ایلان ماسک: از ادغام اسپیس‌ایکس و ایکس‌ای‌آی تا ساخت بزرگترین شرکت خصوصی جهان

چشم‌انداز ماسک: دیتاسنترهای فضایی

آقای ماسک از برنامه‌های بلندپروازانه این مجموعه جدید برای استقرار دیتاسنترهای هوش مصنوعی در فضا خبر داد. این دیتاسنترها قادر خواهند بود بدون نیاز به سیستم‌های خنک‌کننده پرهزینه، از انرژی خورشید بهره‌برداری کنند. این رویکرد نه تنها هزینه‌ها را به شدت کاهش می‌دهد، بلکه پتانسیل بی‌نظیری برای پردازش داده‌ها در مقیاس وسیع فراهم می‌آورد.

شرکت اسپیس‌ایکس خرید ایکس‌ای‌آی را تأیید کرده است. ایکس‌ای‌آی، شرکتی که با چت‌بات گروک شناخته می‌شود، یادداشتی از ایلان ماسک درباره این ادغام را در وب‌سایت خود منتشر کرد. اگرچه جزئیات مالی این معامله فاش نشده است، اما یک منبع آگاه ارزش ایکس‌ای‌آی را ۱۲۵ میلیارد دلار و اسپیس‌ایکس را یک تریلیون دلار برآورد کرده است. این ارزیابی، شرکت ترکیبی را به ارزشمندترین شرکت خصوصی تاریخ تبدیل می‌کند.

ایلان ماسک در یادداشت خود، ترکیب این دو شرکت را یک «موتور نوآوری» توصیف کرد که هوش مصنوعی، موشک، اینترنت ماهواره‌ای و رسانه را زیر یک سقف جمع می‌کند.

ریشه‌های ایکس‌ای‌آی و چالش‌های گروک

ایکس‌ای‌آی پس از خرید توییتر توسط آقای ماسک در سال ۲۰۲۲ و تغییر نام آن به ایکس، فعالیت خود را آغاز کرد و از محتوای توییتر برای آموزش هوش مصنوعی بهره برد. این شرکت بهار سال گذشته به طور مستقل ثبت شد و ارزش آن حتی بالاتر از ایکس برآورد شد.

محصول اصلی این شرکت، هوش مصنوعی «گروک» است که به دلیل قابلیت‌های تولید تصویر، مورد بازبینی و نقد قرار گرفته است. در هفته‌های اخیر، کمیسیون اروپا و نهاد نظارتی آفکام در بریتانیا، تحقیقاتی را درباره ایکس آغاز کرده‌اند، چرا که نگرانی‌هایی در مورد استفاده از گروک برای ایجاد تصاویر نامناسب وجود داشت. ایکس‌ای‌آی در ژانویه اعلام کرد که محدودیت‌هایی را برای کاربران گروک در زمینه ویرایش تصویر اعمال کرده است.

دیدگاه‌های کارشناسان و آینده «ابرشرکت»

اما وال، استراتژیست ارشد سرمایه‌گذاری، معتقد است که از آنجا که این ادغام جدید کاملاً خصوصی است، برخلاف شرکت‌های بورسی مانند تسلا، هنوز «امتحان پس نداده است». او در مصاحبه با بی‌بی‌سی اظهار داشت: «آنچه در این ارزش‌گذاری‌ها می‌بینید، نوعی چشم‌انداز برای چند دهه آینده شرکت است تا انرژی و تولید انرژی و همچنین مراکز داده را به فضا منتقل کند.» با این حال، خانم وال اشاره کرد که هرگونه مزیت بالقوه این طرح تا «۱۰، ۲۰ یا ۳۰ سال» دیگر مشاهده نخواهد شد.

این ادغام بزرگ پس از آن صورت می‌گیرد که تسلا، شرکت خودروهای الکتریکی ماسک، ماه گذشته اعلام کرد دو میلیارد دلار در ایکس‌ای‌آی سرمایه‌گذاری کرده است. آقای ماسک به سرمایه‌گذاران تسلا گفته بود که تصور می‌کند ایکس‌ای‌آی باید رهبر ارکستر کارخانه‌های تسلا باشد که از ربات‌ها استفاده می‌کنند. او همچنین اعلام کرده بود که تولید دو مدل خودرو را به نفع تولید ربات‌ها متوقف خواهد کرد که یکی از مهم‌ترین تغییر مسیرهای این شرکت به شمار می‌رود. تسلا با وجود اعتراض برخی سهامداران که هدایت منابع به سمت شرکت‌های دیگر ایلان ماسک را زیر سوال برده بودند، سرمایه‌گذاری در ایکس‌ای‌آی را پیش برد. همچنین گزارش‌هایی مبنی بر تلاش اسپیس‌ایکس برای عرضه عمومی سهام خود منتشر شده است.