هشدار آتش‌نشانی تهران: «پلاسکوها» در کمین پایتخت؛ ۵۴ ساختمان پرخطر و مدارس ناایمن

فاجعه پلاسکو: درس‌هایی که آموخته نشد

محمدی با یادآوری قدمت ۴۰ ساله ساختمان پلاسکو، بیان داشت که این ساختمان در یک لحظه و در ساعت ۸ صبح، قربانی ناایمنی‌ها و ناهنجاری‌هایی شد که علی‌رغم اخطارهای مکرر، نادیده گرفته شده بودند. وی افزود: «آتش‌نشانان در حادثه پلاسکو ساختمان را تخلیه کردند و امید داشتند که بتوانند کسب‌وکار مردم را نیز حفظ کنند، اما به علت شدت حرارت و موارد ایمنی که در آن‌جا رعایت نشد، ساختمان با آن زیبایی و معماری خاص به همراه تمام کسب‌وکار‌هایی که در آن وجود داشت، فرو ریخت.»

مدیرعامل سازمان آتش‌نشانی تأکید کرد که در حال حاضر نیز ساختمان‌های بسیاری وجود دارند که بر اثر بی‌توجهی و نادیده گرفتن استانداردهای ایمنی، ممکن است هر لحظه با سرنوشتی مشابه پلاسکو مواجه شوند.

ناهنجاری در کاربری‌ها و وضعیت بحرانی بازار بزرگ تهران

محمدی به «ناهنجاری در کاربری‌ها» به عنوان یک اصل مهم در شهرهای بزرگ، به‌ویژه تهران، اشاره کرد. وی وضعیت بازار بزرگ تهران را بسیار نگران‌کننده خواند و اظهار داشت: «بازار به انبار دپوی اجناس تبدیل شده و منازل را به انبار و کارگاه تولیدی تبدیل کرده‌اند. این موارد بخشی از ناهنجاری‌ها است.»

• تعداد سراها و پاساژها: حدود ۴۰۰ سرا و پاساژ در بازار بزرگ تهران وجود دارد.
• تردد روزانه: روزانه حدود ۱.۵ میلیون شهروند در بازار بزرگ تردد می‌کنند.
• ریسک فاجعه: عدم همکاری مالکین و مستأجرین می‌تواند منجر به فاجعه شود.
• نیاز به هماهنگی: برای ایجاد ایمنی نسبی، همکاری اوقاف، سازمان میراث فرهنگی، ادارات برق و گاز و کسبه ضروری است، اما هماهنگی بین‌بخشی وجود ندارد.

ورود دادستان و اقدامات ایمنی در بازار

مدیرعامل سازمان آتش‌نشانی خبر داد که دادستان تهران نیز به موضوع ایمنی بازار ورود کرده و در این زمینه فعال است. وی افزود: «به نسبت سنوات گذشته پیشرفت بسیاری کرده‌ایم. در تعدادی از پاساژها ایمن‌سازی به‌طور کامل انجام و تمام شده است. بیشترین اتصالات و حریق‌ها از سیم‌کشی اسف‌باری که در بازار انجام شده، رخ می‌دهد.»

وی به ماجرای اخیر پاساژ آزادی اشاره کرد که به صورت ناایمن در حال اضافه کردن طبقه‌ای دیگر به زیر پاساژ بودند و با ورود دادستان، جلوی این اقدام گرفته شد.

چالش معابر کم‌عرض و تجهیزات آتش‌نشانی

یکی دیگر از نگرانی‌های اصلی در بازار، معابر کم‌عرض است که امکان ورود خودروهای آتش‌نشانی را ندارند. محمدی گفت: «تعدادی خودروی کم‌عرض ساخته بودیم که در حوادث اخیر از بین رفتند. آتش‌نشانان برای دسترسی به کانون حریق بازار در حال انجام بیش از ۱۵۰ متر لوله‌کشی هستند که این امر زمان‌بر است؛ در زمان حریق، ثانیه تعیین‌کننده است.» وی ابراز امیدواری کرد که با حمایت شهردار تهران، خودروهای جدید خریداری و وارد چرخه شوند.

