خبر کامل
هشدار امنیتی: قطع اینترنت و افزایش ریسک حملات سایبری پس از اتصال مجدد
با گذشت سیزده روز از قطعی اینترنت، بسیاری از سامانه‌های داخلی و تجهیزات الکترونیکی شخصی، از جمله لپ‌تاپ و گوشی‌های هوشمند، فرصت دریافت به‌روزرسانی‌های امنیتی حیاتی را از دست داده‌اند. این وضعیت، این تجهیزات را در زمان اتصال مجدد به اینترنت، در معرض خطر بزرگی از حملات سایبری قرار می‌دهد. کارشناسان هشدار می‌دهند که عدم دریافت به‌موقع پچ‌های امنیتی می‌تواند به بروز حملات گسترده‌ای منجر شود که حتی زیرساخت‌های حیاتی کشور را نیز تهدید می‌کند.
افزایش آسیب‌پذیری‌ها در دوران قطعی اینترنت
مهدی فرجی، نایب رئیس کمیسیون افتا نصر تهران، توضیح می‌دهد که در بیش از ده روز اخیر، دسترسی به مخازن و سرویس‌های بین‌المللی قطع شده است. این امر باعث شده که بسیاری از سرورها و تجهیزات داخلی نتوانند پچ‌های امنیتی، به‌روزرسانی‌های سیستم‌عامل‌ها و سیگنیچرهای ابزارهای امنیتی مانند IDS/IPS را دریافت کنند. در نتیجه، آسیب‌پذیری‌های جدید و حتی موارد روز صفر (Zero Day) که در این بازه منتشر شده‌اند، برای این دستگاه‌ها اعمال نشده‌اند.
فرجی تأکید می‌کند که با وصل ناگهانی اینترنت، قبل از اینکه زمان کافی برای دریافت آنلاین این به‌روزرسانی‌ها فراهم شود، مهاجمان می‌توانند از طریق اسکن‌های خودکار و ابزارهای اتوماتیک، به سرعت این نقاط ضعف را شناسایی کرده و از آنها بهره‌برداری کنند. او به تجربه جهانی حمله باج‌افزار واناکرای در سال ۲۰۱۷ اشاره می‌کند که چگونه عدم دریافت به‌موقع پچ‌های امنیتی می‌تواند کل زیرساخت یک کشور را زمین‌گیر کند.
«چون سامانه‌های هوش، تهدید و سیگنیچرهای آنها به‌روز نیستند، شناسایی‌شان دشوار می‌شود و لذا لحظه اتصال مجدد به اینترنت، پنجره فرصت طلایی مهاجمان است؛ چون هم اسکن و اکسپلویت سریع رخ می‌دهد و هم دستگاه‌های آلوده به باج‌افزارها می‌توانند با سرورهای کنترل ارتباط برقرار کرده و عملیاتی مثل رمزنگاری داده‌ها یا سرقت اطلاعات را فعال کرده و در حداقل زمان به هدف خود برسند.»
او اضافه می‌کند که معمولاً شناسایی شبکه‌ها و سرورهای به‌روزنشده و ضعیف متصل به اینترنت، جهت کشف آسیب‌پذیری‌ها به صورت خودکار انجام می‌شود، بنابراین پس از وصل شدن شبکه اینترنت، ریسک حملات سایبری به شدت افزایش می‌یابد.
تهدیدات داخلی در محیط ایزوله
تصور عمومی این است که با قطع اینترنت، در یک محیط ایزوله قرار داریم که تهدیدها را از بین می‌برد. اما فرجی هشدار می‌دهد که بدافزارها یا باج‌افزارهایی که قبلاً به داخل شبکه وارد شده‌اند یا طی این مدت از طریق ذخیره‌سازهای فیزیکی به محیط منتقل شده‌اند، می‌توانند با حرکت جانبی خود در شبکه منتشر شوند.
«قطع اینترنت اگرچه دسترسی مستقیم بدافزارها به سرورهای فرمان و کنترل را محدود می‌کند، اما هم‌زمان نظارت جهانی و به‌روزرسانی دفاعی را نیز از بین می‌برد و همین موضوع می‌تواند انتشار داخلی بدافزارها را ساده‌تر و خطرناک‌تر کند.»
به گفته این کارشناس، خطر اصلی، لحظه اتصال مجدد به اینترنت است؛ زمانی که میلیون‌ها دستگاه به‌روزرسانی‌نشده ناگهان آنلاین می‌شوند و هم‌زمان می‌توانند هدف اسکن‌های خودکار مهاجمان قرار بگیرند یا بدافزارهای نهفته در شبکه داخلی، ارتباط خود را با سرورهای خارجی برقرار کرده و فعال شوند.
راهکارهای پیشگیرانه قبل از اتصال مجدد اینترنت
برای جلوگیری از این سناریوی خطرناک، نایب رئیس کمیسیون افتا نصر تهران توصیه می‌کند که پیش از هر وصل گسترده‌ای، یک برنامه کنترل‌شده در سطح شبکه سازمان‌ها اجرا شود. این برنامه شامل مراحل زیر است:
- دسترسی محدود: ابتدا باید دسترسی اینترنت را به‌صورت محدود و کنترل‌شده در داخل سازمان‌ها برقرار کرد.
- اولویت‌بندی ابزارهای دفاعی: ابزارهای دفاعی مانند آنتی‌ویروس‌ها، IDS/IPS و فایروال‌ها باید با اولویت برای همگام‌سازی سیگنیچرها و هوش تهدید به اینترنت متصل شوند.
- ایزوله کردن سرورهای حیاتی: سرورهای حیاتی مثل دامین‌کنترلر، دیتابیس‌های اصلی و سرویس‌های زیرساختی باید در شبکه‌ای جدا و کنترل‌شده نگهداری شوند.
- اعمال دستی پچ‌ها: پچ‌ها و وصله‌های حیاتی را باید به‌صورت امن و دستی روی این سرورها اعمال کرد تا آماده اتصال کامل به اینترنت باشند.
«باید رول‌های بیش‌ازحد باز فایروال را بازبینی کنید و تقسیم‌بندی شبکه (segmentation) را به‌گونه‌ای اجرا کنید که حرکت افقی مهاجم و بدافزارها محدود شود. هم‌زمان، مانیتورینگ خروجی جهت تشخیص و شناسایی سریع تلاش برای برقراری ارتباط با سرورهای C2 را تشدید کنید. همچنین از سالم بودن و قابلیت بازیابی پشتیبان‌ها اطمینان حاصل نموده و پس از پاک‌سازی و اعمال وصله‌ها، در صورت لزوم اعتبارنامه‌ها و کلیدهای حساس را تجدید کنید.»
فرجی معتقد است که اجرای این اقدامات ساده، اما منظم و هم‌زمان، می‌تواند «پنجره طلایی فرصت» برای مهاجمان را بسته و خطر بروز حملات گسترده و اختلال در زیرساخت‌های حیاتی را به‌طور چشم‌گیری کاهش دهد.
او در پایان تأکید می‌کند که تنها راه کاهش این ریسک، اتصال مرحله‌ای، کنترل‌شده و همراه با به‌روزرسانی و پایش دقیق زیرساخت‌هاست؛ در غیر این صورت، تبعات امنیتی این دوره قطعی می‌تواند خیلی فراتر از خودِ قطع اینترنت باشد.
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
