بحران در NHS بریتانیا: کمبود مشاوران سکته مغزی و عواقب مرگبار آن

پیامدهای فاجعه‌بار تأخیر در درمان

پروفسور دیوید ورینگ، رئیس سابق انجمن پزشکان سکته مغزی بریتانیا و ایرلند (BIASP)، با اشاره به این معضل بیان می‌کند: «مردم یا جان خود را از دست می‌دهند یا بی‌جهت با معلولیت زندگی می‌کنند، زیرا ارزیابی و درمان صحیح توسط متخصص مناسب در زمان مناسب دریافت نمی‌کنند.»

دکتر سانجیو نایاک، متخصص ارشد سکته مغزی در بیمارستان «رویال استوک»، ابعاد این فاجعه را با آمار تکان‌دهنده‌ای روشن می‌سازد:

• سالانه حدود ۱۰۰ هزار نفر در سراسر بریتانیا دچار سکته مغزی می‌شوند.
• بین ۱۰ تا ۲۰ هزار نفر از این بیماران، به دلیل تأخیر در درمان مرتبط با کمبود پرسنل، جان خود را از دست می‌دهند یا دچار معلولیت جدی می‌شوند.

نایاک تأکید می‌کند: «دیدن تأثیر واقعی و قابل اجتناب کمبود نیروی کار بر وضعیت بیمار بسیار دلخراش است. کمبود نیروی کار مستقیماً منجر به ناتوانی‌های قابل اجتناب و در برخی موارد، مرگ قابل اجتناب می‌شود.»

او تخمین می‌زند که حدود ۱۰ تا ۲۰ درصد از بیماران سکته مغزی در بریتانیا هر ساله به دلیل تأخیر در سیستم، فوت می‌کنند یا دچار معلولیت‌های شدید می‌شوند. این تأخیرها چندعاملی هستند، اما کمبود نیروی کار در سطوح پزشکان، پرستاران و سایر کارکنان، یکی از عوامل اصلی و مکرراً شناسایی شده است.

آمار و ارقام نگران‌کننده

گزارش‌های سالانه تیم برنامه حسابرسی ملی Sentinel Stroke، که عملکرد NHS را در انگلستان، ولز و ایرلند شمالی ارزیابی می‌کند، وضعیت را وخیم‌تر نشان می‌دهد:

• در سال‌های ۲۰۲۴-۲۰۲۵، رساندن فرد دچار سکته مغزی به بیمارستان چهار ساعت و ۱۱ دقیقه طول کشیده است که این مدت زمان، طولانی‌تر از سال‌های قبل و بیش از ۹۰ دقیقه طولانی‌تر از یک دهه پیش است.
• تنها ۴۶.۵ درصد از بیماران سکته مغزی در سال گذشته، ظرف چهار ساعت پس از ورود به بیمارستان در یک واحد تخصصی سکته مغزی بستری شده‌اند. این رقم نسبت به یک دهه پیش، بیش از ۱۰ درصد کاهش یافته است.

تحقیقات جدید BIASP نشان می‌دهد که شکاف‌های دیرینه در نیروی کار پزشکی سکته مغزی، با وجود افزایش جمعیت مسن و سبک زندگی ناسالم که نیاز به درمان پس از سکته را افزایش می‌دهد، در حال بدتر شدن است.

بررسی ۱۰۰ بیمارستان در انگلیس که مراقبت‌های سکته مغزی ارائه می‌دهند، نتایج زیر را نشان داد:

• ۷۰ درصد از واحدهای سکته مغزی حداقل یک مشاور و بسیاری از آنها دو مشاور کم دارند.
• ۵۳ بیمارستان از ۸۴ بیمارستان پاسخ‌دهنده، در مجموع ۹۶ جای خالی مشاور داشتند.
• NHS به شدت به پزشکان جایگزین برای پر کردن خلاهای ناشی از دشواری در استخدام مشاوران جدید متکی است.
• ۱۰ درصد از ۴۲۳ مشاور اصلی (دائمی) NHS قرار است در پنج سال آینده بازنشسته شوند که این کمبود موجود را تشدید می‌کند.

پروفسور ورینگ این نتایج را «وخامت قابل توجه جایگاه نیروی کار در NHS انگلیس» توصیف کرد و افزود که تعداد موقعیت‌های شغلی خالی بیشتر از آن چیزی است که قبلاً تصور می‌شد.

تأثیر بر دسترسی به مراقبت‌های حیاتی

دکتر لوئیز شاو، رئیس فعلی BIASP، توضیح می‌دهد که کمبود مشاور به این معنی است که برخی از بیمارستان‌های کوچک‌تر، متخصص ارشدی برای تصمیم‌گیری در مورد مراقبت از بیماران سکته مغزی که عصرها، شب‌ها یا آخر هفته‌ها مراجعه می‌کنند، ندارند. او این وضعیت را «بسیار غیرقابل قبول» می‌داند و تأکید می‌کند که همه بیماران باید فوراً به نظر و توصیه یک متخصص سکته مغزی دسترسی داشته باشند.

نایاک خاطرنشان می‌کند که درمان‌های کلیدی سکته مغزی مانند ترومبولیز (با داروهای حل‌کننده لخته) و ترومبکتومی مکانیکی (جراحی برای برداشتن لخته خون از مغز) از نظر زمان بسیار حیاتی هستند. تأخیر در ارزیابی متخصص یا انتقال به مرکز ترومبکتومی می‌تواند تفاوت بین بهبودی مستقل و ناتوانی ویرانگر و مادام‌العمر، یا حتی مرگ، باشد.

مناطق روستایی، ساحلی و محروم‌تر، بیشتر با کمبود مشاوران سکته مغزی مواجه هستند. انجمن سکته مغزی بریتانیا هشدار داده است که به دلیل کمبود پرسنل، بیماران از درمان‌های «حیاتی و تغییردهنده زندگی» محروم می‌شوند.

چالش برای اهداف بهداشتی آینده

این وضعیت، شانس حزب کارگر را برای تحقق تعهد خود مبنی بر کاهش ۲۵ درصدی مرگ و میر ناشی از بیماری قلبی و سکته مغزی تا سال ۲۰۳۵ تهدید می‌کند. وزارت بهداشت و مراقبت‌های اجتماعی (DHSC) در حال تدوین طرحی برای دستیابی به این هدف است، اما مستقیماً به یافته‌های BIASP پاسخ نداده است.

در همین حال، تجزیه و تحلیل انجمن سکته مغزی نشان داده است که انتظار می‌رود تعداد افرادی که در بریتانیا دچار سکته مغزی می‌شوند تا سال ۲۰۳۵ از ۱۰۰ هزار نفر به ۱۵۱ هزار نفر در سال افزایش یابد، که این خود فشار بیشتری بر سیستم درمانی وارد خواهد کرد.