آیکون خبر

خبر کامل

تحقیقات هاروارد: استرس شدید سیستم ایمنی را برای همیشه علیه مو برنامه‌ریزی می‌کند

تحقیقات هاروارد: استرس شدید سیستم ایمنی را برای همیشه علیه مو برنامه‌ریزی می‌کند

همه ما از تأثیر استرس بر مو شنیده‌ایم، اما یافته‌های جدید دانشمندان دانشگاه هاروارد ابعاد هولناک‌تری از این رابطه را فاش کرده است. این مطالعه نشان می‌دهد که تنها یک واقعه استرس‌زای شدید کافی است تا سیستم ایمنی بدن به‌طور دائمی علیه فولیکول‌های مو برنامه‌ریزی شود و ماشه ریزش موی مجدد، از جمله بیماری طاسی منطقه‌ای (آلوپسی آره‌آتا)، سال‌ها بعد کشیده شود.

رمزگشایی از ارتباط استرس و خودایمنی

محققان دریافتند که در شرایط استرس شدید، فرایندی پیچیده رخ می‌دهد که منجر به فریب سیستم ایمنی می‌شود. استرس با ترشح هورمون‌هایی، به فولیکول‌های مو آسیب می‌زند و باعث مرگ سلول‌های مو و ایجاد التهاب شدید می‌شود. این التهاب به نوبه خود، سلول‌های ایمنی خاصی موسوم به CD8+ T را فعال می‌کند. این سلول‌ها در اثر این واقعه، فولیکول‌های مو را به عنوان «دشمن» شناسایی کرده و به آن‌ها حمله می‌کنند.

سلول‌های T: سربازان خفته در کمین

نکته نگران‌کننده اینجاست که حتی پس از فروکش کردن استرس اولیه، این سلول‌های T از بین نمی‌روند. آن‌ها مانند سربازانی خفته در بدن باقی می‌مانند و سال‌ها بعد، با کوچک‌ترین تحریک التهابی (مانند یک سرماخوردگی ساده یا یک التهاب جزئی دیگر) دوباره بیدار شده و حمله خود به موها را از سر می‌گیرند. این مکانیسم می‌تواند توضیح‌دهنده شروع ناگهانی بیماری‌هایی چون آلوپسی آره‌آتا باشد.

مسیر دقیق تخریب مو در مواجهه با استرس

محققان هاروارد با انجام آزمایش‌هایی روی موش‌ها، مسیر مولکولی دقیق این تخریب را ترسیم کردند:

  • هنگام استرس، سیستم عصبی سمپاتیک (مسئول واکنش جنگ یا گریز) فعال می‌شود.
  • این سیستم ماده شیمیایی نوراپی‌نفرین را آزاد می‌کند.
  • نوراپی‌نفرین باعث هجوم شدید یون‌های کلسیم به داخل میتوکندری سلول‌های مو می‌شود.
  • نتیجه این هجوم، انفجار میتوکندری و مرگ سلولی از نوع نکروز است.
  • مرگ سلولی نکروز، برخلاف مرگ طبیعی، باعث ایجاد آشوب و التهاب شدید می‌شود که سیستم ایمنی را به شدت تحریک می‌کند.
تصویری شماتیک از مکانیزم ریزش موی ناشی از استرس

ریزش مو: یک استراتژی بقا برای صرفه‌جویی در انرژی

این سؤال مطرح است که چرا تکامل اجازه می‌دهد بدن چنین واکنشی علیه خود نشان دهد؟ دانشمندان معتقدند این یک «استراتژی بقا» است. رشد مو فرایندی بسیار پرهزینه و انرژی‌بر است. هنگامی که بدن با یک تهدید جدی مواجه می‌شود، ترجیح می‌دهد انرژی خود را صرف اندام‌های حیاتی‌تر مانند قلب و ماهیچه‌ها کند. بنابراین:

بدن با قربانی‌کردن سلول‌های مو (که قابل جایگزینی هستند) سعی می‌کند سلول‌های بنیادی ارزشمند را حفظ کند تا بعداً بتواند بافت را بازسازی کند. درواقع، ریزش مو یک مکانیسم دفاعی برای صرفه‌جویی در مصرف انرژی است.

امیدهای تازه برای درمان بیماری‌های خودایمنی

این یافته‌های جدید، امیدهای تازه‌ای را برای درمان بیماری‌های خودایمنی، به‌ویژه آلوپسی آره‌آتا، ایجاد کرده است. تا پیش‌ازاین، دلیل شروع ناگهانی این بیماری ناشناخته بود. حالا محققان امیدوارند با هدف قراردادن مسیرهای عصبی یا مسدودکردن گیرنده‌های خاص روی سلول‌های مو، بتوانند جلوی این فرایند مخرب را بگیرند. همچنین، این تحقیقات می‌تواند دیدگاه ما را نسبت به سایر بیماری‌های خودایمنی پیچیده مانند MS و دیابت نوع ۱ تغییر دهد.

جزئیات کامل این پژوهش در ژورنال معتبر Cell منتشر شده است.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