توافق اولیه آمریکا و اوکراین برای پایان جنگ؛ اختلافات ارضی و زاپوریژیا حل نشده ماند

جزئیات طرح صلح و واکنش‌های اولیه

ولادیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، روز سه‌شنبه در جمع خبرنگاران، جزئیات این طرح را به طور کامل تشریح کرد. این اعلامیه در پی دیدارهای اخیر نمایندگان آمریکا با کیریل دیمیتریف، نماینده ویژه رئیس‌جمهور روسیه، در فلوریدا منتشر شد.

در واکنش به این تحولات، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، اعلام کرد که مسکو موضع رسمی خود را پس از دریافت گزارش کامل از نماینده ویژه خود، که آخر هفته گذشته مذاکرات را انجام داده بود، اعلام خواهد کرد.

اختلافات حل‌نشده: کانون‌های بحران

دو موضوع اصلی و حیاتی در مرکز مذاکرات قرار دارند که دستیابی به توافق نهایی را دشوار ساخته‌اند:

• اختلاف ارضی بر سر منطقه دونباس: سرنوشت مناطق دونتسک و لوهانسک، که زلنسکی آن را «سخت‌ترین بخش» گفت‌وگوها توصیف کرده و معتقد است باید در سطح رهبران دو کشور بررسی شود.
• مدیریت نیروگاه هسته‌ای زاپوریژیا: نحوه اداره بزرگ‌ترین نیروگاه هسته‌ای اروپا که هم‌اکنون تحت اشغال نیروهای روسیه قرار دارد.

مناطق دونباس: سخت‌ترین چالش مذاکرات

روسیه همچنان بر خواسته‌های حداکثری خود پافشاری می‌کند و خواستار واگذاری کامل باقی‌مانده اراضی تحت کنترل اوکراین در دونباس است؛ خواسته‌ای که از سوی کی‌یف قاطعانه رد شده است. در حال حاضر، روسیه تقریباً تمامی منطقه لوهانسک و حدود ۷۰ درصد از منطقه دونتسک را در اختیار دارد.

پیشنهادهای متقابل برای حل مناقشه ارضی

برای حل این مناقشه، پیشنهادهای مختلفی مطرح شده است:

• پیشنهاد آمریکا: ایالات متحده پیشنهاد داده است که این مناطق به «مناطق آزاد اقتصادی» تبدیل شوند.
• موضع اوکراین: کی‌یف بر این موضوع پافشاری دارد که هرگونه توافق نهایی باید منوط به برگزاری یک همه‌پرسی عمومی باشد تا مردم اوکراین بتوانند درباره سرنوشت سرزمین خود تصمیم بگیرند.

علاوه بر این، اوکراین خواستار غیرنظامی شدن کامل این مناطق و استقرار نیروهای بین‌المللی برای تضمین ثبات و امنیت پس از توافق است.

مدیریت نیروگاه هسته‌ای زاپوریژیا

نحوه مدیریت نیروگاه هسته‌ای زاپوریژیا، که بزرگ‌ترین نیروگاه اروپا محسوب می‌شود و تحت اشغال روسیه است، دومین موضوع اختلافی بزرگ در این مذاکرات است.

طرح‌های پیشنهادی برای زاپوریژیا

آمریکا در این خصوص طرحی را مطرح کرده است که بر اساس آن، کنسرسیومی با مشارکت اوکراین، روسیه و آمریکا و با سهم برابر برای هر سه طرف، مسئولیت اداره نیروگاه را بر عهده بگیرد.

رئیس‌جمهور اوکراین، ولادیمیر زلنسکی، این پیشنهاد را نپذیرفت و طرح جایگزینی را ارائه داد. بر اساس طرح کی‌یف، نیروگاه زاپوریژیا باید در قالب یک سرمایه‌گذاری مشترک و دوجانبه میان ایالات متحده و اوکراین اداره شود.