خبر کامل
تصویب نظام جدید تعرفه‌گذاری ۴ پله‌ای گاز؛ جزئیات تغییرات و حذف ۱۲ پله قبلی
دولت با هدف اصلاح الگوی مصرف و ایجاد عدالت در توزیع انرژی، نظام جدید تعرفه‌گذاری گاز طبیعی را با کاهش پله‌ها از دوازده به چهار تصویب و ابلاغ کرد. این طرح که بر اساس میانگین مصرف هر شهر محاسبه می‌شود، شامل حمایت‌های ویژه از اقشار کم‌درآمد و جریمه مشترکین پرمصرف است و گامی اساسی در جهت مدیریت بهینه مصرف انرژی محسوب می‌شود.
تغییرات کلیدی در نظام تعرفه‌گذاری گاز: از ۱۲ پله به ۴ پله
با توجه به چالش‌ها و ناکارآمدی‌های موجود در تعیین گازبها، دولت نظام جدید تعرفه‌گذاری چهار پله‌ای گاز طبیعی را جایگزین نظام ۱۲ پله‌ای سابق کرده است. هدف اصلی این تغییر، ساده‌سازی ساختار تعرفه‌ها، ایجاد عدالت در مصرف و تبدیل نظام پلکانی به یک سازوکار
چرا نظام ۱۲ پله‌ای ناکارآمد بود؟
اگرچه روش پلکانی در سطح جهانی برای مدیریت مصرف شناخته شده است، اما تعریف ۱۲ پله برای آن، اثربخشی این روش را در ایران کاهش داده بود. در نظام قبلی، فاصله بین پله‌ها معنادار نبود و این امر جنبه بازدارندگی لازم را برای مشترکین پرمصرف ایجاد نمی‌کرد. به همین دلیل، با کاهش تعداد پله‌ها به چهار و
عدالت اقلیمی با سنجش ۱۳۰۰ شهر
یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های نظام جدید، تغییر در نحوه اقلیم‌بندی و محاسبه مصرف است. در نظام قبلی، تنها پنج اقلیم هواشناسی ثابت وجود داشت که به دلیل عدم وجود ایستگاه‌های هواشناسی در برخی مناطق، محل اعتراض و مناقشه بود. اما در رویکرد جدید:
- تقسیم‌بندی اقلیمی حذف شده و هر شهر با خودش سنجیده می‌شود.
- تعداد اقلیم‌ها عملاً به تعداد شهرهای کشور (حدود
۱۲۰۰ تا ۱۳۰۰ شهر ) افزایش یافته است. - مبنای محاسبه، رفتار مصرفی پنج سال گذشته هر شهر است.
علاوه بر این، در نظام قبلی تنها دو بازه زمانی سرد و گرم با تاریخ ثابت تعریف شده بود که این نیز محل مناقشه بود. در نظام جدید، مرز پله‌ها به‌صورت ماه به ماه محاسبه می‌شود و دو بازه زمانی سال به
برای انجام محاسبات دقیق در نظام جدید، مصرف پنج سال گذشته تک‌به‌تک ۲۸ میلیون مشترک در ۱۲ ماه سال بررسی شده و در مجموع، هربار ۱.۵ میلیارد دیتا مورد تحلیل قرار می‌گیرد تا مرز پله‌ها مشخص شود.
الزامات بخش دولتی و هدف‌گذاری مصرف
هدف نخست نظام جدید تعرفه‌گذاری، بخش دولتی است. تمامی دستگاه‌های دولتی موظف شده‌اند با مدیریت مصرف، نسبت به کاهش مصرف گاز به میزان
توزیع مشترکین در پله‌های چهارگانه
بر اساس مصوبه جدید، مشترکین بر اساس میزان مصرف خود نسبت به میانگین مصرف شهر، در چهار پله قرار می‌گیرند. برآوردهای اولیه حاکی از توزیع زیر است:
| پله مصرف | تعریف مشترک | درصد مشترکین (برآورد) |
|---|---|---|
| پله اول | کم‌مصرف (تا ۵۰ درصد میانگین) | ۷۰ درصد |
| پله دوم | مصرف متوسط (۵۰ تا ۷۵ درصد میانگین) | ۱۸ درصد |
| پله سوم | پرمصرف (۷۵ تا ۹۵ درصد میانگین) | ۱۰ درصد |
| پله چهارم | بدمصرف (بالای ۹۵ درصد میانگین) | ۲ درصد |
حمایت از اقشار کم‌برخوردار و ساختار تعرفه‌ها
این روش محاسبه به‌گونه‌ای طراحی شده است که مشترکین کم‌برخوردار و دهک‌های پایین درآمدی از حمایت بیشتری برخوردار شوند:
- گازبهای صفر برای مشترکین تحت پوشش کمیته امداد و بهزیستی در پله اول مصرف.
- دهک‌های خانواری یک و دو نیز در صورت قرار گرفتن در پله اول، از مزیت تعرفه صفر بهره‌مند خواهند شد.
- اگر مشترکی در مرز پله اول و دوم قرار داشته باشد، گازبهای او بر اساس پله اول محاسبه خواهد شد تا از افزایش هزینه‌های آن‌ها جلوگیری شود.
تفاوت تعرفه‌ها در پله‌های مختلف
تفاوت تعرفه‌ها به‌منظور ایجاد بازدارندگی و حمایت از کم‌مصرف‌ها به‌صورت زیر تعیین شده است:
- پله اول: تعرفه حمایتی و یارانه بیشتر
- پله دوم: تعرفه ۳ درصد پله چهارم
- پله سوم: تعرفه ۱۲ درصد پله چهارم
- پله چهارم: تعرفه بالاتر و یارانه کمتر
مقابله با سوءاستفاده و منافع اقتصادی صرفه‌جویی
مصوبه جدید بر جلوگیری از مصرف بی‌رویه انرژی در مراکز عمومی و همچنین مصارف غیرمعمول و سوءاستفاده‌گرانه مانند تفریحات لوکس، استخرهای فضای باز، یا تولید رمزارز تأکید دارد. در این راستا، بازدیدهای میدانی در ۳۱ استان کشور برنامه‌ریزی شده است تا مشترکین پرمصرف شناسایی و متخلفین تحت پیگرد قانونی قرار گیرند.
بر اساس مطالعات انجام‌شده، پیش‌بینی می‌شود که در بخش خانگی، ظرفیت صرفه‌جویی
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.