خبر کامل
یکسان‌سازی نرخ ارز: چالش‌ها، الزامات و ذی‌نفعان
دولت در هفته‌های اخیر دست به اصلاحات اقتصادی مهمی زده است که از آن با عنوان «یکسان‌سازی نرخ ارز» یاد می‌شود. این سیاستی است که سال‌ها مورد حمایت اقتصاددانان بوده، در حالی که سیاستمداران همواره بر حفظ ارز چند نرخی پافشاری می‌کردند. نقدهای مطرح شده نه به اصل این سیاست، بلکه به الزامات اجرایی آن متمرکز است؛ از جمله اینکه آیا اصلاحاتی که تحت فشار ناشی از نبود منابع کافی برای ادامه سیاست‌های گذشته انجام می‌شود، می‌تواند به درستی «یکسان‌سازی نرخ ارز» نامیده شود؟
دیدگاه مسعود نیلی درباره یکسان‌سازی نرخ ارز
مسعود نیلی، اقتصاددان برجسته و استاد اقتصاد دانشگاه صنعتی شریف، در این باره اظهار داشت: «خروجی اجرای سیاست یکسان‌سازی نرخ ارز باید به گونه‌ای باشد که نرخ ارز در یک قیمت تعادلی پایدار، یکسان شود. البته پایداری به این معنا نیست که لزوماً قیمت ارز در یک عدد ثابت باقی بماند، بلکه نظام تک‌نرخی ارز، نظامی است که در آن نیازی به مداخله سیستماتیک بانک مرکزی وجود نداشته باشد.»
او افزود: «سیاستی را می‌توان یکسان‌سازی نرخ ارز نامید که اولاً، به وجود یک نرخ پایدار در بازار منجر شود و ثانیاً، دولت و بانک مرکزی این نرخ را با مداخله سیستماتیک ایجاد نکرده باشند.»
الزامات اجرایی و چالش‌های سیاست یکسان‌سازی
نیلی با اشاره به الزامات اجرایی این سیاست تاکید کرد: «یکسان‌سازی نرخ ارز روی کاغذ مفهومی روشن است؛ اما در عمل به دو دسته اقدام نیاز دارد. قسمت دوم مربوط به فردا و فرداهای بعد از یکسان‌سازی است؛ یعنی زمانی که این سیاست باید با وجود تنش‌ها و نوسان‌ها ادامه پیدا کند.»
او هشدار داد: «اگر در شرایطی هستیم که فضای بیرونی و داخلی به شدت بی‌ثبات است و اقتصاد نیز تحت‌تاثیر ریسک‌های متعدد و زیاد ناشی از بی‌ثباتی داخلی و خارجی قرار دارد، باید توجه کنیم که اولین گلوگاه اثرپذیر، نرخ ارز است.»
ارتباط سیاست خارجی و بازار ارز
این اقتصاددان در ادامه بیان کرد: «اگر تصمیم‌گیرنده بر مبنای عقل سلیم به مردم می‌گوید که نظام چندنرخی باعث ایجاد رانت و فساد می‌شود و باید برچیده شود، همان عقل سلیم باید تشخیص دهد که سیاست خارجی نیز لازم است اصلاح شود. ترجمه اقتصادی تنش در روابط خارجی، تلاطم در بازار ارز است؛ این دو از هم جدایی‌ناپذیرند.»
نیلی افزود: «اگر سیاستمداران هیچ انتخاب دیگری ندارند، چون منابعی برای تخصیص به ارز ترجیحی ندارند، آن‌وقت باید ادبیات اقتصادی دیگری برای این اقدام انتخاب کنند و برچسب یکسان‌سازی بر آن نزنند.»
ذی‌نفعان و متضرران سیاست جدید
نیلی در پایان درباره ذی‌نفعان این سیاست گفت: «هر کسی که واردکننده کالا با ارز ترجیحی بوده و از آن شکاف بزرگ می‌توانسته بهره ببرد، ذی‌نفع بوده و حالا از سیاست جدید دولت متضرر شده است.»
درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:
تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.
