آشکار شدن نقص بزرگ سوخو ۳۵، بهترین جنگنده عملیاتی روسیه، در اوکراین

قابلیت‌های برجسته، نقایص پنهان

سوخو ۳۵ دارای بدنه‌ای قدرتمند و بزرگ با نسبت رانش به وزن عالی است. موتورهای مجهز به قابلیت تغییر بردار رانش، مانورپذیری فوق‌العاده‌ای به آن می‌بخشند و رادار پیشرفته‌اش امکان شناسایی از راه دور را فراهم می‌کند. این جنگنده در عملکرد آیرودینامیکی در سرعت‌های پایین و متوسط، استقامت بالا و ظرفیت حمل تسلیحات سنگین، بی‌نظیر است و اوج فلسفه طراحی هوایی شوروی/روسیه را به نمایش می‌گذارد.

با این حال، این جنگنده دارای نقص‌های جدی نیز هست. برجسته‌ترین آن‌ها فقدان قابلیت پنهان‌کاری در برابر رادار (Stealth) است که در استانداردهای مدرن، یک نقطه ضعف بزرگ محسوب می‌شود. سطح مقطع راداری بزرگ (RCS) آن، سوخو ۳۵ را در درگیری‌های سطح بالا آسیب‌پذیر کرده است. رادار، موتورها و بدنه هواپیما همگی عملکرد را بر کاهش امضای راداری اولویت داده‌اند. این موضوع بقای آن را در برابر سامانه‌های پدافند هوایی پیشرفته و جنگنده‌های نسل پنجم که می‌توانند پیش از آگاهی سوخو ۳۵ موشک شلیک کنند، به شدت محدود می‌کند.

چالش‌های سوخو ۳۵ در میدان نبرد اوکراین

صنایع هوایی روسیه به طور کلی از رقبای غربی خود عقب مانده است و سوخو ۳۵ نیز از این قاعده مستثنی نیست. سیستم‌های اویونیک و ادغام حسگرهای آن در مقایسه با استانداردهای غربی و چینی ضعیف‌ترند. قابلیت نبرد شبکه‌محور آن نیز کمتر مؤثر است و عملکردش به شدت به هدایت رادارهای زمینی وابسته است.

جنگ اوکراین یک آزمایش واقعی برای عملکرد سوخو ۳۵ ارائه کرده است. روسیه این جنگنده‌ها را عمدتاً از فاصله‌های ایمن و با پرهیز از نفوذ عمیق به حریم هوایی اوکراین که تحت دفاع شدید است، به کار گرفته است. تلفات سوخو ۳۵ به وضوح آسیب‌پذیری آن را در برابر سامانه‌های پدافند هوایی مدرن (SAMs) نشان می‌دهد و فاصله بین قابلیت‌های تبلیغاتی و بقای واقعی آن را آشکار می‌کند.

محدودیت‌های صنعتی ناشی از تحریم‌ها و مشکلات بودجه‌ای نیز تولید سوخو ۳۵ را تحت تأثیر قرار داده است. دسترسی به قطعات الکترونیکی پیشرفته محدود شده و سرعت تولید برای جبران تلفات کافی نیست؛ بازار صادراتی نیز به دلیل فشارهای ژئوپلیتیکی در حال کوچک شدن است.

آینده نامشخص جنگنده‌ای با ناتوانی پنهان

سوخو ۳۵ بیشتر برای دفاع از حریم هوایی، گشت‌زنی و ایفای نقش کامیون موشکی مناسب است و برای نفوذ در روز اول جنگ و حملات عمیق علیه رقبای هم‌سطح، کارایی کمتری دارد. این پلتفرم به طور ضمنی تأییدی بر دشواری روسیه در ساخت جنگنده‌های نسل پنجم واقعی در مقیاس وسیع است.

این جنگنده، با پر کردن شکاف‌های ناشی از تأخیر در پروژه سوخو ۵۷ (Su-57)، نمی‌تواند قابلیت‌های پنهان‌کاری و ادغام حسگرهای مورد نیاز را فراهم کند. گذار روسیه به نیروی هوایی نسل جدید متوقف شده است. انتظار می‌رود سوخو ۳۵ به دلیل نبود جایگزین‌ها، برای دهه‌ها در خدمت باقی بماند که این امر شکاف بین روسیه و اقتصادهای نظامی پیشرو جهان را تشدید خواهد کرد. اگرچه ارتقاءهای جزئی محتمل است، اما روسیه وابستگی خود را به سامانه‌های پدافند هوایی و سامانه‌های بدون سرنشین افزایش خواهد داد.

این جنگنده نقطه پایان توسعه نسل چهارم هوایی روسیه است، نه آغاز نسل پنجم. این جنگنده یک پرنده نسل چهارم قدرتمند است، اما در دورانی که توسط پنهان‌کاری، حسگرها و شبکه‌ها تعریف می‌شود، سوخو ۳۵ در حال منسوخ شدن است.