تیرگی آسمان دهلران در پی «پیت‌سوزی اضطراری»؛ تداوم آلایندگی پس از افتتاح NGL ۳۱۰۰

وعده‌های NGL ۳۱۰۰ و استمرار آلودگی

در حالی که ساکنان دهلران امیدوار بودند با راه‌اندازی کامل پروژه NGL ۳۱۰۰ که مرداد ماه ۱۴۰۴ با حضور مقامات ارشد کشور افتتاح شد، آلایندگی‌ها پایان یابد و گازهای همراه نفت جمع‌آوری شوند، استمرار فلرینگ و وقوع پیت‌سوزی اضطراری در بامداد ۲ آذر، این امید را کمرنگ کرد. دود غلیظ ناشی از این حادثه، علاوه بر تهدید مستقیم سلامت شهروندان، نشان‌دهنده هدررفت مستمر سرمایه ملی و آسیب دوباره به طبیعت خشک منطقه است. این وضعیت، روایت تکراری از تضاد میان قول‌های داده‌شده و آسمان سیاه منطقه است.

ورود دستگاه قضایی و انتقادات رسمی

گسترش دود و نگرانی عمومی واکنش‌های جدی مقامات محلی و استانی را در پی داشت:

• رئیس دادگستری دهلران طی نامه‌ای رسمی به مدیرکل محیط‌زیست ایلام، خواستار ارائه گزارش فوری، شفاف و کارشناسی درباره منشأ و میزان آلایندگی فلر‌های دانان و دالپری شد.
• در این نامه تأکید شده است که آلودگی شدید هوا تهدیدی مستقیم برای سلامت عمومی، حقوق عامه و صیانت از بیت‌المال است و دستگاه‌های مسئول باید بدون تأخیر اقدام کنند.
• اسدالله چراغی، رئیس مجمع نمایندگان استان ایلام، ضمن انتقاد شدید از عملکرد وزارت نفت، وضعیت آلایندگی را «غیرقابل توجیه» خواند و تأکید کرد که وزارت نفت باید هرچه سریع‌تر نسبت به پرداخت حق آلایندگی و ساماندهی وضعیت زیست‌محیطی دهلران اقدام کند.

توضیحات مسئولان: نقص فنی و پیت‌سوزی اضطراری

بر اساس توضیحات اولیه منتشرشده، نقص فنی در خط انتقال برق باعث شد شرکت بهره‌بردار برای جلوگیری از خطرات احتمالی به پیت‌سوزی اضطراری روی آورد؛ اقدامی که منجر به انتشار حجم زیادی از دود غلیظ در آسمان شهر شد.

با وجود توقف چاه‌ها و رفع نقص فنی طی چند ساعت، نبود جریان باد موجب شد دود برای ساعت‌ها در فضای منطقه باقی بماند و آلودگی محسوس در سطح شهر ایجاد کند.

جوابیه رسمی شرکت بهره‌برداری نفت و گاز غرب

شرکت بهره‌برداری نفت و گاز غرب در جوابیه‌ای رسمی، ضمن تأکید بر اصل حفاظت از محیط‌زیست، توضیحاتی درباره شرایط اضطراری ارائه کرد:

بروز شرایط اضطراری در واحد‌های نفت و گاز «اجتناب‌ناپذیر» است و برای جلوگیری از خطرات ایمنی، اقدامات فوری لازم انجام شده است. شرایط اضطراری در بامداد یکشنبه ۲ آذر در واحد بهره‌برداری دانان ایجاد و مراتب فوراً به اداره محیط‌زیست دهلران اطلاع داده شد. عملیات ایمن‌سازی، تعمیرات و رفع مشکل طی چند ساعت به‌طور کامل انجام شد و فرآیند تولید به حالت نرمال بازگشت.

این شرکت همچنین بخشی از اطلاعات منتشرشده درباره «قطع برق» را «نادرست» عنوان کرد و خواستار هماهنگی رسانه‌ها برای انتشار اطلاعات فنی و حساس حوزه نفت و گاز شد.

مطالبه ملی: لزوم مدیریت گازهای همراه و پیگیری حقوق عامه

آلودگی اخیر دهلران بار دیگر نشان داد که موضوع فلرینگ و مدیریت گازهای همراه نفت در میدان‌های دانان و دالپری، علی‌رغم وعده‌های پروژه NGL ۳۱۰۰، همچنان حل‌نشده باقی مانده است. خاموشی واقعی فلرها نه فقط یک مطالبه محلی، بلکه یک ضرورت ملی برای حفظ سلامت مردم و منابع کشور محسوب می‌شود.

با توجه به حساسیت بالای موضوع، اقدامات زیر ضروری است:

1. محیط‌زیست استان باید گزارش دقیق و شفافی درباره منشأ و میزان آلایندگی ارائه دهد.
2. وزارت نفت باید تکلیف بهره‌برداری کامل از گازهای همراه را روشن کند.
3. شرکت بهره‌برداری باید ضمن پایش مداوم، از تکرار چنین حوادثی جلوگیری کند.
4. دستگاه قضایی باید بر اساس «حقوق عامه» روند رسیدگی را تا حصول نتیجه دنبال کند.