سرنوشت محتوم زمین: خورشید در حال پیر شدن سیاره ما را خواهد بلعید

سرنوشت محتوم زمین و زمان باقی‌مانده

مطالعات اخیر نشان می‌دهد که ستاره‌هایی که به پایان عمر خود نزدیک می‌شوند، مانند خورشید ما، با افزایش چشمگیر قطر خود، سیارات نزدیک را خواهند بلعید. در حال حاضر، خورشید ما تقریباً در نیمه عمر خود قرار دارد و به تبع آن، کره زمین نیز در همین مرحله از حیات خود است.

پایان عمر خورشید چگونه فرا می‌رسد؟

زمانی که ذخیره هیدروژن قابل همجوشی در هسته یک ستاره به پایان برسد، فرآیند دگرگونی آغاز می‌شود. در این مرحله، قطر ستاره بیش از صد برابر افزایش می‌یابد و هر سیاره‌ای که در نزدیکی آن قرار داشته باشد، در این انبساط عظیم بلعیده خواهد شد. با این حال، جای نگرانی فوری نیست؛ زیرا بر اساس محاسبات علمی، دست کم پنج میلیارد سال دیگر برای منظومه شمسی ما فرصت باقی است.

شواهد علمی و روش تحقیق

ادوارد برایانت، ستاره‌شناس دانشگاه واریک، و وینسنت ون ایلن از کالج لندن، با استفاده از داده‌های «ماهواره نقشه‌بردار فراخورشیدی گذران» (TESS)، به مقایسه دو دسته از منظومه‌های ستاره‌ای پرداختند:

• منظومه‌هایی با ستارگانی که مانند خورشید در حال همجوشی هسته‌ای هستند (ستارگان جوان).
• منظومه‌هایی با ستارگانی که به پایان عمر خود نزدیک شده و هیدروژن هسته خود را مصرف کرده‌اند (ستارگان مسن).

نتیجه این مقایسه بسیار گویا بود.

ستارگان مسن گرسنه می‌شوند

برایانت می‌گوید: «ما مشاهده کردیم همزمان با اینکه سن ستاره‌ها افزایش می‌یابند، سیاره‌های اطراف آن کمیاب می‌شوند.»

این ناپدید شدن سیارات در اطراف ستارگان مسن، این واقعیت را روشن می‌کند که «ستاره‌های مسن‌تر فقط گرسنه می‌شوند». محققان اطمینان دارند که این تفاوت ناشی از نحوه تشکیل اولیه ستاره‌ها و سیارات نیست، زیرا تفاوت قابل توجهی در جرم و ترکیب شیمیایی این ستارگان نسبت به ستارگان جوان‌تر مشاهده نمی‌شود.

سناریوهای محو شدن سیارات

بلعیده شدن کامل تنها راهی نیست که یک ستاره مسن می‌تواند سیارات اطراف خود را محو کند. با بالا رفتن سن ستارگان غول‌پیکر، آنها روش‌های دیگری را نیز برای نابودی سیارات به کار می‌گیرند:

• نیروهای جزر و مدی فزاینده: این نیروها بر قمرها و سیارات اعمال می‌شوند.
• فروپاشی مدارها: نیروهای جزر و مدی منجر به ناپایداری و فروپاشی مدار سیارات می‌شود.
• از دست رفتن جو: جو سیارات به دلیل نزدیکی به ستاره و نیروهای شدید، از بین می‌رود.
• پاشیده شدن کامل: در نهایت، سیارات یا قمرها ممکن است به طور کامل متلاشی شوند.