کشف جرم «نیکو» در لبه منظومه شمسی؛ معمای مداری که قوانین کیهان را نقض می‌کند

نیکو؛ جرمی با رفتار یاغی‌گرانه

نیکو، که نامش در زبان چینی به معنای «یاغی» است، به عنوان یک جرم فراتر از نپتون (TNO) طبقه‌بندی می‌شود و قطری کمتر از ۲۰۰ کیلومتر دارد. این کشف مهم توسط تلسکوپ‌های قدرتمند پان-استارز (Pan-STARRS) صورت گرفته است.

نکته‌ای که نیکو را از هزاران جرم دیگر متمایز می‌کند، صفحه مداری آن است. در حالی که تقریباً تمام سیارات و اجرام بزرگ منظومه شمسی در یک دیسک نسبتاً تخت و در یک جهت مشخص حرکت می‌کنند، نیکو:

• حرکتی پس‌رو (برعکس) به دور خورشید دارد.
• صفحه مداری آن زاویه‌ای تند و ۱۱۰ درجه‌ای نسبت به صفحه اصلی منظومه شمسی دارد.

این حرکت غیرعادی، که به سمت بالا و خلاف جهت جریان اصلی منظومه است، با هیچ‌یک از مدل‌های استاندارد شکل‌گیری و تکامل منظومه شمسی همخوانی ندارد و آن را به یک پدیده نادر تبدیل کرده است.

معمای منشأ و رد فرضیه سیاره نهم

دانشمندان در تلاشند تا نیرویی را که توانسته نیکو را به چنین مدار عجیبی پرتاب کند، شناسایی کنند. در ابتدا، گمانه‌زنی‌هایی مبنی بر تأثیر گرانش سیاره نهم مرموز مطرح شد، اما بررسی‌های دقیق‌تر این فرضیه را تضعیف کرد.

محاسبات نشان داد که نیکو بیش از حد به مرکز منظومه شمسی نزدیک است و نمی‌تواند تحت تأثیر مستقیم و قوی سیاره نهم قرار گرفته باشد تا مدار آن تا این حد منحرف شود.

در حال حاضر، محتمل‌ترین نظریه‌ها برای توضیح منشأ این مدار عجیب شامل موارد زیر است:

• برخورد با یک جرم عظیم دیگر در گذشته‌های دور منظومه شمسی.
• تأثیر گرانشی ناشناخته‌ای که گروهی از اجرام فراتر از نپتون را به این مسیر سرکش کشانده است.

کشف این دسته از اجرام نشان می‌دهد که لبه‌های منظومه شمسی، به‌ویژه فضای پشت نپتون، بسیار پیچیده‌تر و پرهیاهوتر از تصورات پیشین است و احتمالاً هنوز بازیگران پنهانی در تاریکی منتظر کشف شدن هستند که می‌توانند درک ما از کیهان را دگرگون سازند.