خبر کامل
انتقاد نایب‌رئیس کمیسیون انرژی از سیاست‌های ارزی و وابستگی نفتی
چالش‌های سیاست‌های ارزی ایران؛ از وابستگی نفتی تا رکود صادرات
حمیدرضا صالحی، نایب‌رئیس کمیسیون انرژی اتاق ایران، با تأکید بر حساسیت سیاست‌های ارزی در شرایط کنونی اقتصاد کشور، نگرانی‌های موجود در میان مردم و فعالان اقتصادی را کاملاً قابل درک دانست. او این پرسش را مطرح کرد که آیا تغییر یک نفر در چنین شرایط پیچیده‌ای می‌تواند تأثیر معناداری بر مسیر اقتصاد کشور داشته باشد.
ریشه‌های مشکلات اقتصاد ایران
به گفته صالحی، اقتصاد ایران مسیری را طی کرده که منجر به چندنرخی شدن ارز، وابستگی شدید بودجه به درآمدهای نفتی و کاهش کارایی سیاست‌های ارزی شده است. وی اشاره کرد که با وجود برنامه‌هایی برای افزایش درآمد ریالی و کاهش وابستگی به نفت، حدود ۸۰ درصد درآمدهای کشور همچنان نفتی است.
یکی از نکات مهمی که صالحی به آن اشاره کرد، این است که برخلاف بسیاری از کشورها که کاهش ارزش پول ملی به عنوان ابزاری برای تقویت صادرات به کار می‌رود، در ایران این اتفاق رخ نداده و صادرات کشور با وجود کاهش ارزش ریال، افزایش نیافته و درآمد ارزی رشد متناسبی نداشته است.
انتقاد از سیاست‌های محدودکننده ارزی
نایب‌رئیس کمیسیون انرژی اتاق ایران با انتقاد شدید از سیاست‌های محدودکننده ارزی، تصریح کرد که این سیاست‌ها به جای تشویق صادرکنندگان و تولیدکنندگان واقعی، فضای اقتصادی را به سمت رانت و فعالیت‌های غیرمولد سوق داده است. نتیجه این رویکرد، خروج یا خانه‌نشینی تولیدکنندگان شناسنامه‌دار و فعالان بخش خصوصی از میدان اقتصاد بوده است.
«وقتی یک فعال اقتصادی ارز به کشور وارد می‌کند، باید تشویق شود، نه اینکه با سخت‌گیری‌ها و مقررات پیچیده مواجه شود. اما متأسفانه در سال‌های گذشته سیاست‌ها به‌گونه‌ای بوده که انگیزه صادرات و بازگشت ارز کاهش یافته است.»
رویکردهای پیشنهادی برای اصلاح
صالحی با اشاره به رویکردهای اعلامی عبدالناصر همتی برای تغییر سیاست‌های ارزی، ابراز امیدواری کرد که در صورت اجرا، این مسیر اصلاح شود. او معتقد است که اجازه دادن به کارکرد طبیعی نهاد بازار و ورود بخش خصوصی واقعی می‌تواند بسیاری از گره‌های فعلی را باز کند.
البته، شرط موفقیت این رویکرد، حمایت کامل حاکمیت، مجلس و سایر نهادهای تصمیم‌گیر است. در صورت وجود این حمایت و پیاده‌سازی عملی سیاست‌های اعلام‌شده، می‌توان به اثرات مثبت بر فضای اقتصادی کشور امیدوار بود.
نقش اشتباهات مدیریتی و ظرفیت‌های منطقه‌ای
صالحی ضمن تأکید بر فشار تحریم‌ها، از اشتباهات مدیریتی و خطاهای محاسباتی در اقتصاد کلان نیز غافل نشد. او اظهار داشت که با اصلاح این خطاها، حتی در شرایط تحریم نیز می‌توان سطح تعاملات اقتصادی کشور را، دست‌کم در سطح منطقه، افزایش داد.
کشورهای منطقه به بسیاری از محصولات ایران نیاز دارند، اما سیاست‌های غلط ارزی و تجاری مانع از استفاده از این ظرفیت‌ها شده است. یکی از سیاست‌های ضروری، اجازه دادن به بخش خصوصی برای ایجاد درآمد ارزی در خارج از مرزها به جای تصدی‌گری دولت است.
- حوزه‌های فعالیت بخش خصوصی:
- فروش برق
- فروش گاز
- فروش فرآورده‌های LPG
- سایر محصولات انرژی‌محور به کشورهای همسایه
افزایش عرضه ارز در کشور به طور طبیعی می‌تواند به کاهش فشار تورمی و جلوگیری از تشدید آن کمک کند.
راهکار کنترل پایدار تورم
صالحی در پایان تأکید کرد که کنترل پایدار تورم نیازمند شکل‌گیری اقتصاد مولد است. زمانی که تولید افزایش یابد و عرضه نسبت به تقاضا بیشتر شود، تورم نیز کاهش خواهد یافت. تحقق این هدف مستلزم اصلاح زیرساخت‌های اقتصاد کلان است و در صورت کاهش یا برداشته شدن تحریم‌ها، این اصلاحات با سرعت و اثربخشی بیشتری انجام خواهد شد.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
