موفقیت شرکت دانش‌بنیان ایرانی در تولید هیدروکسی اپاتیت از پسماند ماهی

یک شرکت دانش‌بنیان ایرانی موفق به تولید یکی از زیست‌سرامیک‌های پرکاربرد جهان به نام هیدروکسی اپاتیت شد. نکته قابل توجه در این دستاورد، استفاده از استخوان ماهی به عنوان ماده اولیه است که نمونه‌ای موفق از بازگرداندن پسماند به زنجیره ارزش و ایجاد ارزش افزوده بالا در کشور محسوب می‌شود.

اهمیت تولید داخلی و اشتغالزایی بومی

امیر محمد مهدوی‌راد، مدیر فروش این مجموعه، با تأکید بر داخلی بودن کامل زنجیره تأمین، به تمرکز تولید در استان بوشهر اشاره کرد. این تمرکز جغرافیایی نه تنها باعث حفظ گردش مالی در استان می‌شود، بلکه به طور مستقیم به توسعه منطقه‌ای کمک کرده است.

• کارخانه در یکی از مناطق کمتر برخوردار استان بوشهر واقع شده است.
• تاکنون ۱۵ تا ۲۰ شغل دائمی ایجاد شده است.
• تعداد قابل توجهی از نیروهای تحصیل‌کرده و متخصص استان به کار گرفته شده‌اند.

کاربردهای گسترده و مزایای هیدروکسی اپاتیت

اگرچه این محصول طیف گسترده‌ای از کاربردها را در بر می‌گیرد، تمرکز فعلی شرکت بر تولید مکمل‌های کلسیمی است. هیدروکسی اپاتیت به دلیل ساختار مشابه با استخوان و دندان انسان، سازگاری زیستی بسیار بالایی با بدن دارد و یکی از پیشروترین پایه‌های مکمل کلسیم در سطح جهانی به شمار می‌رود.

کاربرد در سلامت دهان و دندان

علاوه بر مکمل‌های غذایی، این ماده در حوزه بهداشت دهان و دندان نیز بسیار کارآمد است:

• بازسازی مینای دندان.
• کاهش حساسیت دندان.
• عملکردی مشابه فلوراید، با این تفاوت که میکروب‌های مفید دهان را از بین نمی‌برد.
• فاقد خاصیت سمی برای بدن.

مزیت رقابتی و چشم‌انداز توسعه

تولید داخلی هیدروکسی اپاتیت از منظر ملی اهمیت بالایی دارد؛ زیرا پیش از این، نیاز داخلی عمدتاً از طریق واردات تأمین می‌شد. تولید در ایران توانسته است بخش قابل توجهی از نیاز بازار را تأمین کرده و از هدر رفت ارز جلوگیری کند.

مهدوی‌راد در خصوص کیفیت محصول داخلی اظهار داشت که تفاوت اصلی در روش تولید اختصاصی است. وی افزود:

«از نظر کیفیت، محصول ما هم‌رده محصولاتی است که در کشورهای اروپای غربی و آمریکای شمالی تولید می‌شوند و از نمونه‌های تولید چین و هند پیشروتر است.»

برنامه‌های آتی و صادرات

چشم‌انداز آینده مجموعه شامل صادرات محصول و توسعه بازارهای جدید داخلی است. به دلیل مقاومت حرارتی بالا، هیدروکسی اپاتیت خواص خود را تحت حرارت از دست نمی‌دهد و کاربردهای متنوعی در غنی‌سازی مواد غذایی دارد:

• غنی‌سازی مواد غذایی برای کودکان و سالمندان.
• امکان استفاده در محصولاتی مانند پاستیل، آدامس، شکلات و کیک.

اقتصاد دریا محور و توصیه به نسل جوان

انتخاب این محصول ارتباط مستقیمی با ظرفیت‌های بومی استان بوشهر و مفهوم «اقتصاد دریا محور» دارد. ماده اولیه، یعنی پسماند ماهی، قبلاً دور ریخته می‌شد و اکنون به یک منبع ارزشمند تبدیل شده است. این نشان‌دهنده پتانسیل بالای دریا در حوزه‌های دارویی و مکمل‌های غذایی است.

مدیر مجموعه ضمن قدردانی از حمایت‌های معاونت علمی، به نسل جوان توصیه کرد که با جسارت و تلاش، به توانمندی‌های خود ایمان داشته باشند و محصولاتی در سطح جهانی در ایران تولید کنند تا «نسل جدید جایگاه واقعی خود را در جهان پیدا کند.»