آمار تکان‌دهنده سوختگی در ایران: ۳ هزار مرگ و ۱۳ هزار ازکارافتادگی سالانه

فرشته سعدآبادی، سرپرست شبکه بهداشت و درمان آران و بیدگل، با اشاره به آمار تکان‌دهنده سوختگی در کشور، این عارضه را یکی از پرهزینه‌ترین آسیب‌ها در حوزه سلامت دانست. وی تأکید کرد که سالانه بین ۲۵ تا ۲۸ هزار نفر از مصدومان سوختگی در مراکز درمانی بستری می‌شوند که متأسفانه حدود ۳ هزار نفر از آنان جان خود را از دست داده و بیش از ۱۳ هزار نفر نیز دچار ازکارافتادگی می‌شوند.

نقش حیاتی پوست و پیامدهای سوختگی شدید

پوست، بزرگ‌ترین عضو بدن، نقش اساسی در تنظیم دمای بدن، حفظ آب و جلوگیری از عفونت‌ها دارد. سعدآبادی هشدار داد که در سوختگی‌های شدید، از بین رفتن این سد دفاعی می‌تواند به آسیب گسترده اندام‌های حیاتی منجر شود.

آمار نگران‌کننده سوختگی در ایران

ایران با بروز سالانه بیش از ۱۵۰ هزار مورد سوختگی، آماری حدود هشت برابر متوسط جهانی را به خود اختصاص داده است. این ارقام نشان‌دهنده ابعاد گسترده این معضل بهداشتی در کشور است.

انواع و شدت سوختگی‌ها

سوختگی‌ها به انواع حرارتی، شیمیایی، الکتریکی و ناشی از اشعه تقسیم می‌شوند و از نظر شدت در درجات یک تا چهار طبقه‌بندی می‌گردند. درجات بالاتر می‌توانند عضلات، اعصاب و حتی استخوان را نیز درگیر کنند.

• شایع‌ترین موارد مراجعه: مایعات داغ، شعله، بخار، برق و مواد شیمیایی.
• خطرناک‌ترین سوختگی‌ها: سوختگی با روغن و مواد چرب به دلیل زمان تماس طولانی‌تر با پوست، که معمولاً عمیق‌تر و خطرناک‌تر است.

هزینه درمان هر سانتی‌متر از سوختگی شدید می‌تواند به ده‌ها میلیون تومان برسد. در سوختگی‌های شدید، درمان صرفاً به ناحیه آسیب‌دیده محدود نمی‌شود و کل بدن دچار اختلالات متابولیک، کم‌آبی، عفونت و التهاب می‌شود که در صورت تأخیر در درمان، می‌تواند جان بیمار را به خطر بیندازد.

نبود مرکز تخصصی سوختگی در کاشان

سعدآبادی با ابراز تأسف از نبود مرکز تخصصی سوختگی در کاشان، اعلام کرد که بیماران دچار سوختگی‌های شدید برای دریافت خدمات تخصصی به مراکز سوختگی استان اصفهان ارجاع داده می‌شوند.

اهمیت کمک‌های اولیه و پیشگیری

وی بر اهمیت کمک‌های اولیه در سوختگی تأکید کرد:

• خنک‌کردن محل سوختگی با آب خنک به مدت ۱۰ تا ۲۰ دقیقه.
• خودداری از ترکاندن تاول‌ها.
• پرهیز از استفاده از مواد سنتی مانند خمیردندان یا سیب‌زمینی.

هشدار جدی در مورد مسمومیت با مونوکسید کربن

سعدآبادی همچنین نسبت به خطر مسمومیت با مونوکسید کربن هشدار داد و گفت: نقص در نصب یا انسداد دودکش وسایل گازسوز می‌تواند منجر به مسمومیت خاموش و مرگ شود. وی از شهروندان خواست تا به‌طور مستمر از ایمنی وسایل گرمایشی خود اطمینان حاصل کنند.

پیشگیری؛ بهترین درمان

با توجه به هزینه‌های هنگفت پیوند پوست و درمان سوختگی، سعدآبادی تأکید کرد که درمان اصلی، پیشگیری از بروز سوختگی است. رعایت نکات ایمنی در منزل و محیط کار، مراقبت از کودکان، کنترل وسایل گازسوز و برقی و آموزش عمومی می‌تواند از بروز بخش عمده‌ای از سوختگی‌ها جلوگیری کند.