عفو جنجالی رئیس‌جمهور سابق هندوراس؛ ترامپ محکومیت ۴۵ ساله قاچاقچی کوکائین را لغو کرد

اتهامات سنگین: ۴۰۰ تُن کوکائین و رشوه «ال‌چاپو»

هرناندز در سال ۲۰۱۳ به عنوان نامزد حزب محافظه‌کار ملی برای اولین بار در هندوراس، کشوری با ۱۰ میلیون نفر جمعیت، نامزد ریاست جمهوری شد. او در سال ۲۰۱۷ نیز در انتخاباتی که با اتهامات تقلب و اعتراضات خشونت‌آمیز همراه بود، مجدداً پیروز شد.

او در طول دو دوره ریاست جمهوری، روابط دوستانه‌ای با ایالات متحده داشت. اما بخت هرناندز در سال ۲۰۱۹ شروع به برگشت کرد.

سوابق سیاسی و آغاز فروپاشی

دادستان‌های فدرال آمریکا او را متهم کردند که برای اولین کمپین ریاست جمهوری خود، رشوه‌ای ۱ میلیون دلاری از خواکین «ال‌چاپو» گوزمن، قاچاقچی بدنام مواد مخدر، در ازای محافظت از مسیرهای قاچاق در هندوراس پذیرفته است.

این اتهامات ابتدا در پرونده جداگانه برادرش، خوان آنتونیو «تونی» هرناندز، مطرح شد که در سال ۲۰۱۸ به اتهام قاچاق کوکائین به آمریکا دستگیر و در سال ۲۰۱۹ به حبس ابد محکوم شد. مشکلات حقوقی رئیس‌جمهور سابق بلافاصله پس از ترک دفتر در سال ۲۰۲۲ آغاز شد و او به اتهام قاچاق مواد مخدر و جرایم مرتبط با اسلحه، دستگیر و به آمریکا مسترد شد.

جزئیات محاکمه و حکم ۴۵ ساله

محاکمه فدرال هرناندز در سال ۲۰۲۴ سه هفته به طول انجامید. دادستان‌های آمریکایی استدلال کردند که او یک چهره محوری در یک طرح قاچاق مواد مخدر ۱۸ ساله بوده که طی آن بیش از ۴۰۰ تُن کوکائین به ایالات متحده منتقل شده است؛ این میزان معادل تقریباً ۴.۵ میلیارد دوز فردی است.

دادستان‌ها تشریح کردند که هرناندز با سوءاستفاده از مقام خود، قاچاقچیان مسلحی را که مجهز به مسلسل و نارنجک‌انداز بودند، مورد حمایت قرار داده است. در ازای این حمایت، او میلیون‌ها دلار برای تأمین مالی کمپین‌های سیاسی خود دریافت کرده بود.

آنها همچنین اشاره کردند که چندین شعبه دولتی از جمله پلیس ملی هندوراس در این طرح دخیل بودند و محموله‌های کوکائین را در حین عبور از هندوراس تا رسیدن به آمریکا محافظت می‌کردند. هرناندز در طول دادرسی و پس از محکومیت، اصرار داشت که قربانی «آزار سیاسی» است.

دلایل عفو از دیدگاه ترامپ

ترامپ روز جمعه در پستی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال» عفو هرناندز را اعلام کرد و نوشت که به گفته «بسیاری از افرادی که به شدت به آن‌ها احترام می‌گذارد»، هرناندز توسط دادستان‌ها ناعادلانه مورد تعقیب قرار گرفته است.

او در همان پست، از «تیتو آسفورا» نامزد حزب ملی (همان حزب هرناندز) برای ریاست جمهوری هندوراس در انتخابات پیش رو حمایت کرد. این حمایت، با توجه به همسویی ایدئولوژیک حزب راست‌گرای ملی با دولت ترامپ، برای بسیاری تعجب‌آور نبود.

تناقض در سیاست مبارزه با مواد مخدر

تصمیم ترامپ برای عفو هرناندز، برخی کارشناسان را متحیر کرد. مایکل شیفتر، استاد مرکز مطالعات آمریکای لاتین در دانشگاه جورج تاون، این اقدام را «تناقضی» آشکار با سیاست اعلام شده ترامپ برای مبارزه قاطع با قاچاق مواد مخدر دانست. ترامپ بارها متعهد شده است که جریان مواد مخدر به آمریکا را مهار کند.

نامه هرناندز و نقش مشاوران ترامپ

کارولین لیویت، سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید، در توجیه این عفو اظهار داشت که اتهامات علیه هرناندز تحت دولت جو بایدن، «بیش از حد» و «آلوده به فساد» بوده‌اند. او هدف از عفو را «تصحیح اشتباهات» وزارت دادگستری در دوران بایدن عنوان کرد.

رسانه‌های آمریکایی گزارش دادند که هرناندز در ماه اکتبر نامه‌ای چهار صفحه‌ای برای ترامپ نوشته و ضمن تمجید از او، خواستار بررسی پرونده‌اش «به نفع عدالت» شده است. در این نامه، هرناندز مدعی شده بود که پرونده او «تنها به این دلیل پیشرفت کرده که وزارت دادگستری بایدن یک برنامه سیاسی را برای تقویت متحدان ایدئولوژیک خود در هندوراس دنبال می‌کرد».

همچنین گزارش شده است که راجر استون، لابی‌گر و مشاور قدیمی ترامپ، به رئیس‌جمهور سابق گفته بود که عفو هرناندز می‌تواند حزب ملی را در آستانه انتخابات هندوراس تقویت کند. ترامپ متعاقباً به خبرنگاران گفت که معتقد است پیگرد قانونی رئیس‌جمهور سابق «یک توطئه بایدن» بوده است. با این حال، کارشناسان تأکید کردند که پیگرد قانونی هرناندز نتیجه تحقیقات مستقل وزارت دادگستری آمریکا بوده است.