رشد ۲۰ درصدی سهم صنعت و معدن کرمان در تولید ناخالص داخلی استان

رشد چشمگیر سهم صنعت، معدن و تجارت در کرمان

مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمان اظهار داشت که در ابتدای برنامه ششم توسعه (سال ۱۳۹۵)، سهم این بخش‌ها از تولید ناخالص داخلی استان حدود ۳۷.۷ درصد بود. با سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌ریزی‌های انجام شده، این سهم تا پایان برنامه ششم به ۵۶ درصد رسید که نشان‌دهنده رشد ۲۰ درصدی است. همچنین، سهم استان کرمان از تولید ناخالص داخلی کشور نیز از ۳.۴ درصد به ۴.۱ درصد افزایش یافته است.

حسینی‌نژاد تاکید کرد که برای دستیابی به چنین رشدی، افزایش دو شاخص اصلی سرمایه‌گذاری و بهره‌وری ضروری است. وی به وجود هشت میلیارد تن ذخیره قطعی در ۴۲ ماده معدنی استان اشاره کرد که از این میزان، سالانه ۱۴۰ میلیون تن از ۵۵۰ معدن فعال استخراج می‌شود.

تمرکز بر زنجیره ارزش افزوده معادن

نکته حائز اهمیت این است که ۹۳.۵ درصد از هشت میلیارد تن ذخیره قطعی استان، شامل چهار ماده معدنی اصلی مس، آهن، زغالسنگ و کرومیت است. این امر، منطق تکمیل زنجیره‌های ارزش افزوده این مواد معدنی را تقویت می‌کند. در راستای سیاست‌های کلی کشور برای تکمیل زنجیره فولاد و هدف‌گذاری تولید ۵۵ میلیون تن شمش تا افق ۱۴۰۴، استان کرمان نقش محوری ایفا کرده است.

• کنسانتره: از ۸۰ میلیون تن کنسانتره هدف‌گذاری شده در کشور، ۴۲ میلیون تن (بیش از ۵۰ درصد) در کرمان تولید می‌شود.
• گندله: از ۸۰ میلیون تن گندله کشور، ۳۲ میلیون تن سهم استان کرمان است.
• آهن اسفنجی: از ۵۵ میلیون تن آهن اسفنجی، حدود ۱۱ میلیون تن در کرمان تولید می‌شود.
• شمش: نزدیک به ۱۰.۵ میلیون تن شمش از ۵۵ میلیون تن هدف‌گذاری شده، در کرمان شکل گرفته است.

مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمان با افتخار اعلام کرد که هم‌اکنون ۱۹ مگاپروژه فولادی در استان فعال است و ۳۰ درصد از کل فعالیت‌های فولادی کشور در کرمان متمرکز شده است.

تمرکز بر صنایع پایین‌دستی و دانش‌بنیان

هدف نهایی این توسعه، بهره‌مندی مردم استان از دستاوردهای فولاد است. در برنامه هفتم توسعه، ایجاد صنایع قطعه‌سازی، صنایع وابسته و پایین‌دستی زنجیره‌های فولاد و مس، صنایع دانش‌بنیان، هوشمندسازی تولید و توسعه خدمات مورد نیاز صنعت و تجارت الکترونیک، به‌عنوان مهم‌ترین محورهای توسعه صنعت استان کرمان تعیین شده است.

چالش‌ها و راهکارهای توسعه صنعتی

تنش آبی و مدیریت منابع

یکی از بزرگترین چالش‌های توسعه صنعتی در استان کرمان، تنش آبی است. با وجود مصرف ۶.۴ میلیارد مترمکعب آب در استان، بخش صنعت، معدن و تجارت تنها ۲۶۰ میلیون مترمکعب از این میزان را مصرف می‌کند. برای مدیریت این چالش، برنامه‌ریزی‌هایی برای تامین آب مورد نیاز صنعت از طریق انتقال آب خلیج‌فارس (۱۱۰ میلیون مترمکعب) و استفاده از پساب فاضلاب شهری (۷۰ میلیون مترمکعب) در حال انجام است.

توسعه نامتوازن زیرساخت‌ها و حقوق دولتی معادن

مدیرکل صنعت، معدن و تجارت استان کرمان به توسعه نامتوازن زیرساخت‌ها به دلیل عدم تحقق اعتبارات از محل تبصره ۶ ماده ۱۴ قانون معادن اشاره کرد که بر اساس آن، ۱۵ درصد از حقوق دولتی معادن باید به استان بازگردد. وی با ابراز خرسندی اعلام کرد که برای نخستین بار، امسال ۲۲۰۰ میلیارد تومان از حقوق دولتی معادن (حدود ۱۲ درصد از بیش از ۲۰ هزار میلیارد تومان حقوق دولتی) به استان بازگشته است که نتیجه پیگیری‌های مستمر ارکان استان بوده است.

افتتاح پروژه‌ها و نقش کرمان در تامین منابع مالی کشور

حسینی‌نژاد از افتتاح حدود ۹ هزار میلیارد تومان پروژه در ایام دهه فجر با حضور وزیر صمت خبر داد که شامل ۲ پروژه در مس سرچشمه و هشت پروژه دیگر به صورت وبیناری در شهرستان‌های سیرجان، زرند، رفسنجان و بم خواهد بود. همچنین، حدود ۳۰ هزار میلیارد تومان پروژه دیگر نیز با حضور رئیس‌جمهور افتتاح خواهد شد.

در پاسخ به انتقادات درباره عدم ایفای وظایف معادن در توسعه استان، مدیرکل صمت کرمان به ارقام بالای واریزی این بخش به خزانه کشور اشاره کرد. در سال ۱۴۰۲، حدود ۲۰۰ هزار میلیارد تومان از پنج محل شامل مالیات (۳۶ هزار میلیارد تومان که ۷۵ درصد آن مربوط به صمت است)، حقوق دولتی معادن (۱۹ هزار میلیارد تومان)، عوارض گمرکی (۴۰ هزار میلیارد تومان)، سود تقسیمی معادن مس، گل‌گهر و گهرزمین (۹۰ هزار میلیارد تومان) و حق انتفاع معادن گل‌گهر و جلال‌آباد (۱۳ هزار میلیارد تومان) از معادن و صنایع استان کرمان اخذ و به حساب خزانه واریز شده است.

وی بر لزوم بازگشت سهم قانونی این منابع به استان برای توسعه تاکید کرد و از انتقال ۳۰ درصد از حساب‌های بانکی شرکت‌های بزرگ به استان کرمان خبر داد و ابراز امیدواری کرد که این رقم به ۱۰۰ درصد برسد.