۲ اقدام مهم کمیسیون آموزش مجلس: نظارت بر جهش دانش‌بنیان و اصلاح آیین‌نامه ارتقای اساتید

جایگاه برجسته خراسان رضوی در علم و فناوری

عظیمی‌راد با اشاره به توانمندی‌های استان خراسان رضوی اظهار داشت: این استان با برخورداری از دانشگاه‌های تراز برتر، از جمله دانشگاه فردوسی مشهد، و همچنین حضور اساتید جوان، باتجربه و دانشجویان تحصیلات تکمیلی، جایگاه ممتازی در عرصه پژوهش و فناوری کشور دارد. وجود پارک‌های علم و فناوری، شرکت‌های فناور و دانش‌بنیان و یک اکوسیستم پویا و خلاق نوآوری، ارزش افزوده قابل توجهی به این جایگاه بخشیده است.

وی افزود: در برخی حوزه‌ها، رتبه برتر علمی و فناورانه استان ممکن است بین جایگاه‌های اول تا چهارم کشور جابه‌جا شود که این امر نشان‌دهنده توانمندی‌های چشمگیر استان در این حوزه است.

ضرورت تقویت ارتباط دانشگاه، جامعه و صنعت

برای حفظ روند رشد علم و فناوری، تقویت ارتباط معنادار میان دانشگاه، جامعه و صنعت امری ضروری است. عظیمی‌راد تأکید کرد که اساتید علاوه بر تمرکز بر انتشار مقالات علمی، لازم است حل مسائل کلیدی کشور را در اولویت قرار دهند و مقالات علمی اثرگذار را از دل همین فعالیت‌های مسئله‌محور استخراج کنند. همچنین، نوع نگاه حاکمیت نسبت به مأموریت پژوهشی دانشگاه‌ها باید دستخوش تغییر شود.

دو اقدام محوری کمیسیون آموزش مجلس

سخنگوی کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی به تشریح دو اقدام مهم این کمیسیون پرداخت:

۱. نظارت بر اجرای قانون جهش تولید دانش‌بنیان

اولین اقدام مهم، نظارت بر اجرای قانون جهش تولید دانش‌بنیان است. این قانون تکالیفی را برای حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان بر عهده دستگاه‌های اجرایی قرار داده و منابع درآمدی جدیدی را برای تقویت فعالیت‌های فناورانه ایجاد کرده است. در همین راستا:

• منابع درآمدی سال گذشته و سال جاری در اختیار معاونت علمی و صندوق نوآوری قرار گرفته است.
• این تخصیص منابع با هدف افزایش حمایت از کسب‌وکارهای دانش‌بنیان صورت پذیرفته است.
• طرح‌های پیشران ملی نظیر هوش مصنوعی و میکروالکترونیک در چارچوب برنامه هفتم پیشرفت طراحی و زیرساخت‌سازی شده‌اند.

۲. طرح تقویت ارتباط دانشگاه با جامعه و صنعت

اقدام دوم، ارائه طرح «تقویت ارتباط دانشگاه با جامعه و صنعت» است. این طرح در کمیته تخصصی به تصویب رسیده و به‌زودی برای بررسی به کمیسیون و سپس صحن علنی مجلس خواهد رفت.

این طرح می‌تواند موجب ارتقای انگیزه اساتید برای اثرگذاری در حل مسائل جامعه و صنعت شود. در این طرح، نقش دانشگاه‌ها، وزارت علوم و دستگاه‌های حامی پژوهش و فناوری به‌خوبی دیده شده است.

تحول در آیین‌نامه ارتقای اعضای هیئت علمی

عظیمی‌راد ضرورت تحول اساسی در آیین‌نامه ارتقای اعضای هیئت علمی را یک نکته بسیار مهم دانست و تصریح کرد که در حال حاضر، ملاک اصلی ارتقاء مبتنی بر مقالات علمی است، در حالی که رهبر انقلاب بر اولویت قرار دادن شاخص‌های اثرگذار و مسئله‌محور تأکید دارند.

وی خاطرنشان کرد: نسخه جدید آیین‌نامه با اضافه شدن جدول فعالیت‌های فناوری و تغییرات در بخش فعالیت‌های پژوهشی در حال نهایی شدن است. با پیگیری کمیسیون آموزش و همراهی وزارت علوم و شورای عالی انقلاب فرهنگی، روند اصلاحات در مسیر تکمیل شدن قرار دارد.

چالش جذب سرمایه‌گذار در حوزه دانش‌بنیان

سخنگوی کمیسیون آموزش با اشاره به ماده‌ای از قانون جهش دانش‌بنیان که بر جذب سرمایه‌گذار متمرکز است، تشریح کرد که با وجود تلاش‌ها برای رفع موانع، هنوز آیین‌نامه‌ها و بخشنامه‌های واحد و تسهیل‌کننده برای جذب سرمایه‌گذاران در کشور وجود ندارد.

دستگاه‌های مختلف، اعم از امنیتی و غیرامنیتی، رویکردهای متفاوتی دارند که این امر باعث دشوارتر شدن حضور سرمایه‌گذاران می‌شود. عظیمی‌راد تأکید کرد که وجود یک تدبیر ملی و واحد می‌تواند به شکل مؤثری سرمایه‌گذاران را برای مشارکت در فعالیت‌های فناورانه جذب کند و رشد تولید، اشتغال و درآمد کشور را تسریع بخشد. وی شعار سال را نیز مؤید همین لزوم تسهیل مسیر سرمایه‌گذاری دانست.