طرح «صیانت از خریداران طلا» و چالش بزرگ پلتفرم‌های آنلاین طلا

ممنوعیت فروش امانی و نگهداری طلا

بر اساس تنها ماده این طرح، فروشندگان طلا و جواهر موظف هستند کالای فروخته شده را بلافاصله به مشتری تحویل دهند. نکته کلیدی این طرح آن است که «فروش امانی کالاهای یادشده و نگهداری آن‌ها توسط فروشنده یا اشخاص مرتبط، به هر میزان و تحت هر عنوان ممنوع است.» این تبصره عملاً به معنای خاموشی چراغ پلتفرم‌های سرمایه‌گذاری آنلاین طلا و پایان مدل خرید و نگهداری در فضای مجازی خواهد بود.

نمایندگان مجلس هدف از این اقدام را مقابله با مفاسد احتمالی در هنگام خرید طلا و کمک به حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان عنوان کرده‌اند. در متن طرح تأکید شده که فروشندگان طلا و جواهر موظفند طلا و جواهر فروخته شده را به صورت فیزیکی به مشتری تحویل داده یا بلافاصله به نشانی وی ارسال کنند.

ضمانت‌های اجرایی سخت‌گیرانه

این طرح، ضمانت‌های اجرایی سخت‌گیرانه‌ای برای متخلفان پیش‌بینی کرده است:

• ابطال مجوز فعالیت: اتحادیه‌های صنفی موظف شده‌اند در صورت احراز تخلف، مجوز فعالیت واحد مربوطه را ابطال کنند.
• مسدودسازی درگاه‌های پرداخت: بانک مرکزی نیز موظف است در راستای اجرای این قانون، بلافاصله درگاه‌های پرداخت اینترنتی و دستگاه‌های کارتخوان این فروشندگان را مسدود کند تا از ادامه فعالیت‌های غیرقانونی جلوگیری شود.

تعارض با ماهیت پلتفرم‌های آنلاین

نقطه بحث‌برانگیز این طرح، تعارض آشکار آن با ماهیت پلتفرم‌های آنلاین طلا است. بسیاری از این پلتفرم‌ها بر پایه خرید تدریجی و نگهداری طلا در خزانه امن فعالیت می‌کنند تا کاربران بتوانند با مبالغ خرد، سرمایه‌گذاری کنند. با تصویب این طرح و الزام به ارسال فوری، مدل کسب‌وکاری این شرکت‌ها که بر پایه نگهداری امانی بنا شده، غیرقانونی تلقی می‌شود.

این پلتفرم‌ها که در سال‌های اخیر نقش مهمی در جذب نقدینگی و تسهیل سرمایه‌گذاری‌های خرد در بازار طلا داشته‌اند، اکنون در آستانه تعطیلی دائم قرار خواهند گرفت و این امر می‌تواند تبعات اقتصادی قابل توجهی به همراه داشته باشد.