نقش محوری سازمان تعاون روستایی در تنظیم بازار و توسعه کشاورزی کشور

افزایش سهم تعاون در اقتصاد و تقویت تشکل‌ها

طلایی با اشاره به اینکه سهم کنونی بخش تعاون از اقتصاد ایران حدود ۷.۸ درصد است، یادآور شد که این سهم در گذشته، به‌ویژه در حوزه توزیع و تأمین نهاده‌ها، به بیش از ۳۰ درصد می‌رسید. وی کاهش جمعیت روستایی از دهه ۸۰ را یکی از دلایل افت جایگاه تعاونی‌ها دانست و افزود: «امروز سیاست‌های وزارت جهاد کشاورزی به‌جد بر تقویت تشکل‌ها متمرکز شده و طی ۱۷ تا ۱۸ ماه فعالیت دولت چهاردهم، اتفاقات کم‌نظیری در حوزه تعاونی‌های کشاورزی رقم خورده است.»

مدیرعامل سازمان تعاون روستایی تأکید کرد که حدود ۶۵ درصد اراضی کشاورزی کشور توسط تشکل‌ها مدیریت می‌شود و نزدیک به پنج میلیون بهره‌بردار عضو تعاونی‌های کشاورزی هستند. این ساختار، به دلیل بازگشت مستقیم منابع و درآمدها به خود بخش کشاورزی، اعتماد بالایی را در میان کشاورزان ایجاد کرده است.

توسعه تعاونی‌های تخصصی و زیرساخت‌های آبیاری

توسعه تعاونی‌های تخصصی از جمله تعاونی‌های تولید، سهامی زراعی و به‌ویژه تعاونی‌های آب‌بران، از اقدامات مهم این سازمان در دولت چهاردهم بوده است. در این دوره، بیش از ۳۸ تعاونی آب‌بران تشکیل شده و حدود ۳۵ تا ۴۰ درصد تعاونی‌های تولید در فرآیند اصلاح و یکپارچه‌سازی اراضی کشاورزی مشارکت فعال داشته‌اند.

وی به اجرای طرح‌های انتقال آب، آبیاری تحت فشار و لوله‌گذاری اشاره کرد و گفت: «حداقل ۲ میلیون هکتار از اراضی کشاورزی تحت پوشش این اقدامات قرار گرفته‌اند که نقش مهمی در بهینه‌سازی مصرف آب و افزایش بهره‌وری ایفا کرده‌اند.»

دیگر برنامه‌های اجرا شده شامل توسعه کشت قراردادی، یکجاکشتی و ورود تعاونی‌ها به حوزه گلخانه‌ای است.

تنظیم بازار و تأمین کالاهای اساسی

طلایی در خصوص تأمین کالاهای اساسی در آستانه ماه مبارک رمضان و شب عید، بر سیاست «مزرعه تا سفره» تأکید کرد و از دستور وزیر جهاد کشاورزی برای عرضه مستقیم کالا در قالب روستا بازارها خبر داد. هدف‌گذاری شده است که تا پایان دولت، سه هزار روستا بازار ایجاد شود.

تاکنون بیش از ۴۸۵ روستا بازار با برند «تروکا» به بهره‌برداری رسیده و پیش‌بینی می‌شود تا پایان دولت، این تعداد به ۵۰۰ واحد برسد. این بازارها با متراژهای متنوع و متناسب با شرایط منطقه‌ای، در کاهش قیمت‌ها و حذف واسطه‌ها بسیار مؤثر بوده‌اند.

رشد ۲.۵ برابری ذخیره‌سازی میوه شب عید

مدیرعامل سازمان تعاون روستایی با اشاره به ذخیره‌سازی میوه شب عید، اعلام کرد: «امسال میزان ذخیره‌سازی سیب، پرتقال و خرما نسبت به سال گذشته ۲.۵ برابر افزایش یافته است. خرما و میوه مستقیماً از کشاورزان و تشکل‌ها خریداری شده و توزیع خرما از یک هفته مانده به ماه رمضان آغاز خواهد شد.»

وی همچنین افزود که بیش از ۶۰ درصد روستا بازارها به سامانه کالابرگ الکترونیکی متصل شده‌اند و با تکمیل این اتصال، نقش این شبکه در تنظیم بازار پررنگ‌تر خواهد شد. با راه‌اندازی سه هزار روستا بازار، سهم تعاون از بازار به ۲۲ تا ۲۵ درصد خواهد رسید که برای کنترل قیمت‌ها کافی است.

توسعه زیرساخت‌ها و نقش تعاون روستایی در برنامه هفتم توسعه

از ابتدای دولت چهاردهم تاکنون ۳۷۵ واحد صنایع تبدیلی، انبار، سیلو و سردخانه با سرمایه‌گذاری حدود ۱۶.۵ همت به بهره‌برداری رسیده که عمده آن با سرمایه تشکل‌ها انجام شده است. سیاست اصلی وزارت جهاد کشاورزی، تمرکز بر زنجیره پس از تولید و ایجاد ارزش افزوده برای محصولات کشاورزی است و تشکل‌ها نقش محوری در تحقق این هدف دارند.

طلایی با اشاره به تکالیف برنامه هفتم توسعه و اصل ۴۴ قانون اساسی، بر ضرورت شکل‌گیری نهادی واحد برای ارائه خدمات منسجم به روستاها تأکید کرد. وی معتقد است که سازمان تعاون روستایی با دو ویژگی اصلی خود – متعلق بودن به کشاورزان و فعالیت از طریق تشکل‌های مردمی – بهترین گزینه برای ایفای نقش محوری در مدیریت امور روستایی است.

وی افزود: «اعتماد بالای میان روستاییان و تعاون روستایی یک سرمایه واقعی است که باید حفظ و تقویت شود. اگر در طراحی نهاد متولی روستا از ظرفیت تعاون روستایی استفاده نشود، این طرح به‌درستی اجرا نخواهد شد.»

طلایی ابراز امیدواری کرد که با تداوم همکاری وزارت جهاد کشاورزی، مرکز پژوهش‌های مجلس و کمیسیون کشاورزی، از این ظرفیت عظیم به درستی استفاده شود که بدون تردید به نفع روستا و روستاییان خواهد بود.