آیکون خبر

خبر کامل

تناقض در ادعای تامین اجتماعی: سهم واقعی درمان بازنشستگان چقدر است؟

تناقض در ادعای تامین اجتماعی: سهم واقعی درمان بازنشستگان چقدر است؟

ادعای سازمان تأمین اجتماعی مبنی بر هزینه کردن بیش از «نه بیست و هفتم» منابع درمانی برای بیمه‌شدگان، با واکنش تند فعالان کارگری مواجه شده است. این فعالان معتقدند که آمار اعلام شده با واقعیت‌های موجود فاصله زیادی دارد و گزارش‌های رسمی سال‌های گذشته نیز نشان می‌دهد که سهم واقعی هزینه‌کرد در حوزه درمان همواره کمتر از ۵ درصد بوده است. این تناقض، ابهامات جدی درباره شفافیت و کارایی نظام درمانی کشور به ویژه برای بازنشستگان ایجاد کرده است.

ادعای تامین اجتماعی و واکنش فعالان کارگری

سازمان تأمین اجتماعی در سومین جلسه کمیته مزد مدعی شده است که بیش از «نه بیست و هفتم» از منابع درمانی خود را صرف درمان بیمه‌شدگان می‌کند. این ادعا در حالی مطرح می‌شود که بسیاری از فعالان کارگری، از جمله نمایندگان حاضر در جلسه، این آمار را رد کرده‌اند. بر اساس گزارش‌های رسمی، سهم هزینه‌کرد واقعی در حوزه درمان همواره کمتر از ۵ درصد بوده و عدد «نه بیست و هفتم» هیچ‌گاه به‌طور کامل به درمان تخصیص نیافته است.

فعالان کارگری تأکید می‌کنند که آنچه در عمل رخ می‌دهد، فاصله‌ای معنادار با متن قانون دارد. این وضعیت به‌ویژه برای بازنشستگانی که با حقوق‌های حداقلی و مستمری‌هایی زیر خط فقر مواجه هستند، چالش‌برانگیز است؛ چرا که هزینه‌های سنگین درمان نه توسط بیمه پایه به درستی پوشش داده می‌شود و نه بیمه تکمیلی بازنشستگان پاسخگوی آن است.

بیمه تکمیلی بازنشستگان؛ کالایی لوکس و دست‌نیافتنی

ناتوانی بخش قابل‌توجهی از بازنشستگان در پرداخت حق بیمه «تکمیلی طلایی»، یکی دیگر از مشکلات اساسی است. این بیمه که به عنوان کامل‌ترین سطح پوشش درمانی معرفی می‌شود، برای بسیاری از بازنشستگان به کالایی لوکس و دست‌نیافتنی تبدیل شده است.

فریدون اسدی، کارشناس اقتصاد سلامت، در این باره می‌گوید: «بیمه تکمیلی طلایی اساساً بر مبنای توان پرداخت گروه‌های شاغل یا اقشار با درآمد متوسط به بالا طراحی شده است، نه بازنشستگانی که مستمری آنها اغلب کفاف هزینه‌های اولیه زندگی را هم نمی‌دهد.»

او می‌افزاید که بازنشستگان دارای توان مالی می‌توانند از خدمات بهتر بیمه‌های کامل‌تر بهره‌مند شوند، اما اکثریت آنها یا به بیمه‌های حداقلی بسنده می‌کنند یا کلاً از بیمه تکمیلی انصراف می‌دهند. این وضعیت به معنای آن است که گروهی که بیشترین نیاز درمانی را دارند، کمترین سطح پوشش را دریافت می‌کنند.

لزوم سیاست‌گذاری بر اساس سطح درآمد و نیاز درمانی

اسدی تأکید می‌کند که سیاست‌گذاری در حوزه بیمه تکمیلی بازنشستگان باید بر اساس «سطح درآمد و میزان نیاز درمانی» انجام شود، نه بر مبنای الگوهای یکسان. او پیشنهاد می‌دهد که اگر بیمه تکمیلی طلایی قرار است ابزاری حمایتی باشد، باید سهم پرداختی بازنشستگان کاهش یابد و مابه‌التفاوت آن از محل منابع پایدار تأمین شود.

این کارشناس هشدار می‌دهد که حذف ناخواسته بازنشستگان از پوشش‌های کامل‌تر درمانی، در بلندمدت هزینه‌های سنگین‌تری را به نظام سلامت تحمیل می‌کند. به تعویق افتادن درمان به دلیل نداشتن بیمه مناسب، منجر به مزمن‌تر و پرهزینه‌تر شدن بیماری‌ها می‌شود که در نهایت هم به فرد و هم به سیستم درمانی آسیب می‌رساند.

بیماری؛ بخشی از زندگی روزمره بازنشستگان

برای بسیاری از بازنشستگان، بیماری نه یک اتفاق، بلکه بخشی از زندگی روزمره است. افزایش سن، فرسودگی ناشی از سال‌ها کار سخت و شرایط نامناسب محیط کار، آنها را بیش از هر قشر دیگری به خدمات درمانی وابسته کرده است. با این حال، تجربه زیسته آنها نشان می‌دهد که دسترسی به درمان مناسب، ساده و کم‌هزینه نیست.

