رقابت جدی چین با نورالینک ماسک؛ مرد فلج با رابط مغزی، ربات‌ها را کنترل و کسب درآمد می‌کند

رقابت فناوری چین و آمریکا در حوزه رابط مغز و رایانه

دانشمندان چینی با معرفی یک دستاورد بزرگ در حوزه رابط مغز و رایانه (BCI)، موسوم به WRS01، توانسته‌اند یک بیمار فلج را قادر سازند تا تنها با استفاده از سیگنال‌های مغزی خود با جهان پیرامون تعامل داشته باشد و دستگاه‌هایی نظیر سگ‌های رباتیک و یک ویلچر هوشمند را کنترل کند. این پیشرفت چشمگیر، پتانسیل رقابت جدی با پروژه پر سر و صدای نورالینک متعلق به ایلان ماسک را دارد.

داستان «آقای ژانگ»؛ از حادثه تا کارآزمایی بالینی

بیمار این پروژه که با نام «آقای ژانگ» معرفی شده است، در سال 2022 در پی یک حادثه سقوط، دچار آسیب شدید نخاعی شد. این آسیب منجر به از کار افتادگی شدید اندام‌های تحتانی او و محدود شدن توانایی حرکت ارادی‌اش به ناحیه سر و گردن گردید. پس از گذشت بیش از یک سال تلاش با تکنیک‌های توان‌بخشی سنتی و عدم حصول پیشرفت قابل‌توجه، ژانگ تصمیم گرفت تا در کارآزمایی بالینی این فناوری نوین شرکت کند.

ایمپلنت WRS01 و روند جراحی

در تاریخ 20 ژوئن، جراحان بیمارستان هوآشان، وابسته به دانشگاه فودان شانگهای، اقدام به کاشت رابط مغز و رایانه بی‌سیم WRS01 در مغز آقای ژانگ کردند. این سیستم پیشرفته شامل اجزای زیر است:

• حسگرهای بسیار کوچک که از طریق الکترودهای انعطاف‌پذیر وارد مغز می‌شوند.
• یک تراشه پردازشی که در شیار کوچکی از جمجمه قرار می‌گیرد.

پس از اتمام موفقیت‌آمیز جراحی، آقای ژانگ از یک کلاه خارجی مخصوص استفاده کرد که وظیفه تأمین انرژی بی‌سیم و دریافت سیگنال‌های عصبی را برعهده داشت. شایان ذکر است که تنها پس از دو تا سه هفته آموزش فشرده، او توانست با تمرکز و فکر کردن، نشانگر رایانه و سایر ابزارهای دیجیتال را با دقت کنترل کند.

کاربردهای شگفت‌انگیز ایمپلنت مغزی در زندگی روزمره

کاربردهای این ایمپلنت مغزی فراتر از آزمایشگاه بوده و مستقیماً وارد زندگی روزمره بیمار شده است. آقای ژانگ اکنون با استفاده از سیگنال‌های مغزی خود، می‌تواند صحت توزیع محصولات را پیش از فروش بررسی کند و به این ترتیب، به اولین دریافت‌کننده BCI در جهان تبدیل شده است که در ازای کار خود دستمزد دریافت می‌کند. او اشاره کرده است که کار با رایانه و مرتب‌سازی محصولات هنوز آسان نیست، اما این ایمپلنت فرصتی ارزشمند برای بازگشت به فعالیت‌های اجتماعی و اقتصادی برای او فراهم کرده است.

کنترل رباتیک و افزایش استقلال فردی

علاوه بر کار با رایانه، ایمپلنت مغزی WRS01 امکانات حیاتی دیگری را نیز برای آقای ژانگ فراهم کرده است:

• هدایت ویلچر هوشمند: او اکنون می‌تواند ویلچر خود را هدایت کرده و بدون نیاز به کمک دیگران در فضای باز حرکت کند و حتی از پله‌ها پایین برود.
• فرماندهی سگ‌های رباتیک: توانایی ارسال فرمان‌های فکری به سگ‌های رباتیک نیز از دیگر قابلیت‌های این سیستم است.

در‌حالی‌که آزمایش‌های پروژه نورالینک ایلان ماسک همچنان بر تعاملات و وظایف ساده تمرکز دارند، سیستم چینی WRS01 کاربردی عملی و روزمره در زندگی واقعی بیمار از خود نشان داده است.

آینده فناوری BCI در چین

محققان چینی تأکید می‌کنند که این پیشرفت چشمگیر، نتیجه یکپارچه‌سازی موفقیت‌آمیز سه حوزه کلیدی است: ارتباطات بی‌سیم پرسرعت، رمزگشایی هوشمند سیگنال‌ها با کمک هوش مصنوعی (AI) و فناوری رباتیک پیشرفته. چین در هر سه این حوزه‌ها دارای زیرساخت‌های قدرتمندی است.

در نهایت، اعلام شده است که نسخه ارتقایافته‌ای از این رابط مغز و رایانه با نام WRS02 در حال توسعه است. انتظار می‌رود این نسخه جدید، مسیر را برای کاربردهای گسترده‌تری نظیر رمزگشایی مستقیم گفتار از سیگنال‌های مغزی، هموار سازد.