گزارش صندوق بازنشستگی: افزایش حقوق‌بگیران و سقوط نگران‌کننده ضریب پشتیبانی به ۰.۴۴

آمار کلیدی و چالش پایداری صندوق بازنشستگی کشوری

جدیدترین آمار رسمی از وضعیت صندوق بازنشستگی کشوری تا پایان تابستان ۱۴۰۴ نشان می‌دهد که در حالی که تعداد کل حقوق‌بگیران با افزایش ۲.۶ درصدی به بیش از ۱.۷۶ میلیون نفر رسیده، مهم‌ترین شاخص پایداری صندوق یعنی ضریب پشتیبانی به شدت کاهش یافته و به ۰.۴۴ رسیده است. این گزارش جزئیات نگران‌کننده‌ای از توزیع جغرافیایی، جنسیتی، تحصیلی و میانگین‌های کلیدی بازنشستگی را آشکار می‌کند که چالش‌های پیش روی این نهاد حیاتی را برجسته می‌سازد.

افزایش تعداد حقوق‌بگیران و ترکیب جمعیتی

آمار فصلنامه تابستان ۱۴۰۴ حاکی از آن است که تعداد کل حقوق‌بگیران صندوق بازنشستگی کشوری تا پایان شهریور این سال به ۱,۷۶۳,۴۵۴ نفر افزایش یافته که نسبت به زمان مشابه سال قبل، رشدی در حدود ۲.۶ درصد را نشان می‌دهد. ترکیب این جمعیت از نظر وضعیت شغلی شامل دسته‌های زیر است:

• بازنشسته: ۱,۴۲۸,۸۲۱ نفر
• بازنشسته متوفی: ۲۹۵,۵۵۴ نفر
• شاغل متوفی: ۶۱,۸۰۴ نفر
• از کارافتاده: ۱۳,۲۷۵ نفر

سقوط ضریب پشتیبانی و زنگ خطر استخدام دولتی

یکی از شاخص‌های حیاتی که پایداری مالی صندوق را به چالش می‌کشد، ضریب پشتیبانی (نسبت کسورپردازان به حقوق‌بگیران) است. این ضریب به ۰.۴۴ کاهش یافته است. ریشه اصلی این کاهش، محدود شدن استخدام‌های دولتی و کاهش ورود نسل جدید کارکنان (کسورپردازان) به صندوق است.

بر اساس این گزارش، تعداد کل کسورپردازان تا پایان تابستان ۱۴۰۴ به ۷۷۶,۳۵۹ نفر کاهش یافته و نشان‌دهنده یک روند نزولی مستمر در سال‌های اخیر است.

وزارت آموزش و پرورش؛ بزرگترین دستگاه مشترک

در میان دستگاه‌های اجرایی، وزارت آموزش و پرورش با اختلاف قابل توجهی، بزرگترین سهم را در میان حقوق‌بگیران صندوق دارد. این وزارتخانه با ۱,۱۳۰,۷۷۷ نفر، ۶۴.۱۲ درصد از کل حقوق‌بگیران صندوق بازنشستگی کشوری را به خود اختصاص داده است.

توزیع جغرافیایی و جنسیتی حقوق‌بگیران

توزیع حقوق‌بگیران در سطح کشور نشان‌دهنده تمرکز بالا در استان‌های پرجمعیت است. همچنین، سهم مردان همچنان بیشتر از زنان است:

سن، سابقه و نرخ جایگزینی حقوق

این گزارش، میانگین‌های مهمی را در خصوص شرایط بازنشستگی و پرداخت حقوق ارائه کرده است:

• میانگین سن بازنشستگی: ۵۲ سال
• میانگین سن فعلی حقوق‌بگیران: ۶۵ سال
• میانگین مدت پرداخت حقوق: ۲۹ سال
• میانگین مدت خدمت: ۲۸ سال

نرخ جایگزینی حقوق نیز ۹۹ درصد اعلام شده، به این معنا که به طور متوسط ۹۹ درصد آخرین حقوق مشمول کسور زمان اشتغال، به عنوان حقوق بازنشستگی پرداخت می‌شود.

تحصیلات و خدمات رفاهی ارائه شده

از نظر مدرک تحصیلی، بیشترین سهم مربوط به دارندگان مدرک لیسانس است:

• لیسانس: ۳۱.۴۰ درصد (بیشترین سهم)
• دکترا: ۱.۶۵ درصد (کمترین سهم)

در بخش خدمات رفاهی، صندوق در شش‌ماهه اول سال جاری اقدامات گسترده‌ای انجام داده است. بیش از ۱,۰۳۳,۰۰۰ نفر از خدمات بیمه تکمیلی درمان استفاده کرده‌اند. همچنین، تسهیلات زیر پرداخت شده است:

• وام ضروری: ۱۴۳,۹۹۵ فقره
• وام ازدواج فرزندان: ۳۱,۰۳۳ فقره
• وام حمایت از پایان‌نامه‌های ارشد و دکترا: ۹۴۰ فقره

در مجموع، نرخ نفوذ خدمات صندوق به ۵ درصد از جمعیت کل کشور رسیده است.