جزئیات لایحه بودجه ۱۴۰۵؛ کسری ۶۱۶ همتی تراز عملیاتی و کاهش شدید درآمدهای نفتی

بررسی اجمالی و رشد بودجه کل کشور

لایحه بودجه کل کشور برای سال ۱۴۰۵ با ۲۸ درصد رشد نسبت به بودجه سال قبل بسته شده است. با این حال، وضعیت منابع و مصارف عمومی بودجه که مجموع تمامی ترازهاست، تنها ۵.۳ درصد رشد داشته که در مقایسه با سال‌های گذشته افزایش کمتری را تجربه خواهد کرد.

• رشد ۲۸ درصدی: رشد کلی لایحه بودجه کل کشور نسبت به سال ۱۴۰۴.
• رشد ۵.۳ درصدی: رشد منابع و مصارف عمومی بودجه.
• بخش نفت: درآمدهای مربوط به بخش نفت نسبت به سال جاری افتی شدید را تجربه کرده است.

تراز عملیاتی؛ کسری ۶۱۶ هزار میلیارد تومانی

بررسی تراز عملیاتی لایحه بودجه سال آینده نشان می‌دهد که دولت با کسری **۶۱۶ هزار میلیارد تومانی (همت)** مواجه خواهد بود. این رقم به وضوح نشان می‌دهد که مجموع هزینه‌های جاری دولت ۶۱۶ همت از درآمدهای پیش‌بینی شده بیشتر است.

رشد درآمدها و هزینه‌های جاری

در بخش درآمدها، دولت رشد ۳۹ درصدی را نسبت به سال جاری پیش‌بینی کرده و مجموع درآمدها به ۳ هزار و ۴۰۱ میلیارد تومان می‌رسد. این افزایش درآمدها نشان می‌دهد که دولت به سمت افزایش اتکای خود بر **درآمدهای مالیاتی** حرکت کرده است.

در مقابل، هزینه‌های جاری دولت نیز با رشد ۱۹.۷ درصدی به رقمی در حدود ۴ هزار میلیارد تومان خواهد رسید. بخش عمده‌ای از افزایش هزینه‌ها مربوط به **حقوق کارکنان دولت** است.

تراز سرمایه‌ای و کاهش ۷۰ درصدی سهم نفت

تراز سرمایه‌ای لایحه بودجه ۱۴۰۵ نیز با کسری **۳۲۶ همتی** همراه خواهد بود. این کسری نشان می‌دهد که تملک دارایی‌های سرمایه‌ای (هزینه‌های عمرانی) ۳۲۶ همت بیشتر از واگذاری دارایی‌های سرمایه‌ای (مانند فروش نفت) برآورد شده است.

واگذاری دارایی‌ها و هزینه‌های عمرانی

واگذاری دارایی‌های سرمایه‌ای در سال آینده ۲۷۵ همت برآورد شده که نسبت به سال جاری **کاهش ۷۰.۴ درصدی** را تجربه کرده است. بیشتر این کاهش شدید، ناشی از برآورد نامساعد دولت از درآمدهای نفتی است.

نکته قابل تأمل این است که تملک دارایی‌های سرمایه‌ای که نشان‌دهنده هزینه‌های عمرانی دولت است، نسبت به سال جاری **هیچ تغییری نداشته است**. این در حالی است که چندی پیش، مقامات دولتی بر لزوم افزایش هزینه‌های عمرانی در بودجه سال ۱۴۰۵ تأکید کرده بودند.

تراز مالی؛ اتکای ۹۴۱ همتی به فروش اوراق

برخلاف دو تراز دیگر، تراز مالی لایحه بودجه ۱۴۰۵ مثبت بوده و رقمی معادل **۹۴۱ همت** پیش‌بینی شده است. این امر نشان می‌دهد که دولت قصد دارد با تکیه بر فروش اوراق دولتی (واگذاری دارایی‌های مالی)، کسری‌های عملیاتی و سرمایه‌ای خود را جبران کند.

وضعیت اوراق دولتی

واگذاری دارایی‌های مالی یا همان فروش اوراق دولتی در سال آینده نسبت به سال جاری ۲.۳ درصد کاهش داشته و به یک هزار و ۵۴۳ میلیارد تومان رسیده است. از سوی دیگر، تملک دارایی‌های مالی در سال جدید ۶۰۲ همت عنوان شده که در مقایسه با بودجه سال جاری، **افتی معادل ۳۹.۸ درصد** را نشان می‌دهد.

در مجموع، بودجه سال آینده طبق پیش‌بینی‌ها بوده و دولت سعی دارد با فروش اوراق هزینه‌های خود را جبران کند. این بودجه در یک نگاه کاملا انقباضی بوده و به نظر می‌رسد واقع‌بینانه‌تر به درآمدهای حاصله در آینده نگاه کرده است.