شکوفایی یک ظرفیت ملی: میدان گازی مختار و آغاز عملیات لرزه‌نگاری در کهگیلویه و بویراحمد

اکتشاف منابع نفت و گاز در شمال استان کهگیلویه و بویراحمد به سال ۱۳۶۹ و حفر نخستین چاه در منطقه مختار شهرستان بویراحمد بازمی‌گردد. با وجود کشف این منابع، طرح توسعه میدان گازی مختار سال‌ها در بلاتکلیفی به سر برد. اکنون، آغاز عملیات اجرایی این میدان در سال‌های اخیر و کلید خوردن احداث سایت لرزه‌نگاری در روزهای اخیر، نویدبخش شکوفایی این ظرفیت عظیم انرژی است که می‌تواند گامی مهم در جهت توسعه منطقه و رفع ناترازی گاز در سطح ملی باشد.

اهمیت ملی میدان گازی مختار و اشتغال‌زایی

مخزن گازی مختار، که از میادین هیدروکربوری توسعه‌نیافته کشور به شمار می‌رود، دارای ذخیره‌ای بالغ بر ۲۰ میلیارد مترمکعب گاز طبیعی است. بهره‌برداری از این میدان علاوه بر کمک به کاهش ناترازی گاز کشور، زمینه اشتغال‌زایی قابل توجهی را فراهم می‌کند. برآوردها حاکی از آن است که این طرح می‌تواند برای حدود ۱,۵۰۰ نفر به صورت مستقیم شغل ایجاد کند.

این میدان گازی به دلیل نزدیکی به مراکز پرجمعیت و خطوط لوله اصلی گاز، موقعیتی استراتژیک برای ذخیره‌سازی گاز و جبران کسری عرضه در فصول سرد دارد. همچنین، مسئولان اعتقاد دارند که تکمیل این میدان و استخراج نفت در سه شهرستان شمالی استان، افزون بر توسعه منطقه می‌تواند به رفع بخشی از ناترازی‌های انرژی در کشور کمک کند.

آغاز عملیات لرزه‌نگاری ۲بعدی

استاندار کهگیلویه و بویراحمد اعلام کرد که عملیات اجرایی احداث پروژه لرزه‌نگاری ۲بعدی میادین نفتی شمال استان به تازگی آغاز شده است. این طرح، فصلی تازه برای استفاده حداکثری از ظرفیت‌های نفت و گاز در مناطق شمالی استان محسوب می‌شود.

اعتبارات و زمان‌بندی طرح لرزه‌نگاری

این طرح که با ۵۰ هزار میلیارد ریال اعتبار اولیه کار احداث آن آغاز شده است، دارای جزئیات مالی و اجرایی زیر است:

• اعتبار اولیه: ۵۰ هزار میلیارد ریال.
• مدت زمان اجرا: قرارداد این طرح به امضا رسیده و زمان اجرای آن ۳۰ ماه تعیین شده است.
• اعتبار نهایی: پیش‌بینی می‌شود اعتبار سایت لرزه‌نگاری تا پایان عملیات به حدود ۷۰ هزار میلیارد ریال برسد.
• اشتغال‌زایی اولیه: حداقل اشتغال‌زایی طرح در مرحله تجهیز کارگاه با ۳۰۰ نفر آغاز خواهد شد.

ایجاد منطقه ویژه یا عملیاتی نفت و گاز در استان نیز از نیازهایی است که با دستور وزیر نفت در مسیر تحقق قرار گرفته است.

پیشرفت فیزیکی و ملاحظات زیست‌محیطی

عملیات اجرایی بخش تحت‌الارضی میدان گازی مختار تکمیل شده و عملیات حفاری‌های این میدان طبق برنامه‌ریزی‌ها در سفر آتی رئیس‌جمهور به استان آغاز خواهد شد. همچنین، عملیات اجرایی بخش سطح‌الارضی میدان گازی مختار که تا پیش از آغاز به کار دولت چهاردهم ۶۰ درصد پیشرفت فیزیکی داشت، اکنون به طور کامل پایان یافته و دکل این میدان نیز تابستان امسال به استان منتقل و نصب شده است.

پاسخ به ابهامات آلودگی هوا

پیمانکار میدان گازی مختار در پاسخ به نگرانی‌های احتمالی در مورد آلودگی هوا پس از بهره‌برداری، اطمینان داد:

«فراورده تولیدی میدان گازی مختار، گاز شیرین است و جای نگرانی برای آلودگی هوا وجود ندارد. با توجه به استفاده از فیلترهای تصفیه و تکنولوژی پیشرفته در این میدان، احتمال پیامدهای آلودگی‌های ناشی از فعالیت آن رد می‌شود.»

وضعیت اعتبارات میدان گازی مختار

تاکنون سه هزار میلیارد ریال برای احداث میدان گازی مختار هزینه شده، اما تنها یک هزار میلیارد ریال آن پرداخت شده و مابقی مطالبات پیمانکار باقی مانده است. هزینه روزانه این طرح بالغ بر سه هزار دلار برآورد می‌شود.

مختار؛ سومین قطب ذخیره‌سازی گاز کشور

میدان گازی مختار، که در فاصله ۱۰ کیلومتری شهر یاسوج واقع شده، پس از تکمیل دوره پنج ساله تولید، به عنوان یک مخزن ذخیره‌سازی گاز مورد استفاده قرار خواهد گرفت و به سومین قطب ذخیره‌سازی گاز در کشور تبدیل خواهد شد. این طرح در دو مرحله اجرا می‌شود و توسعه آن روزانه ۱۰ میلیون مترمکعب به ظرفیت تولید گاز کشور می‌افزاید.

ظرفیت ذخیره‌سازی سالانه مخزن پس از تخلیه، معادل ۱.۲۵ میلیارد مترمکعب خواهد بود. چرخه تزریق و برداشت گاز در این طرح به شرح زیر برنامه‌ریزی شده است:

این پروژه نویدبخش تحولات چشمگیری در ابعاد مختلف اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی منطقه خواهد بود و می‌تواند راهگشای رونق تولید و توسعه مناطق پیرامونی از طریق اختصاص اعتبارات مسئولیت‌های اجتماعی باشد.