ماموریت آرتور میلسپو در ایران: نگاهی به نقش کارشناس مالی آمریکایی و کمک‌های نظامی

مقدمه: نگاهی به ماموریت آمریکایی‌ها در ایران

کتاب «ماموریت آمریکایی‌ها در ایران» اثر آرتور میلسپو که در سال ۱۳۵۶ توسط حسین ابوترابیان ترجمه شده است، به بررسی نقش و فعالیت‌های این حقوقدان و کارشناس مالی آمریکایی در ایران می‌پردازد. این کتاب منبعی ارزشمند برای درک پیچیدگی‌های روابط ایران و آمریکا در دهه‌های گذشته است.

آرتور میلسپو: کارشناس مالی آمریکایی در ایران

آرتور میلسپو، متولد مارس ۱۸۸۳ در میشیگان، یک حقوقدان و کارشناس مالی آمریکایی برجسته بود. او تحصیلات عالی خود را در دانشگاه جانز هاپکینز (دکترا) و دانشگاه ایلینوی (کارشناسی ارشد) به پایان رساند. میلسپو طی دو دوره زمانی حساس، ۱۹۲۲-۱۹۲۷ و ۱۹۴۲-۱۹۴۵، برای اصلاح نظام مالیه ایران به استخدام دولت این کشور درآمد.

نقش آمریکا در کنفرانس تهران و کمک‌های نظامی

در دوران کنفرانس تهران، وزارت خارجه آمریکا حضور مستقیمی در مسائل ایران نداشت. با این حال، پس از آن تلاش‌هایی برای جلب همکاری وزارت دفاع آمریکا صورت گرفت. در اواخر سال ۱۹۴۳، فرماندهی خلیج فارس اجازه استفاده از برخی تسهیلات نظامی را به ایران داد. اما این همکاری‌ها با افت و خیزهایی همراه بود.

از دست دادن امتیازات پزشکی و کمک‌های ژنرال کانالی

در اوایل سال ۱۹۴۴، ایران یکی از مهم‌ترین امتیازات را از دست داد؛ این امتیاز شامل خدمات پزشکی و بستری شدن در بیمارستان نظامی بود. تقریباً در همین زمان، به ژنرال کانالی دستور رسید که سیاست دولت ایالات متحده بر کمک به ایرانیان برای خودیاری استوار است. به او اجازه داده شد تا تجهیزات و خدمات نظامی که دیگر برای مقاصد جنگی مورد نیاز نبودند، در اختیار دولت ایران قرار گیرد.

«سیاست دولت ایالات متحد بر این اساس قرار گرفته که به ایرانیان کمک کنند تا آنها بتوانند به خودشان کمک کنند.»

در پی این دستور، ژنرال کانالی ضیافت‌های ماهانه‌ای ترتیب داد. در این جلسات، ژنرال و اعضای ستادش، کاردار آمریکا و رؤسای گروه‌هایی که از جانب دولت ایران استخدام شده بودند، شرکت می‌کردند. موضوع اصلی این جلسات بحث درباره نیازمندی‌های ارتش و سایر مسائل مورد علاقه طرفین بود.

همکاری در حمل و نقل و لجستیک

فرماندهی خلیج فارس نیز در اجرای دستورات واصله، به حمل غلات کمک کرد و چندین نفر از افراد خود را در اداره کل باربری راه به کار گماشت، که نشان‌دهنده ابعاد مختلف همکاری‌های آن دوره است.