رشد چشمگیر بازار مالی بورس انرژی و پیش‌بینی ۴۰ میلیارد دلاری معاملات کالا

رشد چشمگیر بازار مالی و گواهی سپرده

از سال ۱۳۹۴، با راه‌اندازی یکی از بازارهای مالی، موضوع ارزش افزوده به طور جدی پیگیری شد و طی حدود ۹ سال، چالش‌های مربوطه برطرف گردید. امروز، حدود ۴۴ درصد از ارزش معاملات به بازار مالی اختصاص دارد و پیش‌بینی می‌شود این بازار در آینده نزدیک از بازار فیزیکی پیشی گیرد. ارزش معاملات بورس کالا نیز به بیش از ۴۰ میلیارد دلار خواهد رسید.

جهرمی اشاره کرد که امسال ارزش معاملات بازار مالی احتمالاً به چندین میلیارد دلار خواهد رسید و تاکنون حدود ۱۷ میلیارد دلار معامله در این حوزه انجام شده است. گواهی سپرده، که پیش از این کمتر شناخته شده بود، پس از طلا و سایر کالاها با استقبال خوبی مواجه شده و علاوه بر کارکرد سرمایه‌گذاری، نقش مؤثری در تأمین مالی ایفا کرده است.

نقش نهادهای مالی و توسعه ابزارهای جدید

مدیرعامل بورس انرژی بر لزوم نزدیکی نهادهای مالی به شرکت‌های تولیدکننده و رسیدن به یک ادبیات مشترک تأکید کرد. این همکاری می‌تواند رشد بازار را تسریع کرده و نیازهای بخش‌های مختلف را پوشش دهد.

«نهادهای مالی باید به شرکت‌های تولیدکننده نزدیک‌تر شوند و به یک ادبیات مشترک برسند.»

توسعه گواهی سپرده برای کالاهای جدید نیز از دیگر محورهای سخنان جهرمی بود. وی با اشاره به افزایش توجه به نقره پس از ایجاد بازار آن، بیان کرد که قرار گرفتن ابزارها در معرض دید سرمایه‌گذاران، فرآیند سرمایه‌گذاری را تسهیل و افراد را به ورود به بازار تشویق می‌کند.

فرصت‌های سرمایه‌گذاری و تسهیلات جدید

جهرمی بازار را به موجودی تازه‌متولدشده تشبیه کرد که باید گام‌به‌گام رشد کند. او به رشد قابل توجه گواهی سپرده‌ای اشاره کرد که در مهرماه با قیمت حدود یک میلیون تومان آغاز شد و اکنون به حدود یک میلیون و ۸۰۰ هزار تومان رسیده است که بخش زیادی از آن ناشی از توسعه ابزارها بوده است.

یکی از نکات مهم در حوزه گواهی سپرده، تصویب امکان توثیق این ابزار در هیئت وزیران است که می‌تواند هزینه شرکت‌ها را کاهش دهد. همچنین، پیش‌بینی می‌شود وزیر اقتصاد در روزهای آینده از سامانه مربوطه رونمایی کند. در بخش کشاورزی نیز، تولیدکنندگان می‌توانند محصولاتی مانند زعفران را سپرده‌گذاری کرده و در صورت نیاز به نقدینگی، بدون فروش کالا از آن استفاده کنند.

صندوق‌های کالایی و تحول در بخش معدن

صندوق‌های کالایی می‌توانند در دوره‌های رکود و رونق، به عنوان تعدیل‌کننده بازار عمل کرده و به شرکت‌ها در مدیریت موجودی انبار و تأمین کالا کمک کنند. ابزارهایی مانند اوراق سلف مبتنی بر گواهی سپرده نیز در حوزه معدن و سایر بخش‌ها در حال توسعه است.

جهرمی بخش معدن را یکی از بخش‌های تحول‌آفرین اقتصاد کشور دانست و اظهار داشت که معادن ظرفیت بالایی برای مشارکت مردم دارند و با اصلاح فرآیندهای واگذاری و ایجاد صندوق‌های تخصصی، می‌توان تحولی جدی در این حوزه ایجاد کرد.

توسعه ابزارهای مشتقه و زیرساخت‌ها

توسعه ابزارهای مشتقه مبتنی بر گواهی سپرده، هم در حوزه تأمین مالی و هم در حوزه پوشش ریسک برای شرکت‌ها کاربرد دارد. همچنین، توسعه انبارهای کالایی، به ویژه در حوزه فلزات، می‌تواند به یک کسب‌وکار جدی تبدیل شود که بخش خصوصی نقش مهمی در آن ایفا خواهد کرد.

مدیرعامل بورس انرژی تأکید کرد که گواهی سپرده صرفاً ابزار تأمین مالی نیست، بلکه شامل شاخه‌های متعددی از جمله:

• انبارداری
• بازارگردانی
• توسعه زیرساخت‌ها

در کنار اینها، فرهنگ‌سازی و آموزش اهمیت بالایی دارد و باید پذیرفت که بازار با نوسان همراه است.

چشم‌انداز آینده بازار مالی

برای توسعه بازارهای مالی مبتنی بر کامودیتی‌ها، نیازمند مقررات‌گذاری مناسب، آموزش، همکاری نهادها و جلب اعتماد مردم هستیم. این بازار به راحتی می‌تواند سه تا چهار برابر وضعیت فعلی رشد کند و آمارهای فعلی نیز نشان می‌دهد که این هدف دور از دسترس نیست.