ترکیه دعوت مهمان ویژه نمایشگاه کتاب تهران را برای ۲۰۲۷ بررسی می‌کند

تأخیر ایران در دعوت از ترکیه برای مهمان ویژه نمایشگاه کتاب تهران

نازیلا جوادپور، مدیر آژانس ادبی سلجوق، در حاشیه چهل‌ودومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب استانبول، با اشاره به حضور خود در غرفه خانه کتاب و ادبیات ایران، به بررسی روابط نشر دو کشور پرداخت. وی که امسال نهمین دوره حضور خود در این نمایشگاه ۱۰ روزه (۱۳ تا ۲۱ دسامبر) را تجربه می‌کرد، تأکید کرد که مسئولان ایرانی برای دعوت از ترکیه به‌عنوان مهمان ویژه نمایشگاه کتاب تهران، دیر اقدام کرده‌اند.

برنامه‌ریزی ترکیه تا سال ۲۰۲۶ بسته شده است

جوادپور توضیح داد که خانه کتاب و ادبیات ایران قصد داشتند ترکیه را به‌عنوان مهمان ویژه نمایشگاه امسال دعوت کنند، اما در مکاتبات مشخص شد که ترکیه برنامه‌های سال ۲۰۲۶ خود را از پیش تنظیم و نهایی کرده است. به گفته وی، برای هماهنگی حضور ترکیه در نمایشگاه کتاب تهران، باید یک یا دو سال قبل اقدام می‌شد.

مدیر آژانس ادبی سلجوق درباره پاسخ مسئولان نمایشگاه کتاب ترکیه برای حضور به‌عنوان مهمان ویژه در تهران، اعلام کرد: «مسئولان ترک اعلام کردند، اگر امسال این نامه را نوشتند و تا سال ۲۰۲۷ نظر آن‌ها تغییر نکند، ترکیه می‌تواند دعوت ایران برای مهمان ویژه را در سال ۲۰۲۷ بررسی کند.» همچنین ایران هنوز برای شرکت در نمایشگاه کتاب ترکیه به‌عنوان مهمان ویژه دعوت نشده است.

پیشنهاد عملیاتی برای تقویت همکاری‌های نشر

جوادپور با اشاره به اینکه ترکیه سال‌هاست با غرفه ۶۰ متری در نمایشگاه کتاب تهران شرکت می‌کند و هیئت‌هایی را همراه خود می‌آورد، پیشنهادی برای تنظیم و بهبود ارتباط‌های دو کشور ارائه کرد:

• دعوت از ۶ ناشر بزرگ و شناخته‌شده ترک به نمایشگاه کتاب تهران.
• تقبل کلیه هزینه‌های آن‌ها شامل رفت و برگشت، اقامت، اجاره غرفه و هزینه‌های شرکت در نمایشگاه توسط ایران.

وی افزود: در نتیجه این اقدام، ناشران ترک به ترجمه و انتشار کتاب‌هایی از فارسی به ترکی ترغیب می‌شوند. همچنین، با مشاهده پتانسیل‌های نشر بین‌المللی ایران، این ناشران در جمع فعالان نشر ترکیه به نفع ایران رای داده و حضور شرکت‌های ترک در سال‌های آینده را تضمین می‌کنند، به‌گونه‌ای که دیگر نیازی به تأمین هزینه توسط ایران نخواهد بود.

ساختار متفاوت نمایشگاه کتاب استانبول

جوادپور در ادامه به تفاوت‌های ساختاری نمایشگاه کتاب ترکیه نسبت به ایران اشاره کرد. در حالی که نمایشگاه کتاب ایران زیر نظر دولت و با سرمایه‌های دولتی اجرا می‌شود، برگزارکننده نمایشگاه کتاب ترکیه بخش خصوصی است و زیر نظر اتحادیه ناشران ترکیه فعالیت می‌کند.

غیبت اروپا و تمرکز بر سازمان کشورهای ترک

نکته جالب دیگری که مدیر کارگزاری ادبی سلجوق به آن اشاره کرد، غیبت نمایندگان اروپایی در نمایشگاه امسال بود. در مقابل، کشورهایی که عضو سازمان ترک هستند، مانند آذربایجان، قزاقستان، ازبکستان، قرقیزستان، ترکمنستان و مجارستان، در این نمایشگاه حضور پررنگی داشتند.

در منطقه، کشورهایی که عضو سازمان ترک هستند، با هم اتحاد کاری دارند و ایران نیز می‌تواند در آن رویدادها حضور فرهنگی و سیاسی داشته باشد و نباید آن را از دست بدهد.

این فعالیت‌ها موجب می‌شود ارتباط آژانس‌های ادبی ساده‌تر شود.

تفاوت در مدیریت و هزینه‌ها

نمایشگاه کتاب استانبول در مجموعه سالن‌های «تویاپ» برگزار می‌شود. این مجموعه برای مدت ۵۰ سال توسط اتحادیه ناشران ترکیه در زمان مشخصی از سال اجاره شده و نمایشگاه را برگزار می‌کند. هزینه غرفه‌داری برای خارجی‌ها به‌صورت یورویی و نسبتاً بالا است، هرچند تخفیف‌های ویژه‌ای برای ناشران داخلی در نظر گرفته شده است. این نمایشگاه همچنین با برگزاری برنامه‌های امضای کتاب و حضور پرشور بازدیدکنندگان، شاهد استقبال بالای مردمی است.