بیمه تکمیلی بازنشستگان که در سال‌های اخیر به عنوان راه‌حلی برای جبران ضعف‌های بیمه پایه معرفی شد، در عمل با مشکلات ساختاری، قراردادهای نامناسب با شرکت‌های بیمه‌گر و تأخیرهای طولانی در پرداخت خسارت‌ها، به یکی از اصلی‌ترین گلایه‌های بازنشستگان تبدیل شده است.

شفافیت در هزینه‌کرد منابع درمانی

علی اشراق، فعال کارگری، درباره ادعای تأمین اجتماعی در مورد هزینه‌کرد درمان می‌گوید: «مسئله فقط عدد و آمار نیست. سؤال این است که این هزینه‌کرد کجا و چگونه انجام می‌شود. وقتی بازنشسته برای یک آزمایش ساده یا داروی تخصصی مجبور است از جیب هزینه کند، یعنی منابع درمانی یا به درستی تخصیص داده نمی‌شود یا در جای دیگری مصرف می‌شود.»

او اضافه می‌کند که شفافیت در این حوزه وجود ندارد و تأمین اجتماعی باید به صورت دقیق و قابل راستی‌آزمایی اعلام کند که چه میزان از منابع درمانی صرف خدمات مستقیم به بیمه‌شدگان شده و چه بخشی در قالب هزینه‌های اداری، بدهی‌ها یا قراردادهای غیرکارآمد از دست رفته است.

شکاف میان قانون و اجرا

اشراق اظهار می‌دارد که مشکل اصلی، نه فقط کمبود منابع، بلکه نحوه تخصیص و مدیریت آنهاست. طبق قانون، سهم درمان باید مشخص و غیرقابل تفسیر باشد، اما در عمل، منابع تأمین اجتماعی به دلیل بدهی‌های انباشته دولت، هزینه‌های جاری بالا و مدیریت ناکارآمد، دچار انحراف می‌شود.

او می‌افزاید که بیمه تکمیلی بازنشستگان نیز به دلیل حق بیمه پایین و قراردادهای کوتاه‌مدت، نمی‌تواند پوشش مؤثری ارائه دهد. وقتی حق بیمه متناسب با هزینه واقعی درمان تعیین نمی‌شود، شرکت بیمه‌گر ناچار است یا تعهدات را کاهش دهد یا پرداخت‌ها را به تأخیر بیندازد که نتیجه آن چیزی است که امروز بازنشستگان تجربه می‌کنند.

این فعال کارگری تأکید می‌کند: «بدون اصلاح ساختار و شفاف‌سازی مالی، صرف اعلام اعداد و درصدها نمی‌تواند اعتماد از دست‌رفته بیمه‌شدگان را بازگرداند.»

کالایی شدن درمان و پیامدهای اجتماعی آن

از نگاه فعالان کارگری، آنچه امروز در حوزه درمان بازنشستگان رخ می‌دهد، نشانه‌ای از حرکت تدریجی به سمت کالایی شدن درمان است.

علی اشراق با اشاره به این مساله اظهار می‌دارد: «وقتی بیمه‌ها ناکارآمد می‌شوند، عملاً درمان به یک کالا تبدیل می‌شود که هرکس پول بیشتری دارد، خدمات بهتری می‌گیرد. این دقیقاً خلاف فلسفه وجودی تأمین اجتماعی است.»

او ادامه می‌دهد که بازنشستگان بیشترین نیاز درمانی را دارند، اما کمترین توان مالی را. اگر قرار باشد آنها برای درمان دست به قرض، فروش دارایی یا صرف‌نظر از درمان بزنند، باید پرسید این همه سال پرداخت حق بیمه چه نتیجه‌ای داشته است؟

گرانی و دشواری دسترسی به درمان، فقط یک مسئله فردی نیست؛ بلکه پیامدهای اجتماعی گسترده‌ای دارد. بسیاری از بازنشستگان به دلیل ناتوانی مالی، درمان خود را به تعویق می‌اندازند یا به طور کامل رها می‌کنند. این موضوع در بلندمدت باعث تشدید بیماری‌ها، افزایش هزینه‌های درمانی و کاهش کیفیت زندگی آنها می‌شود.

شناسنامه خبر:

درباره هوش‌مصنوعی دست‌اول:

تمامی اخبار دست‌اول توسط دستیار هوش مصنوعی «هوشنگ» پردازش، صحت‌سنجی، خلاصه و بازنویسی شده است. هوشنگ هر روز با داده‌های جدید آموزش داده می‌شود و با نظارت دقیق انسانی و سردبیری دست‌اول در حال بهتر شدن است.
شما می‌توانید از چت‌بات و سایر ابزارهای هوشنگ به صورت رایگان استفاده کنید.

دسترسی رایگان به هوشنگ ↗