معاون وزیر علوم: شکاف فناوری، عامل اصلی رشد اقتصادی جهان؛ بیش از ۲۵ هزار واحد فناور فعال در کشور

معاون فناوری و نوآوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، ضمن اشاره به اهمیت حیاتی اقتصاد نوآوری در شرایط کنونی جهان، بر لزوم سرمایه‌گذاری جدی در حوزه تحقیق و توسعه (R&D) برای غلبه بر شکاف فناوری تأکید کرد. محمدنبی شهیکی در حاشیه اولین همایش بین‌المللی اقتصاد نوآوری و فناوری، ضمن تشریح عوامل مؤثر بر رشد اقتصادی جهانی، اعلام کرد که در حال حاضر بیش از ۱۰ هزار شرکت دانش‌بنیان و ۱۵ هزار واحد فناور در پارک‌های علم و فناوری کشور مشغول به فعالیت هستند.

شکاف فناوری؛ عامل اصلی نابرابری رشد اقتصادی

شهیکی با تأکید بر اینکه برگزاری همایش‌هایی نظیر اقتصاد نوآوری و فناوری یک ضرورت جدی در شرایط اقتصاد جهانی است، به شکاف معنادار رشد اقتصادی میان کشورها اشاره کرد. وی اظهار داشت که در سطح جهانی، برخی کشورها رشد اقتصادی و بهبود تراز درآمدی قابل توجهی را تجربه می‌کنند، در حالی که برخی دیگر در دام «تله درآمد متوسط» گرفتار شده‌اند.

یکی از مهم‌ترین عواملی که جریان رشد اقتصادی در دنیا را به شدت تحت تأثیر قرار داده، شکاف فناوری میان کشورهاست.

معاون وزیر علوم، امواج نوین فناوری را جریانی فرصت‌ساز و آینده‌ساز خواند و افزود که تحولات ناشی از عصر هوش مصنوعی، فناوری بلاک‌چین و سایر عرصه‌های نوین، این پرسش اساسی را مطرح کرده است که چگونه باید نهادهای اقتصادی و آموزشی کشور را متناسب با این تحولات بازطراحی و متحول کنیم.

سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه؛ پیشران توسعه

معاون فناوری و نوآوری وزارت علوم، بر ضرورت تغییر ساختارهای صنعتی کشور تأکید کرد و حرکت از صنعت نسل دوم به سمت صنعت نوآور و فناور را یک مسئله بسیار مهم دانست. وی خاطرنشان کرد که در این مسیر، ارتقای تحقیق و توسعه (R&D) نقشی کلیدی ایفا می‌کند.

تجربه‌های جهانی به وضوح نشان می‌دهد که برای شکل‌گیری جریان نوآوری و توسعه اقتصاد فناوری در کشور، سرمایه‌گذاری جدی در حوزه تحقیق و توسعه ناگزیر است. یکی از مهم‌ترین برنامه‌ریزی‌ها باید این باشد که حوزه فناوری و نوآوری به عنوان حوزه پیشران کشور در نظر گرفته شود و برای آن برنامه‌ریزی منسجم صورت گیرد تا بتواند هم ارزش افزوده اقتصادی و هم ارزش افزوده اجتماعی مناسبی برای کشور ایجاد کند.

اقتصاد دانش‌بنیان و وضعیت شرکت‌های فناور

شهیکی در پاسخ به پرسشی درباره سهم اقتصاد نوآورانه در اقتصاد کشور، توضیح داد که در ایران، مفهوم اقتصاد نوآورانه با حوزه اقتصاد دانش‌بنیان هم‌راستا و هم‌پوشان است و توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان نمود اصلی این رویکرد محسوب می‌شود. وی آمار فعلی شرکت‌ها و واحدهای فناور را چنین اعلام کرد:

• بیش از ۱۰ هزار شرکت دانش‌بنیان در کشور فعال هستند.
• حدود ۱۵ هزار واحد فناور در پارک‌های علم و فناوری کشور مشغول به کارند.

وی تصریح کرد که هر یک از این شرکت‌ها و واحدهای فناور، نشان‌دهنده موج جدیدی از توسعه فناوری در کشور هستند. گسترش پارک‌های علم و فناوری نیز با این هدف دنبال شده است که میدان جدیدی برای توسعه فناوری و نوآوری فراهم شود و بستر لازم برای رشد واحدهای فناور و شرکت‌های نوآور مهیا گردد.

در پایان، معاون فناوری و نوآوری وزارت علوم بر ادامه حمایت از زیست‌بوم نوآوری کشور و نقش محوری دانشگاه‌ها، پارک‌های علم و فناوری و شرکت‌های دانش‌بنیان در تحقق اقتصاد مبتنی بر نوآوری و فناوری تأکید کرد.