بهرام بیضایی، کارگردان و نمایشنامه‌نویس تأثیرگذار سینما و تئاتر ایران، درگذشت

میراث ماندگار: آمار آثار برجسته

کارنامه هنری بیضایی نشان‌دهنده فعالیت مستمر و پربار او از سال ۱۳۴۰ است. او با وجود کم‌کاری نسبی در ساخت فیلم، حجم عظیمی از نگارش و پژوهش را به ثبت رسانده است:

• ۲۴ فیلم کوتاه و بلند سینمایی (کارگردانی و تدوین).
• ۳۰ نمایشنامه مکتوب و ۸ اجرای تئاتر.
• ۵۱ فیلمنامه، ۵ روایت و ۶ پژوهش.

مهم‌ترین فیلم‌ها و نمایشنامه‌ها

عمق و تأثیرگذاری آثار بیضایی او را به یکی از ارکان هنر معاصر ایران تبدیل کرد. فیلم‌های سینمایی بلند او همواره مورد توجه منتقدان و مخاطبان بوده‌اند:

آثار شاخص سینمایی

فیلم‌های سینمایی بلند «چریکه‌تارا»، «مرگ یزدگرد»، «باشو غریبه کوچک»، «شاید وقتی دیگر»، «مسافران» و «سگ‌کشی» از مهم‌ترین آثار او به شمار می‌روند. او همچنین فیلم‌هایی چون «عمو سبیلو»، «کلاغ»، «غربیه و مه» و «رگبار» را در کارنامه خود دارد.

نمایشنامه‌های تاثیرگذار

بیضایی با نگارش نمایشنامه‌هایی همچون «پهلوان اکبر می‌میرد»، «مرگ یزدگرد»، «فتح نامه کلات»، «سلطان مار»، «کارنامه بنداربیدخش»، «چهار صندوق»، «مجلس قربانی سنمار»، «مجلس ضربت زدن» و «طرب نامه» تأثیری شگرف بر تئاتر ایران گذاشت.

دغدغه‌های شخصی و دوری از سینما

بیضایی پس از ده سال دوری از فیلمسازی، در سال ۱۳۸۶ فیلم «وقتی همه خوابیم» را ساخت. او در سال ۱۳۸۵ تلاش کرد فیلمنامه «مقصد» را بسازد که با وجود اخذ پروانه، ساخت آن با مشکلاتی روبرو شد و در نهایت متوقف ماند.

این هنرمند فقید، علاوه بر دغدغه‌های هنری، نسبت به محیط زیست کشور نیز حساس بود و از قطع درختان هزاران ساله ابراز اندوه می‌کرد. او در سالروز تولدش، چند سال پیش، در سخنانی به کم‌کاری خود اشاره کرده بود:

«ده‌ها فیلم نساخته‌ام تنها ۹ فیلم بلند و سه فیلم کوتاه ساخته‌ام، هر چند برای ساخت همین فیلم‌ها هم تلاش بسیاری کرده‌ام. می‌خواستم از کارهایی که نکرده‌ام، بگویم اما آن قدر طولانی است که نه وقت و نه حوصله من و شما مجال پردختن به آن را نمی‌دهد و من هم قصد ندارم حرف‌هایم رنگ گلایه به خود بگیرد.»