فرزین: موسسه ملل ۳۰۰ شعبه اجاره‌ای دارد؛ ۶۰ درصد منابع بانکی در تهران است

رونمایی از «سین» و اولویت نظارت هوشمند

فرزین با تاکید بر اینکه اصلاح نظام بانکی مدت‌هاست در دستور کار بانک مرکزی قرار دارد، هدف اصلی را دستیابی به نظارت پیشینی دانست تا تصمیم‌گیری‌ها بر اساس اطلاعات دقیق و قبل از وقوع تخلف صورت گیرد. وی افزود: «نگرانی اصلی من از ابتدای فعالیت در بانک مرکزی، موضوع نظارت بود و قانون جدید بانک مرکزی نیز بخش زیادی به نظارت می‌پردازد. ما باید بستر لازم را فراهم می‌کردیم.»

رئیس کل بانک مرکزی به استفاده از فناوری‌های نوین در این حوزه اشاره کرد و گفت:

• ما بحث نظارت هوشمند را با استفاده از هوش مصنوعی و قوانین جدید دنبال می‌کنیم.
• نظام بانکی ستون اصلی تامین مالی کشور است و در دهه ۹۰ بانک‌ها تحت فشار زیادی برای تامین مالی قرار گرفتند.
• در حال حاضر بخش زیادی از تامین مالی دولت نیز بر دوش بانک‌ها قرار گرفته است.

فرزین با بیان اینکه تاثیر مثبت بانک‌ها بسیار زیاد است، هشدار داد که خطای آنها نیز ابعاد بزرگی خواهد داشت، چرا که تمام فرآیند تامین مالی و نقل و انتقال پول توسط بانک‌ها صورت می‌گیرد.

تعیین تکلیف بنگاه‌داری و سهامداران بانک‌ها

وی از آماده‌سازی اساسنامه بانک‌ها برای طبقه‌بندی خبر داد و اظهار داشت: «آوردن بانک‌ها در لباس جدید سخت است و مقداری طول خواهد کشید. پس از آن، تکلیف بنگاه‌داری مشخص می‌شود؛ اگر بانکی توسعه‌ای شد می‌تواند بنگاه‌داری کند، اما اگر تجاری بود، مجاز به این کار نخواهد بود.»

ضرورت خروج بانک‌ها از بنگاه‌داری

فرزین از بانک‌هایی که سهم زیادی در بنگاه‌داری دارند خواست تا سریعاً از این بخش خارج شوند، زیرا این فعالیت‌ها هزینه زیادی برای آنها ایجاد می‌کند. وی تصریح کرد: طبق قانون صندوق ضمانت سپرده، ما تکلیف داریم که بنگاه را بگیریم و ممکن است مجبور شویم آن را کمتر از قیمتی که بانک‌ها می‌توانند بفروشند، دریافت کنیم.

شفافیت در سهامداری بانک‌های غیردولتی

رئیس کل بانک مرکزی بر لزوم شفافیت در سهامداری بانک‌های غیردولتی تاکید کرد و گفت: «باید بدانیم سهامدار اصلی کیست و آن فرد اگر قانوناً موظف باشد، باید از ما مجوز بگیرد. الان یکی از معضلات ما این است که هر بانکی برای چه کسی است. اگر کسی آمادگی داشته باشد، می‌توانیم تا ۳۳ درصد سهام را به او بدهیم و او باید پاسخگو باشد.» وی افزود که قانون بانک مرکزی بین سهام دولتی و غیردولتی فرقی نگذاشته و این موضوع باید تعیین تکلیف شود.

تمرکز ۶۰ درصدی منابع در تهران و شمولیت خدمات

فرزین در مورد شمولیت نظام بانکی گفت: بانک‌ها باید خدمات خود را در تمام مناطق ارائه کنند تا دسترسی به منابع بانکی در سراسر ایران وجود داشته باشد. وی با اشاره به وضعیت موجود، بیان کرد:

«در حال حاضر ۶۰ درصد منابع بانکی در تهران متمرکز شده است. خدمات باید در همه جای کشور به درستی ارائه شود تا شرکت‌ها مجبور نباشند برای کارهای بانکی به تهران بیایند. شعب باید در مناطق محروم بمانند تا محرومیت کاهش یابد.»

فرآیند «گزیر» بانک آینده و وضعیت موسسه ملل

شناسایی دارایی‌های بانک آینده و کمیته‌های گزیر

رئیس کل بانک مرکزی به موضوع فرآیند گزیر بانک آینده اشاره کرد و گفت که مدت زیادی بود قصد تعیین تکلیف آن را داشتند، اما امکان‌پذیر نشده بود. وی جزئیات این فرآیند را اینگونه تشریح کرد:

1. ۷ کمیته در هیئت گزیر تشکیل شده است.
2. به کمیته‌ها اعلام شده که ماهانه باید گزارش اقدامات خود را در اختیار افکار عمومی قرار دهند تا شفافیت لازم ایجاد شود.
3. حدود ۳۵۰ قلم دارایی شناسایی شده است.
4. هیئت سه‌نفره‌ای متشکل از رئیس کل بانک مرکزی، وزیر اقتصاد و دادستان کل کشور تشکیل شده تا کارشناسان دارایی‌ها را ارزش‌گذاری کنند.

اعمال ماده ۳۰ بر موسسه ملل و فرصت یک‌ساله

فرزین در خصوص موسسه اعتباری ملل اعلام کرد که فعلاً ماده ۳۰ قانون بانک مرکزی در مورد آن اعمال شده است. ماده ۳۰ به معنای سلب اختیارات مجمع و هیئت مدیره است و بلافاصله پس از تصویب هیئت عالی، هیئت سرپرستی برای بانک منصوب شده و مشغول به کار است.

وی با انتقاد شدید از وضعیت شعب این موسسه گفت: «من دیدم این موسسه ۳۰۰ و خرده‌ای شعبه دارد که واقعاً نمی‌دانم برای چه این تعداد شعبه دارد و اکثر آن‌ها هم اجاره‌ای هستند. همه اینها در حال تعیین تکلیف هستند. یک سال فرصت داده‌ایم تا اصلاح شود؛ اگر نشد، وارد فرآیند گزیر (ماده ۳۳) خواهد شد.»

وضعیت بانک‌های ناتراز

رئیس کل بانک مرکزی در پایان درباره بانک‌های ناتراز توضیح داد که ناترازی هر بانک لزوماً به معنای اعمال ماده ۳۰ یا ورود به فرآیند گزیر (ماده ۳۳) نیست. وی افزود: «بسیاری از بانک‌ها ممکن است در دوره‌هایی ناتراز شوند که این امر در دنیا هم مرسوم است. بانک ناتراز زمانی شکل می‌گیرد که ناترازی طولانی‌مدت شود و بانک نتواند آن را کنترل کند. بانک‌های فعلی که ناتراز هستند، در حال انجام برنامه اصلاحی خود بوده و خوب هم پیش می‌روند.»