افزایش ۱۶ درصدی انتشار اوراق بدهی در بودجه ۱۴۰۵ و کسری نقدینگی سازمان تامین اجتماعی

تحلیل انتشار اوراق بدهی در لایحه بودجه ۱۴۰۵

رحمتی، معاون سازمان برنامه و بودجه، با تشریح وضعیت اوراق بدهی دولت اظهار داشت که حجم مصوب اوراق بدهی در قانون بودجه سال جاری (۱۴۰۴) معادل ۸۱۰ همت است. با در نظر گرفتن مجوز ۷۰ همت عرضه مازاد اوراق که سازمان تامین اجتماعی از شورای عالی سران قوا دریافت کرده است، رقم واقعی اوراق در سال جاری به ۸۸۰ همت می‌رسد.

وی در مقایسه با لایحه بودجه سال آینده گفت: «اگر رقم ۹۴۰ همت در لایحه بودجه سال آینده را با ۸۱۰ همت مصوب امسال محاسبه کنیم، این به معنی افزایش ۱۶ درصدی انتشار اوراق است.»

تفاوت ارزش اسمی و حقیقی اوراق

معاون سازمان برنامه و بودجه تاکید کرد که در انتشار اوراق، عدد اسمی به تنهایی معیار نیست و ارزش حقیقی اهمیت دارد. وی افزود: «ممکن است در عدد اسمی ۱۵۰ همت افزایش داشته باشیم، اما در رقم حقیقی معادل ۱۵ تا ۱۶ درصد کاهش می‌یابد، چرا که نسبت انتشار اوراق کمتر از برآورد تورمی است.»

به گفته وی، اگر بر روی ۹۴۰ همت انتشار اوراق بدهی در بودجه ۱۴۰۵ بمانیم، با توجه به نرخ تورم پیش‌بینی شده، حدود ۱۵ تا ۱۶ درصد از ارزش حقیقی اوراق کاسته خواهد شد. همچنین در بقیه کشورهای دنیا، خالص موجودی اوراق در بودجه لحاظ می‌شود نه صرفاً میزان انتشار.

بحران نقدینگی سازمان تامین اجتماعی و تسویه دیون

رحمتی با اشاره به مشکلات مالی تامین اجتماعی تصریح کرد که این سازمان در پرداخت حقوق و تعهدات خود با مشکل جدی نقدینگی مواجه است. وی خاطرنشان کرد که تا سه سال پیش امکان پرداخت بخشی از دیون دولت به تامین اجتماعی در قالب سهام وجود داشت، اما اکنون این سازمان دیگر کشش پذیرش سهام جدید را ندارد.

تخصیص ۷۰ همت در بودجه ۱۴۰۵

در حالی که در بودجه سال ۱۴۰۴ هیچ رقمی به صورت اوراق یا نقد برای تامین اجتماعی در نظر گرفته نشده بود، در لایحه بودجه سال ۱۴۰۵، دولت برای رفع بخشی از کسری نقدینگی این سازمان، ۷۰ همت اعم از اوراق و نقد در نظر گرفته است.

جزئیات دیون دولت به سازمان تامین اجتماعی به شرح زیر است:

• کل مبلغ رد دیون دولت به تامین اجتماعی: ۱۷۰ همت.
• تخصیص در بودجه ۱۴۰۵ (نقد و اوراق): ۷۰ همت.
• پرداخت در قالب انواع دیگر دارایی: ۱۰۰ همت.

معاون سازمان برنامه و بودجه اعلام کرد که اگر این رقم ۷۰ همت را از ۹۴۰ همت اوراق بودجه ۱۴۰۵ کسر کنیم، رقم واقعی بودجه در خصوص اوراق به جای ۸۱۰ همت، روی ۸۷۰ همت خواهد ایستاد. وی اطمینان داد که ۷۰ همت تخصیص داده شده به تامین اجتماعی، فشاری به بازار سرمایه وارد نخواهد کرد و خود سازمان آن را دیسکانت خواهد کرد.

کاهش شدید درآمدهای نفتی

درآمدهای سالانه نفتی اکنون در مقایسه با سال ۱۳۹۶ دست کم ۱۵۰۰ همت کاهش یافته است.