موسیقی‌درمانی با سنتور و دف برای دانش‌آموزان اتیسم کردستان؛ بهبود رشد حسی و ارتباطی

رئیس آموزش و پرورش استثنایی استان کردستان از به‌کارگیری رویکردهای نوین آموزشی برای دانش‌آموزان طیف اتیسم خبر داد و تأکید کرد که موسیقی‌درمانی با استفاده از سازهای اصیل ایرانی نظیر سنتور و دف، نقش مؤثری در تسهیل رشد حسی، ارتباطی و هیجانی این دانش‌آموزان دارد. این شیوه‌های علمی و کاربردی در حال حاضر در مدارس استثنایی سنندج به کار گرفته می‌شوند.

رویکرد نوین آموزشی: موسیقی‌درمانی

اقبال خانی، رئیس آموزش و پرورش استثنایی کردستان، با اشاره به تلاش‌های این مجموعه برای استفاده از شیوه‌های علمی در توان‌بخشی کودکان اتیسم، اظهار داشت: در فضایی حمایتی و هدفمند تلاش می‌کنیم تا از طریق موسیقی، رشد حسی، ارتباطی و هیجانی دانش‌آموزان طیف اتیسم را تسهیل کنیم. آموزش‌ و پرورش استثنایی استان در مسیر استفاده از شیوه‌های علمی و کاربردی برای توان‌بخشی این کودکان گام برمی‌دارد.

مدرسه تخصصی اتیسم «پویان» در سنندج

وی به فعالیت‌های مدرسه تخصصی اتیسم «پویان» در سنندج اشاره کرد و جزئیات آموزش‌های مبتنی بر موسیقی‌درمانی را تشریح کرد. این آموزش‌ها در حال حاضر با تمرکز بر سازهای ایرانی دنبال می‌شود:

• تعداد دانش‌آموزان: ۴۸ دانش‌آموز دختر و پسر.
• دوره‌های تحصیلی: آمادگی و ابتدایی.
• تعداد کلاس‌ها: ۱۲ کلاس درس.
• ابزارهای آموزشی: سازهای سنتور و دف.

اثرات مثبت موسیقی‌درمانی بر مهارت‌های دانش‌آموزان

خانی استفاده از موسیقی در برنامه‌های آموزشی را بسیار مؤثر دانست و بر لزوم برنامه‌ریزی آموزشی ویژه برای دانش‌آموزان طیف اتیسم تأکید کرد، زیرا روند یادگیری آن‌ها متفاوت است. موسیقی‌درمانی می‌تواند در بهبود مهارت‌های مختلف نقش قابل توجهی داشته باشد:

• کاهش اضطراب.
• افزایش تعامل چشمی.
• تقویت مهارت‌های زبانی.

موسیقی‌درمانی یکی از رویکردهای مؤثر در بهبود مهارت‌های ارتباطی، اجتماعی و هیجانی کودکان دارای اختلال طیف اتیسم و دیگر اختلالات رشدی است و این توان‌بخشی در قالب بازی و تجربه موسیقی انجام می‌شود.

وی افزود: به‌کارگیری سازهای ایرانی مانند سنتور و دف به دلیل لطافت صدا و ریتم منظم، موجب افزایش احساس آرامش و مشارکت بیشتر دانش‌آموزان در فعالیت‌های گروهی شده است. موسیقی‌درمانی محیطی لذت‌بخش و انگیزشی ایجاد می‌کند تا کودکان بتوانند احساسات خود را ابراز کرده و ارتباطاتی متفاوت از طریق صدا و حرکت تجربه کنند.

آمار جامع خدمات و برنامه‌های آتی استان

رئیس آموزش و پرورش استثنایی کردستان آمار دانش‌آموزان تحت پوشش در سال تحصیلی جاری را اعلام کرد:

در سال تحصیلی جاری، ۱۳۸ دانش‌آموز دارای اختلال اتیسم در دوره‌های مختلف تحصیلی، خدمات آموزشی، پرورشی، حمایتی و توان‌بخشی دریافت می‌کنند. این دانش‌آموزان در مجموع در ۱۴ مدرسه استثنایی و یک مدرسه مستقل اتیسم مشغول به تحصیل هستند که شامل دوره‌های زیر می‌شود:

• پیش‌دبستانی
• ابتدایی
• متوسطه اول
• متوسطه پیش‌حرفه‌ای
• دوره دوم کاردانش خاص

خانی در پایان خاطرنشان کرد که به‌روز شدن سنجش تخصصی، آگاه‌سازی والدین و هماهنگی میان دستگاه‌های مرتبط از جمله شبکه بهداشت و بهزیستی، کمک کرده است تا بسیاری از کودکان در زمان طلایی شناسایی شده و خدمات تخصصی مورد نیاز را از مدارس استثنایی دریافت کنند.