هشدار دیوان عالی هند به متا: با حریم خصوصی شهروندان بازی نکنید

هشدار قاطع دیوان عالی هند به متا در مورد حریم خصوصی واتس‌اپ

دیوان عالی هند در پرونده جنجالی سیاست‌های حریم خصوصی متا، قاطعانه اعلام کرد که به این غول فناوری اجازه نخواهد داد با «حق حریم خصوصی» شهروندان هندی بازی کند. قضات دادگاه به‌شدت از مدل درآمدزایی واتس‌اپ از داده‌های شخصی انتقاد کرده و رویکرد این پلتفرم را زیر سؤال بردند.

این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که متا به جریمه تعیین‌شده برای سیاست‌های حریم خصوصی سال ۲۰۲۱ واتس‌اپ اعتراض کرده است. قضات دادگاه بارها این شرکت را مورد خطاب قرار داده و پرسیده‌اند که کاربران در بازاری که واتس‌اپ به پیام‌رسان پیش‌فرض و بدون جایگزین تبدیل شده است، چگونه می‌توانند به‌صورت معنادار با اشتراک‌گذاری داده‌های خود موافقت کنند.

هند، بزرگترین بازار و انحصار واتس‌اپ

هند با بیش از ۵۰۰ میلیون کاربر، نه تنها بزرگترین بازار واتس‌اپ در جهان محسوب می‌شود، بلکه قطب کلیدی رشد کسب‌وکارهای تبلیغاتی متا نیز به شمار می‌رود. «سوریا کانت»، رئیس دیوان عالی هند، در این جلسه تأکید کرد که دادگاه اجازه نخواهد داد حتی «یک قطعه اطلاعات» در زمان بررسی پرونده به اشتراک گذاشته شود.

وی با اشاره به اینکه واتس‌اپ در عمل یک انحصار ایجاد کرده است، خاطرنشان کرد که کاربران گزینه واقعی دیگری جز پذیرش سیاست‌های این شرکت را ندارند. قاضی کانت با طرح مثالی ملموس پرسید:

«چطور می‌توان انتظار داشت زنی که در خیابان میوه می‌فروشد یا یک کارگر خانگی، درک کند که داده‌هایش چگونه مورد استفاده قرار می‌گیرد؟»

تمرکز بر فراداده‌ها و داده‌های رفتاری

علاوه بر محتوای پیام‌ها، قضات بر ارزش تجاری «فراداده‌ها» (Metadata) و داده‌های رفتاری نیز تمرکز کرده‌اند. قاضی «جویمالیا باگچی» در این جلسه اظهار داشت که دادگاه قصد دارد بررسی کند داده‌های رفتاری چگونه برای تبلیغات هدفمند استفاده می‌شوند. او استدلال کرد که حتی داده‌های ناشناس نیز ارزش اقتصادی بالایی دارند. وکلای دولتی نیز تأیید کردند که داده‌های شخصی کاربران نه‌تنها جمع‌آوری، بلکه به‌صورت تجاری از آنها بهره‌برداری می‌شود.

دفاع متا و آغاز درگیری حقوقی

در مقابل، وکلای متا تأکید کردند که پیام‌ها در این پلتفرم به‌صورت سرتاسری (End-to-End) رمزگذاری شده‌اند و حتی خود شرکت نیز به داده‌ها دسترسی ندارد. آنها مدعی شدند که سیاست‌های سال ۲۰۲۱ محافظت از کاربران را تضعیف نکرده و از محتوای چت‌ها برای تبلیغات استفاده نمی‌شود.

این درگیری حقوقی از سال ۲۰۲۱ آغاز شد؛ زمانی که کاربران هندی مجبور بودند شرایط جدید اشتراک‌گذاری داده با متا را بپذیرند یا استفاده از سرویس را متوقف کنند. رگولاتور رقابت هند (CCI) با غیرقانونی دانستن این اقدام، واتس‌اپ را به سوءاستفاده از موقعیت برتر خود متهم و این شرکت را مبلغ ۲.۱۳ میلیارد روپیه (حدود ۲۳.۶ میلیون دلار) جریمه کرد. وکلای متا به دادگاه اعلام کردند که این جریمه پیش از این پرداخت شده است.

ادامه رسیدگی به پرونده

دیوان عالی هند ادامه رسیدگی به این پرونده را به ۹ فوریه موکول کرده است تا متا و واتس‌اپ فرصت داشته باشند جزئیات دقیق‌تری از شیوه‌های مدیریت داده‌های خود ارائه دهند. همچنین با پیشنهاد رگولاتور رقابت، وزارت فناوری اطلاعات هند نیز به عنوان یکی از طرفین به این پرونده اضافه شد تا ابعاد نظارتی موضوع گسترده‌تر شود.