رئیس بیمارستان بهرامی: درمان رایگان کودکان زیر ۷ سال شتابزده بود؛ عدالت زیر سوال است

چالش‌های طرح درمان رایگان کودکان زیر ۷ سال

مجتهدی تاکید کرد که نظام سلامت یک سیستم در هم تنیده است و اجرای هر سیاستی باید با در نظر گرفتن تبعات آن در سایر بخش‌ها و تخصیص اعتبار لازم صورت پذیرد. او معتقد است هدف اصلی طرح، برطرف کردن بخشی از دغدغه‌های مالی مردم است و در ذات خود اقدامی مثبت محسوب می‌شود. با این حال، اجرای آن با مشکلات عدیده‌ای همراه بوده است:

بحران بودجه و تاخیر در پرداخت مطالبات

رئیس بیمارستان کودکان بهرامی تصریح کرد که اگر قرار است حقوق پزشکان را سازمان‌های بیمه‌گر پرداخت کنند، این پرداختی‌ها باید با تعرفه مناسب و در زمان مقرر انجام شود. اما در عمل، این روند با مشکل مواجه است:

• عدم تخصیص بودجه کافی: سازمان‌های بیمه‌گر اظهار می‌کنند که بودجه مشخصی برای این طرح دریافت نکرده‌اند تا سهم بیمارستان‌ها را پرداخت کنند.
• تاخیر در پرداخت: تصمیم بر این بود که هزینه‌های درمان رایگان در فواصل زمانی مشخص واریز شود، اما سازمان‌های بیمه‌گر این هزینه‌ها را به موقع پرداخت نمی‌کنند.

مراجعات القایی و افزایش بار نظام سلامت

یکی از تبعات ناخواسته رایگان شدن درمان، افزایش مراجعات غیرضروری و القایی بوده است. این امر سبب تحمیل هزینه‌های بیشتر و افزایش توقع از سیستم درمان شده است. مجتهدی با بیان اینکه این طرح به بازنگری نیاز دارد، گفت:

طرح درمان رایگان کودکان کمتر از ۷ سال سبب افزایش مراجعات القایی شده، به طور مثال، بیمار بابت سرماخوردگی ساده به بیمارستان مراجعه می‌کند و خواهان درمان بیماری توسط یک فوق‌تخصص ریه کودکان است.

این مراجعات القایی در شرایطی رخ می‌دهد که سیستم نظام سلامت در نظر دارد مشکلات نظام ارجاعی را برطرف کند. همچنین، تامین فوق‌تخصص در هر ساعت شبانه‌روز در تمام کشور بسیار هزینه‌بر بوده و توقع ایجاد شده شاید در عمل قابل پاسخگویی نباشد.

سوال عدالت: استفاده ثروتمندان و محرومیت نیازمندان

دکتر مجتهدی با اشاره به نیاز طرح به پژوهش‌های کاربردی در حوزه اقتصاد درمان، به مسئله عدالت اجتماعی در اجرای این طرح پرداخت. وی به نمونه‌ای اشاره کرد که حتی یک مدیر متمول کارخانه صنایع غذایی نیز از طرح درمان رایگان استفاده کرده است.

او این پرسش حیاتی را مطرح کرد که آیا ارائه یک بسته خدمات یکسان برای تمام افراد جامعه، بدون در نظر گرفتن تمکن مالی و پوشش بیمه‌ای، به معنای عدالت است؟

• برخی افراد متمول از این طرح استفاده می‌کنند؛ آیا این با عدالت همخوانی دارد؟
• برخی نیازمندان واقعی که کار و بیمه ندارند، حتی با اجرای این طرح نیز به دلیل نداشتن پوشش بیمه‌ای، همچنان باید هزینه‌های درمانی را بپردازند.

راهکارهای پیشنهادی برای بهبود طرح

رئیس بیمارستان کودکان بهرامی برای حل مشکلات فعلی و جلوگیری از مراجعات القایی، راهکارهایی را پیشنهاد داد:

تمرکز بر بخش بستری و اجرای نظام ارجاع

مجتهدی باور دارد که تا پیش از اجرای کامل نظام ارجاع توسط وزارت بهداشت، باید دامنه اجرای طرح درمان رایگان محدود شود.

من بر این باور هستم تا پیش از اجرای نظام ارجاع می‌بایست طرح درمان رایگان کودکان کمتر از ۷ سال را فقط در بخش بستری اجرا کنیم. علت اجرای طرح درمان رایگان کودکان کمتر از ۷ سال در بخش سرپایی مشخص نیست.

تخصیص بودجه هدفمند برای نیازمندان واقعی

طرح پیشنهادی دیگر این است که به جای ارائه خدمات رایگان به صورت یکسان به همه، بودجه اختصاصی به منظور افراد نیازمند واقعی در اختیار آنان قرار گیرد. شناسایی این افراد می‌تواند از طریق سیستم مددکاری بیمارستان‌ها صورت گیرد. این رویکرد می‌تواند به افراد فاقد پوشش بیمه‌ای که بیشترین نیاز را دارند، کمک بیشتری کند.