واعظی: توافق با آمریکا، گره‌های اقتصادی و روابط خارجی را می‌گشاید

چشم‌انداز مثبت مذاکرات و پیامدهای اقتصادی

واعظی با اشاره به محوریت مسائل هسته‌ای و رفع تحریم‌ها در گفت‌وگوها، تأکید کرد که توافق می‌تواند به بهبود شاخص‌های اقتصادی، صادرات و واردات منجر شود. وی افزود: «با کاهش سطح تنش‌ها و فروکش کردن فضای تهدید، شرایط ناپایدار نه جنگ و نه صلح پایان می‌یابد و موجب آرامش روانی بیشتر جامعه می‌شود.» به باور او، توافق «برد-برد» نه تنها اقتصاد کشور، بلکه روابط خارجی و تحولات منطقه‌ای را نیز به شکل مثبت تحت تأثیر قرار خواهد داد.

«در چنین شرایطی، بخشی از گره‌ها نیز گشایش پیدا خواهند کرد. از این رو، بر این باورم که اگر این مذاکرات به توافق برد- برد منجر گردد نه‌تنها اقتصاد کشور، بلکه روابط خارجی، سطح همکاری‌ها و تحولات منطقه‌ای نیز به شکل مثبت تأثیر خواهند پذیرفت.»

وی همچنین به جنگ غزه و تنش‌های دو سال و نیم گذشته در منطقه اشاره کرد و نیاز امروز به ثبات، صلح و آرامش را بیش از هر زمان دیگری دانست. از منظر راهبردی، استمرار وضعیت تقابل برای هیچ‌یک از طرف‌ها مزیت افزوده‌ای ایجاد نمی‌کند؛ اقتصاد ایران زیر فشار تحریم‌های ظالمانه قرار دارد و آمریکا نیز با انباشت بحران‌های بین‌المللی و داخلی، بیش از گذشته نیازمند دستاورد بین‌المللی است.

نیاز جمهوری‌خواهان به دستاوردهای سیاست خارجی

واعظی دور نخست مذاکرات را گامی جدی و رو به جلو دانست و به رویدادهای هشت ماه اخیر، از جمله جنگ دوازده‌روزه و بی‌اعتمادی عمیق نسبت به مسیر مذاکره اشاره کرد. او راهبرد فشار حداکثری دونالد ترامپ در گذشته را بی‌نتیجه خواند و گفت: «اکنون، در شرایطی که بسیاری از این اهرم‌های فشار عملاً مستهلک شده و کارایی پیشین خود را از دست داده‌اند، عقلانیت سیاسی ایجاب می‌کند که واشنگتن در چارچوبی متوازن و بر پایه احترام متقابل، مسیر مذاکره را به‌عنوان کم‌هزینه‌ترین و مؤثرترین گزینه برگزیند.»

وی همچنین به انتخابات‌های میان‌دوره‌ای مجلس نمایندگان و سنا در نوامبر اشاره کرد و بیان داشت که جمهوری‌خواهان بیش از گذشته به دستاوردهای ملموس در سیاست خارجی نیاز دارند؛ دستاوردهایی که از مسیر توافقی قابل دفاع و عقلانی حاصل شود.

نقش کشورهای منطقه در پیشبرد مذاکرات

واعظی به تغییر محیط پیرامونی مذاکرات اشاره کرد و گفت که این بار، مذاکرات صرفاً در فضای خلأ بین‌المللی و به شکل دوجانبه میان ایران و آمریکا شکل نمی‌گیرد، بلکه در بستری از نگرانی‌های منطقه‌ای و میل عمومی به مهار بحران‌ها انجام می‌شود. او تأکید کرد: «کشورهای همسایه و منطقه با ایجاد جنگ در منطقه مخالفند و با جدیت از تداوم مذاکرات جهت توافق ایران و آمریکا استقبال کرده و به‌طور فعال از آن حمایت می‌کنند.»

وزیر امور خارجه کشورمان نیز راهبردی را در پیش گرفته که بر اساس آن، کشورهای منطقه در جریان روند مذاکرات قرار می‌گیرند، که این موضوع می‌تواند پشتوانه‌ای مهم و اطمینان‌بخش برای پیشرفت گفت‌وگوها تلقی شود.

حضور کوشنر و سنتکام: نشانه جدیت آمریکا

در خصوص تغییر در تیم مذاکره‌کننده آمریکا، واعظی حضور فرمانده سنتکام را بیشتر جنبه نمادین دانست، اما حضور جرد کوشنر، داماد دونالد ترامپ، را نشان‌دهنده جدیت بیشتر طرف آمریکایی نسبت به مذاکرات بهار امسال ارزیابی کرد. وی با استناد به سخنان آقای عراقچی، تأکید کرد که میزان جدیت در مذاکرات، هم از سوی ایران و هم از سوی آمریکا، نسبت به دوره‌های گذشته افزایش یافته است.

تأثیر توافق بر سرمایه اجتماعی دولت

واعظی در پاسخ به سؤالی درباره ریزش سرمایه اجتماعی دولت و آقای پزشکیان، اظهار داشت که سرمایه اجتماعی نظام صرفاً با تحقق یا عدم تحقق یک توافق افزایش یا کاهش پیدا نمی‌کند؛ بلکه این سرمایه، بیش از هر چیز، تابع سیاست‌هایی است که اتخاذ می‌شود و اصلاحاتی که در پاسخ عملی به نارضایتی‌های مردم صورت می‌گیرد.

• شفاف‌سازی رئیس‌جمهور پیرامون موضوع جان‌باختگان، اقدامی مثبت و رو به جلو.
• تأکید بر بررسی نارضایتی‌ها و ارائه سیاست‌هایی برای افزایش رضایت عمومی.
• تشکیل کمیته در وزارت علوم برای بررسی علل و ریشه‌های اعتراضات و مطالبات مردم.

او افزود که اگر این بررسی‌ها به پیشنهادهای اجرایی منجر شود و مردم در عمل شاهد اصلاح سیاست‌هایی باشند که نارضایتی را فراهم آورده، بدون تردید امید جامعه افزایش یافته و متعاقباً سرمایه اجتماعی تقویت خواهد شد.

«بله، قطعاً تأثیرگذار خواهد بود، اما نباید همه مسائل کشور را صرفاً به سیاست خارجی تقلیل داد. مسائل اقتصادی، معیشتی، اجتماعی و همچنین برخی مطالبات مرتبط با آزادی‌های مشروع اجتماعی نیز از اهمیت بالایی برخوردارند و لازم است به‌صورت هم‌زمان مورد توجه قرار گیرند.»

در نهایت، واعظی تأکید کرد که موفقیت یا عدم موفقیت این مذاکرات، نه تنها آینده روابط خارجی، بلکه مسیر تحولات داخلی کشور را نیز می‌تواند تحت تأثیر قرار دهد.