افتتاح کارخانه خوراک دام عشایری در خراسان رضوی؛ گامی در جهت توانمندسازی و امنیت غذایی

در تاریخ ۲۰ بهمن‌ماه، مراسم افتتاح کارخانه خوراک دام عشایری در استان خراسان رضوی برگزار شد. این رویداد مهم، با حضور مقامات استانی و نمایندگان مجلس، نویدبخش تحولی بزرگ در راستای توانمندسازی جامعه عشایری و تقویت امنیت غذایی کشور است. احسان قاضی‌زاده هاشمی، نماینده مردم فریمان در مجلس شورای اسلامی، در این مراسم ضمن اشاره به توقف طرح ادغام سازمان امور عشایری، بر نقش پیشرو خراسان رضوی در خلق ثروت و ایجاد زنجیره ارزش تاکید کرد.

حمایت از طرح‌های دانش‌بنیان و توسعه تولید در فریمان

قاضی‌زاده هاشمی از حمایت حداقل ۵۰ طرح فناورانه و دانش‌بنیان در شهرستان فریمان خبر داد و افزود که پنج واحد تولیدی جدید نیز در این شهرستان به بهره‌برداری رسیده‌اند. وی با وجود کمتر بودن فعالیت‌های میدانی سازمان امور عشایری در برخی شهرستان‌ها مانند فریمان، بر لزوم همکاری همه‌جانبه برای توسعه این حوزه تاکید کرد.

چالش‌ها و راهکارهای اقتصادی استان

مهدی تقوایی، مدیرکل امور سرمایه‌گذاری و اشتغال استانداری خراسان رضوی، با اشاره به اهمیت تولید داخلی خوراک دام برای آینده کشور، بر نقش حیاتی بخش تعاون طبق اصل ۴۴ قانون اساسی تاکید کرد. وی همچنین به چالش‌های ناشی از حذف ارز ترجیحی اشاره کرد و گفت: «در حالی که ۷۰۰ هزار میلیارد تومان برای حذف ارز ترجیحی در تهران تخصیص یافته، از ۴۲۷ واحد تولیدی اولویت‌دار خراسان رضوی، تنها ۱۱۲ واحد ارز ترجیحی دریافت کرده‌اند.» تقوایی افزود که حدود ۹۵ درصد فعالیت‌های استان متعلق به بخش خصوصی است که بیشترین آسیب را از این سیاست دیده است. او بر لزوم تمرکززدایی و استفاده از سرمایه اتباع خارجی به عنوان یک ظرفیت بزرگ تاکید کرد و از بهره‌برداری رسمی کارخانه خوراک دام اتحادیه تعاونی‌های عشایری استان خبر داد.

مشخصات و دستاوردهای کارخانه جدید

علیرضا جعفری، رئیس سازمان جهادکشاورزی خراسان‌رضوی، جزئیات بیشتری از این پروژه ارائه داد. او اظهار داشت که برای ساخت این مجموعه ۶۰ میلیارد تومان هزینه شده که ۲۶ میلیارد تومان آن توسط بانک توسعه تعاون تامین شده است. خراسان رضوی با ۸۲۰۰ خانوار عشایری و جمعیتی حدود ۳۴ هزار نفر، پانزدهمین استان عشایری کشور است. این جامعه اگرچه کمتر از ۰.۳ درصد جمعیت کل استان را تشکیل می‌دهد، اما پتانسیل بالایی دارد و ۱۲ درصد دام سبک، ۶۰ درصد شتر و ۲۴ درصد مراتع استان را در اختیار دارد.

جعفری به دستاوردهای تغذیه علمی دام اشاره کرد و گفت:

• ضریب تبدیل خوراک از ۱۲ کیلوگرم علوفه برای یک کیلوگرم افزایش وزن دام زنده به ۶ کیلوگرم کاهش یافته است.
• هزینه تولید برای دامدار ۳۵ درصد کم شده است.
• بهره‌وری گله‌ها از حدود ۷۰ درصد به بالای ۹۲ درصد رسیده است.

وی در ادامه به مشخصات کارخانه اشاره کرد:

• مساحت مفید: ۱۳ هزار و ۵۵۰ متر مربع
• ظرفیت اسمی: ۶۰ هزار تن در سال
• اشتغال‌زایی مستقیم: ۲۰ نفر

نکته قابل توجه این است که این کارخانه نفع شخصی ندارد و ۸۲۰۰ خانوار عشایری سهامدار آن هستند و سود سالانه مستقیماً به افزایش سهام آن‌ها اختصاص خواهد یافت.

چشم‌انداز آینده و توانمندسازی عشایر

جعفری با تاکید بر توانمندسازی تولیدکنندگان عشایر، بیان کرد که عشایر علاوه بر حوزه دام، در تولید محصولات مقطعی و ارگانیک نیز نقش مؤثری در تولید ناخالص ملی ایفا می‌کنند. او با اشاره به تأثیر تغییرات اقلیمی، نیاز عشایر به زیرساخت‌های جدید و تغییر الگوی مدیریت از انفرادی به زنجیره‌ای را ضروری دانست. راه‌اندازی این کارخانه گامی در جهت تبدیل تولید پراکنده به تولیدی متمرکز، مداوم و پایدار است که به افزایش بهره‌وری، کاهش هزینه‌های تولید و دسترسی به بازارهای بهتر منجر خواهد شد.

«هدف ما توانمندسازی تشکل‌ها و کاهش تصدی‌گری دولتی است. افتتاح این کارخانه، تمرینی عملی در این زمینه است و انتظار داریم تشکل‌ها در جایی که دولت با محدودیت مواجه است، وارد عمل شوند.»

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان ابراز امیدواری کرد که با راه‌اندازی این کارخانه و پروژه‌های مشابه، تولید عشایری تضمین، امنیت غذایی تقویت، هزینه تولید کاهش و درآمد عشایر افزایش یابد تا این قشر سازنده در عرصه تولید حفظ و توانمند شود.

ظرفیت‌های شهرستان فریمان

احمد ناصری، فرماندار فریمان، نیز در این مراسم به ظرفیت‌های شهرستان خود اشاره کرد. او شهرک صنعتی کاویان را از نظر زیرساخت و امکانات در وضعیت بسیار خوبی توصیف کرد و از معافیت مالیاتی بیش از ۱۳ ساله در این منطقه به عنوان یکی از مشوق‌های مهم برای سرمایه‌گذاران یاد کرد.

ناصری به ظرفیت دامداری شهرستان فریمان اشاره کرد:

• ۲۰ هزار رأس دام سنگین
• بیش از ۳۰۰ هزار رأس دام سبک
• تولید سالانه ۳۱۰۰ تن گوشت قرمز
• تولید سالانه ۴۰ هزار تن شیر
• ۲۶ واحد مرغداری با ۲ میلیون و ۵۰۰ هزار قطعه مرغ
• تولید سالانه ۳۷۰۰ تن گوشت مرغ
• ۸۰ درصد واحدهای مرغداری تحت پوشش زنجیره‌های تولید قرار دارند.

فرماندار فریمان تاکید کرد که در شرایط تورم و هزینه‌های بالا، واحدهایی که با علم و دانایی بهره‌وری را افزایش دهند، جای رقابت واقعی دارند. این کارخانه ظرفیت تولید خوراک دام شهرستان را از ۲۰۰ هزار تن فعلی به حدود ۳۰۰ هزار تن خواهد رساند. او آمادگی کامل شهرستان فریمان را برای تسهیل امور سرمایه‌گذاران زنجیره‌ای اعلام کرد و نقش این شهرستان را در تامین نیازهای استان و کشور موثر دانست.