هشدار سازمان غذا و دارو: مصرف داروهای تاریخ‌مصرف‌گذشته ممنوع است

هشدار سازمان غذا و دارو: خطرات جدی مصرف داروهای تاریخ‌مصرف‌گذشته

دکتر نازیلا یوسفی، مدیرکل دفتر نظارت و پایش مصرف فرآورده‌های سلامت سازمان غذا و دارو، با تأکید بر اهمیت رعایت دقیق تاریخ انقضا و شرایط نگهداری داروها، هشدار داد که مصرف داروهای منقضی‌شده می‌تواند پیامدهای خطرناکی از کاهش اثربخشی درمانی تا بروز عوارض جانبی جدی را به دنبال داشته باشد. این هشدار در پی افزایش ادعاهای نادرست در فضای مجازی مبنی بر بی‌خطر بودن مصرف برخی داروها پس از تاریخ انقضای آن‌ها صادر شده است.

تاریخ انقضا: تضمین کیفیت و ایمنی

یوسفی در توضیح مفهوم تاریخ انقضا اظهار داشت: «تاریخ انقضای داروها، بازه زمانی مشخصی است که در آن، تولیدکننده اثربخشی و ایمنی دارو را تضمین می‌کند. پس از این تاریخ، هیچ‌گونه تضمینی در خصوص کیفیت، اثربخشی و بی‌ضرری دارو از سوی تولیدکننده وجود نخواهد داشت.» این توضیح بر ضرورت توجه جدی به این تاریخ برای حفظ سلامت مصرف‌کنندگان تأکید دارد.

رد قاطعانه ادعاهای فضای مجازی

وی به صراحت ادعاهای مطرح‌شده در فضای مجازی مبنی بر قابلیت مصرف برخی داروها مانند استامینوفن یا مسکن‌ها، حتی مدت‌ها پس از تاریخ انقضا را رد کرد. دکتر یوسفی تأکید کرد: «مصرف هیچ دارویی بعد از تاریخ انقضا توصیه نمی‌شود و سازمان غذا و دارو نیز چنین مصرفی را تأیید نمی‌کند.» این موضع‌گیری قاطع، خط بطلانی بر شایعات بی‌اساس در این زمینه می‌کشد.

خطرات مضاعف برای داروهای حساس

مدیرکل دفتر نظارت و پایش مصرف فرآورده‌های سلامت سازمان غذا و دارو به طور خاص به داروهای حساس یا دارای محدوده درمانی باریک اشاره کرد. وی توضیح داد: «گرچه مصرف داروهایی مانند انسولین و نیتروگلیسرین پس از تاریخ انقضا می‌تواند به‌مراتب خطرناک‌تر باشد، اما تأکید سازمان غذا و دارو بر این است که مصرف هیچ دارویی پس از تاریخ انقضا مجاز نیست، زیرا هیچ تضمینی از سوی تولیدکننده و نهاد ناظر در این خصوص وجود ندارد.» این بدان معناست که حتی داروهای به ظاهر کم‌خطر نیز پس از انقضا قابل اعتماد نیستند.

توصیه‌های کلیدی برای شهروندان

یوسفی در ادامه توصیه‌های مهمی را خطاب به شهروندان مطرح کرد:

• تنها داروهایی را مصرف کنند که در بازه تاریخ مصرف مشخص‌شده توسط تولیدکننده قرار دارند.
• داروها را حتماً مطابق با شرایط نگهداری درج‌شده روی برچسب دارو نگهداری کنند.

وی هشدار داد که هرگونه انحراف از شرایط نگهداری یا بی‌توجهی به تاریخ انقضا می‌تواند منجر به کاهش اثربخشی دارو، از دست رفتن فرصت درمان و حتی بروز عوارض جدی دارویی شود.

مقابله با شایعات از طریق اطلاع‌رسانی علمی

در پایان، دکتر یوسفی مؤثرترین راه مقابله با شایعات و ادعاهای نادرست در فضای مجازی را اطلاع‌رسانی دقیق، مستند و مبتنی بر داده‌های علمی دانست. این رویکرد نشان‌دهنده تعهد سازمان غذا و دارو به ارائه اطلاعات صحیح و محافظت از سلامت عمومی است.