نصب ۴۰۰ شیر آتش‌نشانی و آموزش شهروندی

اقدامات انجام‌شده برای بهبود ایمنی بازار شامل موارد زیر است:

• افزایش تعداد ایستگاه‌های آتش‌نشانی.
• نصب نزدیک به ۴۰۰ شیر آتش‌نشانی در بازار.
• استقرار ایستگاه سیار برای نزدیکی به بازار.
• ایجاد کیوسک آموزشی توسط معاونت فرهنگی و اجتماعی سازمان آتش‌نشانی برای آموزش حضوری بازاریان در خصوص استفاده از خاموش‌کننده‌ها.

وضعیت ایمنی ساختمان علاءالدین و ساختمان‌های پرخطر پایتخت

محمدی در رابطه با ساختمان علاءالدین توضیح داد که این ساختمان نسبت به سال ۱۴۰۰ تفاوت بسیاری دارد. وی اشاره کرد که نمای کامپوزیت ساختمان بسیار خطرناک بود که با فشار سازمان و تمرکز شهرداری، نمای ساختمان عوض شد و اکنون در صورت حریق، بخش نما دیگر آسیبی نخواهد دید. با این حال، بخش اعلام حریق هنوز به نقطه مطلوب نرسیده است.

وی هشدار داد که با توجه به تردد روزانه حدود سه الی چهار هزار نفر در ساختمان علاءالدین، در صورت بروز حادثه، خروج جمعیت می‌تواند منجر به تلفات شود.

۵۴ ساختمان پرخطر بسیار شدید

مدیرعامل سازمان آتش‌نشانی با اشاره به تقسیم‌بندی ساختمان‌ها بر اساس میزان خطر، اعلام کرد که از ۱۲۹ ساختمان پرخطر بسیار شدید شناسایی شده، این تعداد با فشار وارد شده به ۵۴ مورد کاهش یافته است. از این تعداد، ۴ مورد مراکز درمانی هستند که بیمارستان حضرت رسول و بیمارستان امام خمینی از جمله آن‌ها به شمار می‌روند. وی افزود که این مراکز درمانی تازه کار ایمنی را آغاز کرده‌اند، اما روند کار کند پیش می‌رود.

سایر ساختمان‌های ناایمن شامل موارد صنعتی (کارخانه‌ها)، پاساژها و در نهایت، ساختمان‌های مسکونی می‌شوند. محمدی تأکید کرد که در بخش مسکونی‌ها، به دلیل همکاری بسیار کم، مشکلات زیادی وجود دارد.

ایمنی مدارس تهران: نگرانی جدی

محمدی در ادامه به وضعیت مدارس تهران پرداخت و گفت که از حدود ۴۵۰۰ مرکز آموزشی دولتی و غیردولتی (از ابتدایی تا پیش‌دبستانی و...)، بخشی واقعاً ناایمن هستند؛ عمدتاً به دلیل قدمت بالا. وی خواستار کمک آموزش‌وپرورش و سازمان نوسازی مدارس در ایمن‌سازی این مراکز شد.

وی با انتقاد از عدم پیشرفت چشمگیر در ایمن‌سازی مراکز آموزشی، با وجود گذشت یک سال و نیم از تفاهم‌نامه امضا شده، اظهار داشت: «دولت باید بودجه ایمن‌سازی مراکز آموزشی را در بودجه خود قرار دهد. بخش‌هایی هم که ایمن هستند باید از ما تأییدیه بگیرند تا تکلیف ما مشخص شود.»

بزرگترین معضل در این زمینه، مدارس استثنایی هستند. محمدی تأکید کرد: «مالک مکانی را اجاره کرده که اصلاً ایمن نیست. اگر اتفاقی رخ دهد، دانش‌آموزانی که مشکل دارند چطور می‌خواهند از آن‌جا خارج شوند؟ مهم‌ترین موضوع بحث ایمنی مدارس است.»