گرانی، سفره یلدای ارومیه‌ را کوچک کرد؛ افزایش ۸۰ درصدی آجیل و کاهش قدرت خرید

تأثیر گرانی بر آیین‌های کهن یلدا

یلدا، جشنی با ریشه‌های پیش از اسلام، همواره با رسومی چون حافظ‌خوانی، قصه گویی، و چیدن سفره‌ای پر از میوه و آجیل همراه بوده است. در آذربایجان غربی، تنقلات محلی شامل گردو، بادام، فندق، کشمش، سنجد و شیرینی‌های سنتی مانند حلوا و مسقطی، زینت‌بخش این شب هستند. با این حال، شرایط اقتصادی اخیر باعث شده تا اتحادیه‌های صنفی از افزایش قابل توجه قیمت‌ها خبر دهند و بسیاری از خانواده‌ها دعوت‌های گسترده خود را محدود کرده و تنها با اعضای نزدیک جمع شوند.

کوچکتر شدن سفره‌های یلدایی

شهروندان ارومیه‌ای با ابراز نگرانی از وضعیت موجود، می‌گویند: «قیمت‌ها به شدت افزایش یافته و ما مجبور شده‌ایم امسال سفره یلدا را کوچک‌تر بچینیم و تنها میوه‌های ضروری را تهیه کنیم. این وضعیت اقتصادی بر سنت‌ها و شادی خانوادگی تأثیر گذاشته و صفا و شور گذشته را کم‌رنگ کرده است. مراسمی که پیشتر بخشی از سنت و شادی بود، امروز به چالشی برای بودجه خانواده تبدیل شده است.»

در مقابل، برخی فروشندگان می‌گویند با وجود گرانی‌ها، شور و هیجان خرید در بازار همچنان محسوس است و مردم تلاش می‌کنند حتی با بودجه محدود، سفره‌ای کوچک اما پر از رنگ و حس یلدا بچینند. این تلاش‌ها نشان می‌دهد که علاقه مردم برای حفظ سنت شب یلدا کم نشده است.

تحلیل وضعیت بازار و قیمت‌ها

جهش قیمت آجیل و خشکبار

رئیس اتحادیه فروشندگان آجیل و خشکبار آذربایجان‌غربی اعلام کرد که قیمت آجیل و خشکبار نسبت به مدت مشابه سال گذشته بین ۴۰ تا ۸۰ درصد افزایش یافته است. این افزایش در اقلام تولید داخل، نسبت به نمونه‌های خارجی بیشتر بوده که یکی از دلایل آن، تمایل برخی فروشندگان به سودآوری بالاتر ذکر شده است.

همچنین، وی تصریح کرد که با توجه به شرایط اقتصادی و افزایش قیمت‌ها، قدرت خرید مردم نسبت به گذشته به حدود یک‌سوم کاهش یافته است. در حال حاضر ۳۹۰ واحد تولید و عرضه آجیل و خشکبار دارای پروانه کسب فعال در ارومیه تحت نظارت اتحادیه فعالیت می‌کنند.

توصیه شده است شهروندان برای حفظ سلامت خود، از خرید آجیل و خشکبار فله‌ای و غیربهداشتی که در برخی معابر عرضه می‌شوند، خودداری کنند.

وضعیت تأمین و قیمت میوه

رئیس اتحادیه میوه و تره‌بار شهرداری ارومیه از عدم کمبود در تأمین میوه شب یلدا خبر داد و اظهار داشت که میوه به میزان کافی و حتی بیش از نیاز بازار توزیع شده است. با این وجود، قیمت انواع میوه نسبت به سال گذشته تا ۵۰ درصد افزایش یافته که منجر به کاهش تقاضا برای خرید شده است.

بر اساس گزارش‌های میدانی، قیمت برخی اقلام کلیدی شب یلدا به شرح زیر است:

لازم به ذکر است که هندوانه مورد نیاز بازار از جنوب کشور تأمین شده و محصول سیب ارومیه به میزان کافی در سردخانه‌های استان ذخیره شده است.

اقدامات نظارتی و مدیریت بازار

تأکید استاندار بر مدیریت توزیع

استاندار آذربایجان‌غربی بر مدیریت دقیق بازار توزیع و عرضه اقلام اساسی تأکید کرد و آن را برای تأمین نیاز شهروندان و دسترسی آسان اقشار مختلف مردم در آستانه شب یلدا ضروری دانست. وی خواستار مسئولیت‌پذیری همه دستگاه‌ها و نقش فعال‌تر نمایندگان واحدهای تولیدی در مدیریت صحیح بازار شد، به‌ویژه برای حمایت از شهروندانی که توان خرید کافی ندارند.

طرح ویژه تعزیرات حکومتی

مدیرکل تعزیرات حکومتی آذربایجان غربی از برگزاری طرح نظارتی ویژه شب یلدا خبر داد. این طرح با هدف کنترل هدفمند بازار، پیشگیری از وقوع تخلفات و جلوگیری از افزایش خودسرانه قیمت‌ها توسط افراد سودجو، از ۱۵ آذر تا ۳ دی ماه اجرا می‌شود.

در این طرح، اکیپ‌های گشت مشترک با همکاری سایر دستگاه‌های نظارتی، بازرسی‌های میدانی از اصناف را انجام داده و برخورد سریع و قاطع با هرگونه تخلفات احتمالی به‌ویژه گرانفروشی و احتکار را در محل اجرا خواهند کرد. رسیدگی به گزارشات مردمی خارج از نوبت و با سرعت انجام شده و در صورت تکرار تخلف، برخوردها جدی‌تر از جمله پلمب، نصب پارچه و جریمه‌های بازدارنده خواهد بود.

شهروندان می‌توانند شکایات خود را از طریق سامانه اینترنتی www.tazirat۱۳۵.ir یا شماره تلفن ۱۳۵ به تعزیرات حکومتی و شماره ۱۲۴ به اداره کل صمت گزارش دهند.