سهم ۸۲.۷ درصدی حمل‌ونقل در آلودگی گازی تهران؛ هشدار درباره منابع متحرک

نقش غالب منابع متحرک در آلودگی هوا

رئیس کمیسیون محیط زیست شورای شهر تهران با استناد به یک گزارش رسمی، آمارهای تکان‌دهنده‌ای از سهم منابع مختلف در آلودگی هوای پایتخت ارائه کرد. این گزارش نشان می‌دهد که بیش از ۸۰ درصد آلاینده‌های گازی و ۶۰ درصد ذرات معلق تهران مستقیماً از بخش حمل‌ونقل ناشی می‌شوند و کنترل آلودگی بدون مدیریت جدی این بخش عملاً ناممکن است.

بر اساس گزارش سهم‌بندی منابع آلاینده شهر تهران، منابع متحرک با تولید بیش از ۵۷ هزار تن آلاینده گازی، بزرگترین سهم را در آلودگی هوای پایتخت به خود اختصاص داده‌اند. سهم این بخش در تولید آلاینده‌های گازی بالغ بر ۸۲.۷ درصد است.

همچنین، در حوزه ذرات معلق، منابع متحرک با تولید ۵۳۲۸ تن و سهمی معادل ۶۰.۸ درصد، بیشترین تأثیر را در آلودگی ذرات در تهران دارند. این آمارها به وضوح بر ضرورت تسریع در نوسازی ناوگان حمل‌ونقل، بهبود کیفیت سوخت و توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل عمومی تأکید می‌کنند.

سهم منابع ثابت؛ از خانگی تا صنعتی

پس از منابع متحرک، سایر بخش‌های ثابت نیز نقش قابل توجهی در تولید آلاینده‌ها دارند که مدیریت مصرف انرژی و ارتقای استانداردها در آن‌ها حیاتی است.

بخش خانگی، تجاری و اداری

بخش خانگی، تجاری و اداری با تولید ۳۲۵۱ تن آلاینده گازی و سهم ۵.۳ درصدی، در رتبه دوم منابع آلاینده گازی قرار دارند. اگرچه سهم این حوزه کمتر از حمل‌ونقل است، اما بهینه‌سازی مصرف انرژی و استانداردسازی تجهیزات گرمایشی می‌تواند به طور مؤثری در کاهش آلودگی نقش داشته باشد.

نیروگاه‌ها، پالایشگاه‌ها و صنایع

نیروگاه‌ها و پالایشگاه‌ها به عنوان منابع ثابت آلاینده، سهم قابل توجهی در مجموع آلاینده‌های پایتخت دارند. صنایع نیز کمترین سهم را در تولید آلاینده‌های گازی به خود اختصاص داده‌اند.

مجموع آلاینده‌های گازی محاسبه‌شده در این گزارش بیش از ۶۹ هزار تن و مجموع ذرات معلق حدود ۹ هزار تن برآورد شده است. در حوزه ذرات معلق، پالایشگاه‌ها با ۱۵۵۸ تن (۱۸.۸ درصد) و نیروگاه‌ها با ۴۵۴ تن (۵.۴ درصد) سهم قابل توجهی دارند که لزوم ارتقای استانداردهای انتشار و کنترل فیلترها را گوشزد می‌کند.

اولویت‌های مدیریت آلودگی هوا

با توجه به آمارهای ارائه شده، مدیریت جدی در بخش حمل‌ونقل به عنوان تنها راهکار مؤثر برای کنترل آلودگی هوای تهران مطرح شده است. سیاست‌های شورای شهر تهران بر محورهای زیر استوار است:

• توسعه حمل‌ونقل پاک: گسترش زیرساخت‌ها و ناوگان مبتنی بر انرژی‌های پاک.
• نوسازی ناوگان فرسوده: جایگزینی خودروها و وسایل نقلیه قدیمی با مدل‌های جدید و استاندارد.
• تقویت ناوگان اتوبوسرانی: افزایش ظرفیت و کارایی شبکه اتوبوسرانی شهری.
• ساماندهی استاندارد سوخت: نظارت و ارتقای کیفیت سوخت مصرفی در پایتخت.

این اقدامات باید در اولویت همه دستگاه‌های مرتبط قرار گیرد تا بتوان روند افزایشی آلودگی هوا در تهران را مهار کرد.