اولویت زلنسکی: حفظ تمامیت ارضی اوکراین در آستانه سفر فرستاده ترامپ به مسکو

تأکید زلنسکی بر خطوط قرمز کی‌یف

آقای زلنسکی روز دوشنبه، ۱۰ آذر، در سخنانی که پس از دیدار با امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، در پاریس و شرکت در یک جلسه تلفنی با رهبران اروپایی (از جمله بریتانیا، آلمان، لهستان و ایتالیا) بیان شد، اولویت‌های اصلی اوکراین را مشخص کرد.

رئیس‌جمهور اوکراین تصریح کرد که اولویت‌های کی‌یف در هرگونه مذاکره صلح برای پایان دادن به جنگ با روسیه شامل حفظ حاکمیت کامل بر سرزمین‌ها و تأمین تضمین‌های امنیتی قوی است.

او افزود:

«موضوع قلمرو و تمامیت ارضی دشوارترین موضوع است.»

این دشواری از آنجا ناشی می‌شود که روسیه همچنان اصرار دارد اوکراین مناطق تحت کنترل خود در شرق دونباس را واگذار کند؛ درخواستی که کی‌یف قاطعانه تأکید کرده است هرگز آن را نخواهد پذیرفت.

مذاکرات فلوریدا و سفر فرستاده ویژه آمریکا به مسکو

همزمان با این تحولات، مذاکره‌کنندگان اوکراینی و آمریکایی پس از دو روز نشست فشرده در فلوریدا، کار خود را برای بازبینی یک طرح صلح به پایان رساندند. این طرح از زمان ارائه، به عنوان طرحی به سود مطالبات روسیه قلمداد شده است.

کاخ سفید لحنی مثبت نسبت به نتایج این مذاکرات داشت. کارولین لویت، سخنگوی دونالد ترامپ، ابراز خوش‌بینی کرد که توافقی برای پایان دادن به جنگ در اوکراین حاصل شود. با این حال، ولودیمیر زلنسکی در شبکه اجتماعی ایکس (X) محتاطانه‌تر عمل کرد و نوشت که گفت‌وگوها «بسیار سازنده» بوده، اما «برخی مسائل دشوار هنوز باید حل و فصل شوند».

استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا که در نشست‌های فلوریدا حضور داشت، اکنون راهی مسکو است تا روز سه‌شنبه، ۱۱ آذر، با ولادیمیر پوتین دیدار کند. جرد کوشنر، داماد و مشاور دونالد ترامپ، نیز به هیئت آمریکایی خواهد پیوست.

آقای ویتکاف پیش از سفر خود با رهبران کلیدی از جمله زلنسکی، مکرون، رستم اومروف (رئیس هیئت مذاکره‌کننده اوکراین) و کی‌یر استارمر (نخست‌وزیر بریتانیا) گفت‌وگو کرده و قرار است نتیجه این رایزنی‌ها را به کرملین منتقل کند.

طرح صلح جنجالی و نقش محوری اروپا

هفته گذشته، ولادیمیر پوتین اذعان کرده بود که نسخه پیش‌نویس طرح صلح آمریکایی‌ها به روسیه نشان داده شده و این طرح می‌تواند «پایه» یک توافق آینده باشد.

نسخه اولیه این طرح که در ماه نوامبر درز کرد، واکنش‌های تند کی‌یف و پایتخت‌های اروپایی را برانگیخت. دلیل این واکنش‌ها این بود که طرح مذکور نه تنها به شدت به سود مطالبات مسکو تدوین شده بود، بلکه جزئیاتی در مورد نحوه:

• سرمایه‌گذاری چند میلیارد دلار از دارایی‌های مسدودشده روسیه در موسسات مالی اروپایی.
• تعیین شرایط دسترسی کی‌یف به بازارهای اتحادیه اروپا.

را مشخص می‌کرد، که دخالت مستقیم در حوزه اختیارات اروپا تلقی می‌شد.

امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، با تأکید بر نقش اروپا، اعلام کرد که در حال حاضر «هیچ طرح صلح نهایی‌شده‌ای وجود ندارد» و هرگونه پیشنهاد صلح تنها با مشارکت فعال اوکراین و اروپا قابل تهیه است.

رهبران اروپایی از زمان درز طرح صلح، برای اطمینان از داشتن نقشی در میز مذاکره بسیج شده‌اند. آقای مکرون خاطرنشان کرد که اگرچه مسئله قلمرو «فقط توسط رئیس‌جمهور زلنسکی می‌تواند نهایی شود»، اما موضوعاتی نظیر:

• دارایی‌های مسدودشده روسیه.
• تضمین‌های امنیتی.
• عضویت اوکراین در اتحادیه اروپا.

نیازمند نقش تعیین‌کننده کشورهای اروپایی است.

رئیس‌جمهور فرانسه تلاش‌های دولت ترامپ برای پایان دادن به این مناقشه را ستود، اما در عین حال یادآور شد که روسیه تاکنون چندین بار آمادگی خود برای صلح را رد کرده است.

مکرون: «اکنون منتظر پاسخ روسیه هستیم؛ آیا آماده‌اند جنگ را متوقف کنند و صلح کنند؟ می‌خواهم یادآوری کنم که سه یا چهار بار روس‌ها گفته‌اند نه. پس به نظر نمی‌رسد که عجله داشته باشند.»