آلدریچ ایمز، جاسوس بدنام سیا، در زندان آمریکا درگذشت

فعالیت جاسوسی و خسارات جبران‌ناپذیر

ایمز به مدت ۳۱ سال به‌عنوان تحلیل‌گر ضدجاسوسی در سیا فعالیت می‌کرد. او به همراه همسرش، روساریو ایمز، در فاصله سال‌های ۱۹۸۵ تا ۱۹۹۳ به فروش اطلاعات محرمانه به شوروی محکوم شد. این اقدام خیانت‌آمیز منجر به افشای عملیات‌های سری و کشته شدن دست‌کم دوازده مأمور دوجانبه شد. این زوج در ازای همکاری خود با شوروی، بیش از ۲.۵ میلیون دلار (حدود ۲.۱ میلیون یورو) دریافت کرده بودند.

ایمز که ریاست بخش شوروی در واحد ضدجاسوسی سیا را برعهده داشت، نام ده‌ها شهروند روس را که برای آمریکا جاسوسی می‌کردند، در اختیار کرملین قرار داد. این افشاگری‌ها ضربه مهلکی به شبکه جاسوسی آمریکا در شوروی وارد کرد.

سبک زندگی مجلل و برانگیختن سوءظن‌ها

سبک زندگی غیرمعمول و مجلل آلدریچ و روساریو ایمز، توجه مقامات را به خود جلب کرد و سوءظن‌ها را برانگیخت. از جمله نشانه‌های این زندگی لوکس می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• نگهداری پول نقد در حساب‌های بانکی سوئیس
• رانندگی با خودروی جگوار
• ثبت سالانه حدود ۵۰ هزار دلار بدهی کارت اعتباری

دادستان‌های فدرال اعلام کردند که ایمز حتی پس از فروپاشی اتحاد شوروی نیز به فروش اطلاعات به روسیه ادامه داد و سرانجام در سال ۱۹۹۴ افشا شد.

پیامدهای سیاسی و سازمانی

اطلاعات نادرستی که ایمز در اختیار سیا قرار داده بود، منجر به گمراهی مکرر رؤسای‌جمهوری آمریکا، از جمله رونالد ریگان و جورج اچ. دبلیو. بوش، و دیگر مقامات ارشد درباره توان نظامی شوروی و جزئیات راهبردی مهم شد.

پرونده ایمز به تشدید تنش‌ها میان واشنگتن و مسکو انجامید، در دوره‌ای که آمریکا و روسیه پس از فروپاشی اتحاد شوروی در سال ۱۹۹۱ در تلاش برای عادی‌سازی روابط بودند.

در پی این رسوایی، جیمز وولسی، رئیس وقت سیا، پس از آنکه از اخراج یا تنزل مقام برخی همکاران خود در مقر این سازمان در لنگلیِ ویرجینیا خودداری کرد، استعفا داد. جان دویچ، جانشین او، اصلاحات گسترده‌ای را در سازمان اطلاعاتی آمریکا اجرا کرد که به بازداشت و پیگرد قضایی چندین نفر انجامید.

بیل کلینتون، رئیس‌جمهوری وقت آمریکا، پرونده ایمز را «بسیار جدی» توصیف کرده و هشدار داد که می‌تواند به روابط با مسکو آسیب بزند. در مقابل، کرملین اهمیت این ماجرا را کم‌اهمیت جلوه داد و یکی از دیپلمات‌های روس، آمریکایی‌ها را «بیش از حد احساسی» خواند. کاخ سفید در نهایت یک دیپلمات ارشد روس به نام الکساندر لیسنکو را که به ارتباط با ایمز متهم شده بود، اخراج کرد.

تاریخچه جاسوسی میان واشنگتن و مسکو

رسوایی‌های جاسوسی همواره بخشی از رقابت پنهان قدرت میان واشنگتن و مسکو بوده‌اند. این نبرد خاموش برای دستیابی به اسرار و اهرم‌های دیپلماتیک، نمونه‌های تاریخی دیگری نیز دارد:

• در سال ۱۹۵۳، ژولیوس و اتل روزنبرگ به اتهام انتقال اسرار هسته‌ای به مسکو در دوران مک‌کارتیسم، با صندلی الکتریکی اعدام شدند.
• در سال ۱۹۸۶، جان واکر، کارشناس پیشین ارتباطات نیروی دریایی آمریکا، پس از اعتراف به رمزگشایی بیش از یک میلیون پیام محرمانه برای شوروی، به حبس ابد محکوم شد.