مرور کارنامه هنری شادروان حمیده خیرآبادی، «مادر سینمای ایران»…

شادروان حمیده خیرآبادی، بازیگری که نامش مترادف با نقش مادر در سینمای ایران است، کارنامه‌ای پربار و ماندگار از خود بر جای گذاشت. مرور زندگی و آثار این هنرمند فقید، یادآور حضور درخشان او در مهم‌ترین آثار سینمای پس از دهه چهل خورشیدی است.

تولد، نام هنری و آغاز فعالیت

حمیده خیرآبادی، متولد ۳۰ آذر ۱۳۰۳ در شهر رشت بود. او مادر ثریا قاسمی، دیگر بازیگر نام‌آشنای سینما و تلویزیون ایران، است.

نام هنری این هنرمند فقید «نادره» و لقب ماندگار او در تاریخ سینمای کشور، «مادر سینمای ایران» بود.

پس از اخذ مدرک دیپلم، خیرآبادی فعالیت هنری خود را در سال ۱۳۲۶ با ورود به عرصه تئاتر آغاز کرد. شش سال بعد، در سال ۱۳۳۲، با بازی در فیلم «میهن‌پرست» به طور رسمی وارد دنیای سینما شد.

همکاری با موج نوی سینما و کارگردانان مطرح

با آغاز دوران موج نوی سینمای ایران در دهه چهل، حمیده خیرآبادی همکاری‌های مؤثری را با برجسته‌ترین کارگردانان این جریان آغاز کرد. حضور او در آثار هنرمندانی چون داریوش مهرجویی، مسعود کیمیایی و علی حاتمی، جایگاه او را به عنوان یک بازیگر مکمل قدرتمند تثبیت کرد.

گزیده‌ای از مهم‌ترین آثار سینمایی

از جمله شاخص‌ترین فیلم‌هایی که شادروان خیرآبادی در آن‌ها به ایفای نقش پرداخته است، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

«طوقی» (علی حاتمی)
«رضا موتوری» (مسعود کیمیایی)
«اجاره‌نشین‌ها» (داریوش مهرجویی)
«زرد قناری» (رخشان بنی‌اعتماد)
«مادر» (علی حاتمی)
«ریحانه» (علیرضا رئیسیان)
«بانو» (داریوش مهرجویی)
«شیرین» (عباس کیارستمی)

ایشان در طول دوران فعالیت هنری خود، سه بار نامزد دریافت جایزه سیمرغ بلورین جشنواره فیلم فجر شدند که نشان از اعتبار و کیفیت کارنامه هنری او دارد.

نقش‌های تلویزیونی ماندگار

حمیده خیرآبادی علاوه بر سینما، در مجموعه‌های تلویزیونی پرمخاطبی نیز حضور داشت که برخی از آن‌ها هنوز در ذهن مخاطبان تلویزیون ماندگار هستند:

«آپارتمان»
«پدرسالار»
«خانه سبز»

درگذشت و آرامگاه

شادروان حمیده خیرآبادی در بامداد ۳۱ فروردین ماه ۱۳۸۹، در سن ۸۵ سالگی و به دلیل کهولت سن، دار فانی را وداع گفت. پیکر این هنرمند فقید در قطعه ۶۶، ردیف ۶۹، شماره ۶۲ بهشت زهرا به خاک سپرده شد.