خبر کامل
بازسازی چهره مرد ۱۰ هزار ساله دوران نوسنگی ایران در محوطه باستانی گنج‌دره
بازسازی چهره‌ای ۱۰ هزار ساله از دوران نوسنگی ایران
سازمان «انسستورال ویسپررز» که به‌صورت تخصصی بر میراث ژنتیکی باستانی تمرکز دارد، در اقدامی جدید موفق به بازسازی چهره یک مرد جوان از دوران نوسنگی شده است. این فرد حدود ۱۰ هزار سال پیش در محوطه باستانی گنج‌دره، واقع در غرب ایران، زندگی می‌کرده است. این بازسازی نه‌تنها پرده از ظاهر یکی از نیاکان باستانی ایران برمی‌دارد، بلکه اطلاعات مهمی درباره ویژگی‌های ژنتیکی و فرهنگی ساکنان اولیه این منطقه ارائه می‌دهد.
کشف بقایای نوجوان در تپه گنج‌دره کرمانشاه
بقایای اسکلتی این نوجوان در تپه گنج‌دره در شهرستان هرسین، در شرق استان کرمانشاه، کشف شده بود. محوطه گنج‌دره از نظر باستان‌شناسی دارای اهمیت ویژه‌ای است، زیرا نخستین شواهد شناخته‌شده از آغاز اهلی‌سازی بز را در خود جای داده است.
بر اساس گزارش پروژه بازسازی، اسکلت این مرد جوان تقریباً کامل بوده و ساختار عضلانی آن نشان می‌دهد که وی هنگام مرگ بین ۱۵ تا ۱۸ سال سن داشته است. همچنین، جمجمه بازسازی‌شده نشانه‌هایی از تغییر شکل مصنوعی دارد که به گفته پژوهشگران، بهترین نمونه مشاهده‌شده از این پدیده در گنج‌دره است.
تحلیل‌های ژنتیکی و تبار «ایران‌اِن»
تحلیل‌های ژنتیکی انجام‌شده روی این بقایا اطلاعات مهمی در خصوص تبار مردم این منطقه ارائه می‌دهد. این سازمان توضیح داد که مردم گنج‌دره به خوشه ژنتیکی «ایران‌اِن» (Iran_N) تعلق دارند و اغلب آن‌ها حامل هاپلوگروه «آر۲» (R2) در کروموزوم Y هستند.
این ویژگی ژنتیکی با پراکنش تبار «شمال اوراسیایی باستان» مرتبط دانسته می‌شود و مطالعه روی آن به درک بهتر الگوهای مهاجرت و سکونت در فلات ایران کمک می‌کند.
تاریخچه کاوش‌ها و اهمیت محوطه گنج‌دره
محوطه باستانی گنج‌دره دارای لایه‌های باستانی است که قدمت آن‌ها به حدود ۸۲۰۰ سال پیش از میلاد (حدود ۱۰۲۰۰ سال پیش) بازمی‌گردد و قدیمی‌ترین شواهد شناخته‌شده از اهلی‌سازی بز را در خود دارد. این محوطه برای اولین بار در سال ۱۹۶۵ میلادی شناسایی شد و کاوش‌های گسترده‌ای در دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ توسط باستان‌شناس کانادایی، فیلیپ اسمیت، در آن انجام گرفت.
جدیدترین بازنگری‌ها و مطالعات در این محوطه توسط تیمی مشترک از باستان‌شناسان ایرانی و دانمارکی در سال‌های ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ میلادی صورت پذیرفته است.
جدول زمانی کشف و کاوش‌های باستان‌شناسی
| سال/دوره | رویداد | مسئولیت |
|---|---|---|
| ۱۹۶۵ | نخستین شناسایی محوطه | پژوهشگران اولیه |
| دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ | کاوش‌های گسترده | فیلیپ اسمیت (باستان‌شناس کانادایی) |
| ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ | بازنگری و مطالعات جدید | تیم مشترک ایرانی–دانمارکی |
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
زمان انتشار:
۲۰:۲۹ - ۱۴۰۴/۰۹/۱۹