مطالبه فعالان خراسان جنوبی: زیرساخت، آب پایدار و پایان مهاجرت نخبگان

فناوری اطلاعات: ظرفیتی برای دیپلماسی و نگرانی از مهاجرت

مهدی باقری، یکی از فعالان اقتصادی استان، با اشاره به پتانسیل بالای شرکت‌های فناوری اطلاعات، این شرکت‌ها را مبتنی بر دانش مهندسی و نیروی انسانی متخصص دانست که توانایی توسعه صادرات خدمات فناوری اطلاعات را دارند. وی تأکید کرد که می‌توان از این ظرفیت در قالب دیپلماسی فناوری بهره گرفت.

خراسان جنوبی به‌عنوان شرقی‌ترین استان کشور و با توجه به هم‌مرزی با کشورهایی که اشتراکات زبانی و فرهنگی دارند، می‌تواند به‌عنوان پایلوت دیپلماسی فناوری انتخاب شود؛ موضوعی که با رویکرد دولت در کاهش تمرکز از تهران هم‌راستا است.

این فعال حوزه فناوری با طرح یک پرسش کلیدی، به مسئله مهاجرت جوانان پرداخت: آیا با یکسان بودن نظام‌های مالیاتی، تأمین اجتماعی و پرداخت حقوق میان پایتخت و استان‌های کمتر برخوردار، انگیزه‌ای برای ماندگاری جوانان باقی می‌ماند؟ وی تصریح کرد که در شرایطی که مزایای اقتصادی در تهران بیشتر است، طبیعی است که جوانان به سمت مهاجرت گرایش پیدا کنند، به‌ویژه در حالی که کشورهای همسایه و عربی با ارائه درآمدهای دلاری، نخبگان این حوزه را جذب می‌کنند.

چالش زیرساخت و مطالبات حوزه دانش‌بنیان

بزرگ‌ترین چالش شرکت‌های دانش‌بنیان در استان، کمبود زیرساخت مناسب است. اگر این بستر فراهم شود، جوانان نخبه می‌توانند در استان خود منشأ تحول باشند. مطالبات راهبردی این بخش عبارتند از:

• حمایت جدی از پارک علم و فناوری خراسان جنوبی.
• ایجاد زیرساخت مناسب و راه‌اندازی شهرک فناوری با هدف تلفیق فناوری اطلاعات و صنعت.
• شکل‌گیری یک هسته یا مرکز دانش‌بنیان در کنار هر مرکز صنعتی با نگاه راهبردی دولت.

معادن: ثروت کم‌نظیر در انتظار توسعه حمل‌ونقل و آب

علیرضا عابدی، یکی دیگر از فعالان اقتصادی، به ظرفیت‌های کم‌نظیر معدنی استان اشاره کرد و گفت: خراسان جنوبی با وجود شرایط سخت اقلیمی، مهد ذخایر ارزشمند معدنی کشور است، اما کمبود زیرساخت‌ها مانع بالفعل شدن این ظرفیت‌ها شده است.

این استان دارای حدود ۴۰۰ کیلومتر کمربند معدنی مستعد و بیش از ۲۰۰ کیلومتر کمربند ذخایر عظیم شامل زغال‌سنگ، خاک‌های صنعتی و عناصر نادر خاکی است که برخی از آن‌ها در سطح جهان کم‌نظیر به شمار می‌روند.

زیرساخت‌های حیاتی برای توسعه معدنی

تبدیل این ظرفیت‌های بالقوه به بالفعل، بدون توسعه زیرساخت‌های اساسی امکان‌پذیر نیست. کمبودهای اصلی زیرساختی در استان شامل موارد زیر است:

• عدم وجود راه‌آهن و پرواز باربری.
• نبود مسیرهای مناسب حمل‌ونقل.
• مطالبه جدی برای ارتقای جاده‌ها به آزادراه.

همچنین، تأمین پایدار آب از دیگر نیازهای اساسی است. خط چهارم انتقال آب از دریای عمان تنها راهکار پایدار برای تأمین آب صنایع معدنی استان محسوب می‌شود.

ظرفیت مغفول زغال‌سنگ

در بحث ناترازی انرژی، یکی از حلقه‌های مغفول، وجود حدود سه میلیارد تن زغال‌سنگ حرارتی در کشور است که بخشی از آن دچار خودسوزی می‌شود، در حالی که سالانه حدود ۱۵ میلیون تن قابلیت بهره‌برداری دارد.

گردشگری: قطب شرق کشور و راهکار جلوگیری از مهاجرت

آمنه سیاری، فعال حوزه گردشگری، با تشریح ظرفیت‌های تاریخی، طبیعی و فرهنگی استان، خراسان جنوبی را با برخورداری از آثار ثبت‌شده جهانی و ملی، دارای جایگاهی ویژه در صنعت گردشگری شرق کشور دانست و گفت که می‌تواند به یکی از قطب‌های مهم گردشگری ایران تبدیل شود.

بخش عمده جاذبه‌های گردشگری خراسان جنوبی در روستاها و مناطق عشایری واقع شده است، لذا توسعه گردشگری در این مناطق به‌طور مستقیم موجب اشتغال‌زایی مولد، افزایش درآمد و جلوگیری از مهاجرت می‌شود.

مطالبات راهبردی گردشگری

دو مطالبه راهبردی فعالان این بخش عبارتند از:

• دعوت از هلدینگ‌های بزرگ و توانمند اقتصادی کشور برای سرمایه‌گذاری در صنعت گردشگری خراسان جنوبی.
• تدوین و تعریف «مثلث گردشگری شرق کشور» با محوریت استان‌های خراسان جنوبی، سیستان و بلوچستان و کرمان.