کشف دو الگوی توزیع چربی مرتبط با پیری سریع مغز و افت شناختی

روش‌شناسی پژوهش و کشف الگوها

گروه پژوهشی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی Xuzhou در چین، با بهره‌گیری از سیستم تصویربرداری پیشرفته MRI، اقدام به اندازه‌گیری دقیق چربی در بخش‌های مختلف بدن و بررسی الگوهای توزیع آن کرده است. این پژوهشگران موفق به شناسایی دو الگوی جدید شده‌اند که بیشترین ارتباط را با تغییرات مضر در ساختار مغز و عملکرد شناختی نشان داده‌اند.

«غلبه چربی لوزالمعده» و «چاقی پنهان»

• غلبه چربی لوزالمعده: این الگو به تجمع غیرعادی چربی در لوزالمعده اشاره دارد.
• چاقی پنهان: این شرایط زمانی رخ می‌دهد که افراد با وجود ظاهر نه‌چندان چاق، نسبت بالایی از چربی بدن را دارا هستند.

«کای لیو»، دانشیار بخش رادیولوژی، تأکید کرده است که این رویکرد دقیق‌تر، درک عمیق‌تری از ارتباط پیچیده میان چاقی و سلامت مغز ارائه می‌دهد. تیم او از قابلیت‌های MRI برای اندازه‌گیری کمی چربی در اندام‌های داخلی استفاده کرده و بر اساس این داده‌ها، یک سیستم طبقه‌بندی ایجاد کرده که منجر به کشف این دو نوع تازه توزیع چربی شده است.

یافته‌های کلیدی مطالعه

پژوهشگران برای دستیابی به این نتایج، داده‌های ۲۵۹۹۷ شرکت‌کننده از پایگاه داده بیوبانک بریتانیا را مورد تحلیل قرار دادند. در میان تمامی الگوهای شناسایی شده، دو الگوی «غلبه چربی لوزالمعده» و «چاقی پنهان» قوی‌ترین ارتباط را با کاهش ماده خاکستری مغز، تسریع پیری مغز، افت شناختی و افزایش خطر بیماری‌های عصبی از خود نشان دادند. این ارتباط هم در زنان و هم در مردان مشاهده شد، هرچند تفاوت‌هایی در جزئیات آن در دو جنس وجود داشت.

شاخص PDFF و سطح چربی لوزالمعده

در افراد دارای الگوی «غلبه چربی لوزالمعده»، شاخص PDFF (برآورد دقیق غلظت چربی در بافت) حدود ۳۰ درصد در لوزالمعده مشاهده شد. این سطح چربی، تقریباً دو تا سه برابر بالاتر از سایر دسته‌های توزیع چربی و تا شش برابر بیشتر از افراد لاغر با چربی کلی پایین است. این گروه همچنین دارای شاخص توده بدنی بالاتر و بار کلی چربی بیشتری در بدن خود بودند.

لیو تأکید دارد که رادیولوژیست‌ها معمولاً به «کبد چرب» اهمیت بیشتری می‌دهند، اما افزایش چربی لوزالمعده باید به‌عنوان یک الگوی تصویربرداری پرخطرتر از کبد چرب شناخته شود.

تمرکز چربی در «چاقی پنهان»

در الگوی «چاقی پنهان»، افراد سطح بالایی از چربی را در بیشتر نواحی بدن خود داشتند، اما چربی کبد و لوزالمعده آنها بالا نبود. چربی در این الگو بیشتر در ناحیه شکم متمرکز شده و نسبت به چاقی یکنواخت، تمرکز بالاتری در بخش میانی بدن داشته است.

این مطالعه به‌طور خاص بر خطرات عصبی و شناختی مرتبط با الگوهای مختلف توزیع چربی تمرکز داشته است. لیو اشاره کرده که برای درک ارتباط بین این الگوها با بیماری‌های قلبی‌عروقی و اختلالات متابولیک، پژوهش‌های بیشتری مورد نیاز است.

نتایج این پژوهش مهم در ژورنال معتبر Radiology منتشر شده است.