نوسانات شدید بورس تهران در ۹ ماهه اول سال؛ ثبت دومین عملکرد برتر تاریخ در پاییز

عملکرد خیره‌کننده پاییز؛ دومین فصل برتر تاریخ

از منظر آماری، پاییز ۱۴۰۴ برای بورس تهران فصلی استثنایی بود. بازدهی شاخص کل در این فصل، آن را به دومین فصل برتر تاریخ بورس تهران تبدیل کرد. تنها عملکردی که از این رکورد بالاتر بوده، رشد تاریخی ۱۴۸ درصدی ثبت شده در بهار ۱۳۹۹ است. این دستاورد در شرایطی حاصل شده که بازار پیش از آن، نوسانات شدیدی را تجربه کرده بود.

مسیر پرفراز و نشیب ۹ ماهه: از قله تا کف

نوسانات شدید بازار سهام در سال جاری، نتیجه مستقیم تغییر انتظارات سیاسی و افزایش ریسک‌های سیستماتیک بود. تحلیل مسیر شاخص کل در این دوره، به خوبی روایتگر این تحولات است:

اوج‌گیری با خوش‌بینی سیاسی

سال با خوش‌بینی نسبت به آغاز مذاکرات غیرمستقیم میان ایران و آمریکا آغاز شد. این انتظارات مثبت، محرک اصلی رشد بازار در ماه‌های ابتدایی بود. در نتیجه، شاخص کل توانست در اواخر اردیبهشت ماه به سطح بی‌سابقه ۳ میلیون و ۲۵۲ هزار واحدی دست یابد. در طول دو ماه ابتدایی سال، شاخص کل بازدهی ۲۰ درصدی را ثبت کرد، در حالی که بازارهای موازی نظیر ارز، طلا و سکه تحت تأثیر همین انتظارات مثبت، در مسیر اصلاح قیمتی قرار داشتند.

سقوط آزاد و موج خروج سرمایه

اما این روند صعودی پایدار نماند. با فرسایشی شدن مذاکرات، افزایش ابهام‌های سیاسی و در ادامه، آغاز یک جنگ تحمیلی ۱۲ روزه، ریسک‌های سیستماتیک به اوج خود رسیدند. در پی این تحولات، بازار سهام برای دو هفته به حالت تعطیل درآمد و پس از بازگشایی از هفتم تیرماه، با موجی سهمگین از خروج سرمایه مواجه شد.

این بی‌اعتمادی عمیق سرمایه‌گذاران حقیقی، منجر به افت شدید شاخص شد. شاخص کل از قله تاریخی اردیبهشت تا کف قیمتی اوایل شهریور ماه (محدوده ۲ میلیون و ۳۹۵ هزار واحدی)، حدود ۲۶ درصد افت را تجربه کرد.

در همین بازه زمانی، بیش از ۵۳ هزار میلیارد تومان پول حقیقی از بازار سهام خارج شد؛ رقمی که عمق بی‌اعتمادی و نگرانی سرمایه‌گذاران نسبت به آینده بازار را به وضوح نشان می‌دهد.