همکاری استراتژیک هند و روسیه: مذاکرات پیشرفته برای تولید جنگنده Su-57

از سیاست تا مهندسی: عمق جدید مذاکرات

«وادیم بادیخا»، مدیرعامل UAC، با اشاره به پیشرفت چشمگیر در مذاکرات، تاکید کرده است که گفت‌وگوها دیگر صرفاً بر سر خرید یا فروش نیستند، بلکه به مرحله‌ای عمیق و فنی رسیده‌اند. در این مرحله، جزئیات پیچیده‌ای مانند تولید، بومی‌سازی و توسعه زیرساخت‌های صنعتی در هند مورد بررسی قرار می‌گیرد. به گفته بادیخا، تجربه روسیه نشان داده است که چنین قراردادهای جامع و عمیقی، معمولاً ستون فقرات همکاری‌های نظامی و صنعتی بلندمدت را میان کشورها تشکیل می‌دهند.

تولید بومی: قلب توافق پیشنهادی

محور اصلی این مذاکرات، تولید جنگنده پیشرفته Su-57 در خاک هند است. این تولید قرار است در همان تاسیساتی صورت گیرد که هم‌اکنون برای مونتاژ و تولید جنگنده‌های Su-30MKI مورد استفاده قرار می‌گیرد. هدف از این رویکرد، استفاده حداکثری از توانمندی‌های صنایع دفاعی هند و ادغام سامانه‌ها و تجهیزات بومی در این جنگنده نسل پنجم است. بادیخا پیچیدگی و عمق این سطح از همکاری را نیازمند بررسی‌های طولانی و دقیق دانسته است. این اظهارات همزمان با امضای قرارداد مهم تولید تحت لیسانس هواپیمای مسافربری سوخو سوپرجت SJ-100 در هند مطرح شده و نشان‌دهنده گسترش همکاری‌ها فراتر از حوزه نظامی است.

فوریتی ناشی از تحولات منطقه‌ای

اگرچه علاقه هند به جنگنده سوخو 57 تازگی ندارد، اما تحولات اخیر نیاز دهلی‌نو به این جنگنده را به یک فوریت تبدیل کرده است:

• عملکرد رافال در درگیری ۲۰۲۵: عملکرد ناامیدکننده جنگنده‌های رافال در درگیری ماه می ۲۰۲۵ با پاکستان، نگاه هند را بیش از پیش به سمت گزینه‌های روسی و تقویت سامانه‌های پدافندی مانند S-400 سوق داده است.
• پیشرفت چین در نسل پنجم: پیشرفت سریع چین در حوزه جنگنده‌های نسل پنجم، به ویژه عملیاتی کردن جنگنده J-20 از سال 2017 و ارتقاهای پی‌درپی آن، برتری پکن را در نبردهای هوا به هوا تثبیت کرده است. حتی نسخه‌های صادراتی J-10C که به پاکستان تحویل داده شده‌اند، توانسته‌اند جنگنده‌های قدیمی‌تر Su-30MKI هند را به چالش بکشند، که این مسئله زنگ خطر را برای نیروی هوایی هند به صدا درآورده است.

مدل پیشنهادی: واردات و تولید انبوه

بر اساس گزارش رسانه‌های هندی، مدل پیشنهادی قرارداد شباهت زیادی به تجربه موفق Su-30MKI دارد. این سناریو شامل مراحل زیر است:

• مرحله اول: ابتدا دو اسکادران از جنگنده‌های Su-57 به صورت کامل در روسیه ساخته و به هند تحویل داده می‌شود.
• مرحله دوم: پس از آن، تولید پنج اسکادران دیگر در خطوط تولید داخلی هند آغاز خواهد شد.

این مدل هم نیاز فوری عملیاتی هند را پاسخ می‌دهد و هم به تدریج صنعت دفاعی داخلی این کشور را تقویت می‌کند.

پیشنهادهای بی‌سابقه روسیه: استقلال کامل برای هند

یکی از جذاب‌ترین و کم‌سابقه‌ترین بخش‌های این مذاکرات، پیشنهاد روسیه برای ارائه دسترسی کامل به کدهای منبع (Source Code) سوخو 57 به هند است. در صورت نهایی شدن، این پیشنهاد به هند استقلال کامل در بهره‌برداری، ارتقا و شخصی‌سازی این جنگنده را خواهد داد. علاوه بر این، بومی‌سازی گسترده می‌تواند راه را برای صادرات نسخه‌های هندی سوخو 57 (مجهز به اویونیک و تسلیحات داخلی) به کشورهایی باز کند که به دلایل سیاسی امکان خرید مستقیم از روسیه را ندارند.