چالش‌های صنعت شیرینی و شکلات: از تک‌نرخی شدن ارز تا کاهش ۵۰ درصدی تقاضا

ضرورت تک‌نرخی شدن ارز و تبعات آن

یوسف قاضی عسگر، رئیس انجمن صنایع بیسکویت، شیرینی و شکلات ایران، معتقد است که حذف ارز ترجیحی در کوتاه‌مدت ممکن است تبعات منفی داشته باشد، اما در بلندمدت به نفع صنعت و کشور خواهد بود. او تاکید می‌کند که چاره‌ای جز تک‌نرخی کردن ارز برای کشور وجود ندارد، زیرا اثر مثبت این تصمیم بر واردات و صادرات به مراتب بیشتر از معایب آن است. قاضی عسگر با اشاره به خرید مواد اولیه با دلار ۱۳۰ هزار تومانی، بیان کرد که ارز ترجیحی به دست مصرف‌کننده و تولیدکننده نمی‌رسد و پیشنهاد داد که دولت یارانه و سوبسید را مستقیم به مصرف‌کننده نهایی پرداخت کند تا هم قدرت خرید مردم افزایش یابد و هم رانت از بین برود.

وی پیش‌بینی کرد که حذف ارز ترجیحی می‌تواند منجر به افزایش ۲۰ تا ۳۰ درصدی قیمت نهایی برای مصرف‌کننده شود، هرچند این رقم بستگی به نرخ ارز تک‌نرخی شده دارد.

چالش‌های تامین مواد اولیه و قیمت‌گذاری دستوری

قاضی عسگر توضیح داد که در صنعت شیرینی و شکلات، تنها برخی مواد اولیه مانند روغن مشمول ارز ترجیحی بوده‌اند. او از قیمت‌گذاری دستوری انتقاد کرد که باعث شده تولیدکنندگان آرد را گران‌تر از قیمت جهانی و روغن را پایین‌تر از آن تهیه کنند. طی ماه‌های اخیر، تامین روغن و شکر به بزرگترین مشکل تولیدکنندگان تبدیل شده است. این انجمن با همسان‌سازی قیمت‌ها با نرخ جهانی موافق است تا بازار داخلی و مقاصد صادراتی با قیمت‌های جهانی همراستا شوند و رانت از بین برود.

در حال حاضر، صنعت بیسکویت، شیرینی و شکلات با ۲۰ تا ۳۰ درصد ظرفیت کار می‌کند که ناشی از چالش‌هایی مانند رفع تعهد ارزی، تخصیص ارز، ثبت سفارش‌ها، رسوب مواد اولیه در گمرک، بوروکراسی‌های پیچیده و ناترازی انرژی است.

تاثیر حذف ارز ترجیحی بر سرمایه در گردش

محمدتقی قلندرلکی، دبیر انجمن صنایع بیسکویت، شیرینی و شکلات ایران، بیان کرد که هنوز نمی‌توان به طور دقیق میزان تاثیر تغییرات بر قیمت‌ها را مشخص کرد، زیرا ستاد تنظیم بازار قیمت‌های جدید کالاهای یارانه‌ای مانند روغن را که با ارز ۲۸۵۰۰ تومانی تامین می‌شد، اعلام نکرده است. وی افزود که افزایش قیمت مواد اولیه به شدت بر سرمایه در گردش واحدهای تولیدی تاثیر می‌گذارد؛ برای مثال، قیمت روغن از ۷۰ هزار تومان به حدود ۲۰۰ هزار تومان افزایش یافته که سرمایه در گردش را دچار مشکل می‌کند.

کاهش ۵۰ درصدی خرید شیرینی و مشکلات صنف قنادان

علی بهره‌مند، رئیس اتحادیه قنادان تهران، با اشاره به اینکه این صنف از ابتدا یارانه دریافت نکرده و مواد اولیه را آزاد تهیه کرده است، گفت که افزایش قیمت مواد اولیه به طور مستقیم بر روند تولید و قیمت نهایی شیرینی و شکلات تاثیر می‌گذارد. او نیز حذف رانت‌های ارزی را کمک‌کننده دانست و اظهار امیدواری کرد که با تعیین قیمت‌ها بر اساس ارز آزاد و شفاف، رانت کاهش یابد و به ثبات قیمت‌ها، تامین پایدار مواد اولیه و کاهش تورم منجر شود.

بحران تامین روغن و کمبود نیروی انسانی

بهره‌مند تاکید کرد که تامین مواد اولیه، به ویژه روغن، دغدغه اصلی قنادان است و این صنف با کمبود جدی و حتی بحران روغن مواجه است. او افزود که کمبود کالا در کشور وجود ندارد، اما عرضه به درستی انجام نمی‌شود و کاهش عرضه توسط برخی کارخانه‌ها و وجود واسطه‌ها باعث افزایش قیمت و دشواری تهیه مواد اولیه برای تولیدکننده شده است.

علاوه بر این، نیروی انسانی نیز به یکی از دغدغه‌های جدی این صنف تبدیل شده است. به دلیل سختی کار و ساعات طولانی، جوانان تمایلی به ورود به مشاغلی مانند قنادی ندارند که منجر به کمبود نیروی ماهر شده است.

کاهش تقاضا و تاثیر بر فروش

رئیس اتحادیه قنادان تهران در مورد وضعیت تقاضا گفت که گرانی‌ها و کوچک‌تر شدن سفره‌های مردم بر میزان مصرف شیرینی تاثیر گذاشته است. از آنجایی که محصولات این صنف جزو کالاهای اساسی نیستند و بیشتر در دسته کالاهای لوکس قرار می‌گیرند، کاهش قدرت خرید مردم تاثیر زیادی بر میزان فروش گذاشته و تولید و خرید را کاهش داده است. او اعلام کرد که نسبت به سال‌های گذشته، حدود ۵۰ درصد کاهش تقاضا را تجربه کرده‌اند.