ایلان ماسک: از کودکی در آفریقا تا بنیان‌گذاری Zip2 و آغاز مسیری پرچالش

کودکی در آفریقای جنوبی

ایلان ماسک در تاریخ ۲۸ ژوئن ۱۹۷۱ (۷ تیر ۱۳۵۰ شمسی) در شهر پرتوریا، پایتخت اجرایی آفریقای جنوبی، چشم به جهان گشود. پدرش، ارول ماسک، مهندس الکترومکانیک، خلبان و فعال در حوزه املاک و تجارت زمرد بود. مادرش، می ماسک، یک مدل و متخصص تغذیه کانادایی بود که در ساسکاچوان متولد شده و در آفریقای جنوبی بزرگ شده بود.

ایلان، یک برادر کوچک‌تر به نام کیمبال و یک خواهر کوچک‌تر به نام توسکا دارد. او از کودکی استعداد چشمگیری در زمینه رایانه و کارآفرینی از خود نشان داد؛ به طوری که در سن ۱۲ سالگی یک بازی کامپیوتری طراحی کرد و آن را به یک مجله تخصصی فروخت.

تصمیم سرنوشت‌ساز در کودکی

در حدود ۹ سالگی، والدین ایلان ماسک از یکدیگر جدا شدند. او تصمیم گرفت با پدرش زندگی کند، تصمیمی که بعدها از آن ابراز پشیمانی کرد. با این حال، دسترسی به یک رایانه و مجموعه وسیعی از کتاب‌ها، از جمله دانشنامه بریتانیکا، نقش مهمی در شکل‌گیری علایق علمی و فنی او ایفا کرد.

مهاجرت از آفریقای جنوبی به کانادا

ماسک در سال ۱۹۸۸، پس از دریافت پاسپورت کانادایی، آفریقای جنوبی را ترک کرد. دلیل اصلی این مهاجرت، مخالفت او با خدمت سربازی اجباری در نظام آپارتاید عنوان شده است. او پس از ورود به کانادا، مدتی را در استان ساسکاچوان به انجام کارهای مختلفی از جمله کار در مزرعه و کارخانه چوب‌بری گذراند.

تحصیلات در آمریکای شمالی

ایلان ماسک تحصیلات خود را در سال ۱۹۹۰ در دانشگاه کوئینز کانادا آغاز کرد. دو سال بعد، او به ایالات متحده نقل مکان کرد و تحصیلاتش را در دانشگاه پنسیلوانیا ادامه داد. در سال ۱۹۹۷، او موفق به اخذ دو مدرک کارشناسی در رشته‌های فیزیک و اقتصاد شد.

ترک تحصیلات تکمیلی و ابهامات

پس از فارغ‌التحصیلی، ماسک برای ادامه تحصیل در مقطع تحصیلات تکمیلی در دانشگاه استنفورد پذیرفته شد، اما تنها پس از گذشت دو روز این مسیر را رها کرد. بر اساس روایت دانشنامه بریتانیکا، علاقه فزاینده او به اینترنت و ظرفیت‌های نوظهور آن، علت اصلی این تصمیم بود.

نشریه دانشجویی Stanford Daily روایت متفاوتی ارائه می‌دهد. لوئیزا راپورت، مدیر روابط عمومی دانشگاه استنفورد، اعلام کرده که ماسک برای برنامه تحصیلات تکمیلی در رشته مهندسی مواد پذیرفته شده بود، اما دانشگاه هیچ سابقه‌ای از ثبت‌نام رسمی او در اختیار ندارد.

وضعیت مهاجرتی و ترک دانشگاه

در حالی که ایلان ماسک به طور علنی علاقه خود به اینترنت را عامل ترک تحصیلات تکمیلی عنوان کرده است، استنفورد دیلی این موضوع را به وضعیت مهاجرتی او در آمریکا مرتبط می‌داند. کارشناسان حقوقی معتقدند تصمیم ماسک برای ترک برنامه تحصیلات تکمیلی و تمرکز بر یک استارتاپ، به این معنا بود که او در آن مقطع پایه قانونی مشخصی برای ماندن در ایالات متحده نداشته است.

تأسیس نخستین شرکت: Zip2

پس از ترک استنفورد، ایلان ماسک نخستین شرکت خود را با نام Zip2 تأسیس کرد. Zip2 یک فهرست راهنمای قابل جست‌وجوی آنلاین از کسب‌وکارها ارائه می‌داد که می‌توان آن را نسخه‌ای اینترنتی از «کتاب زرد» (مشابه کتاب اول در ایران) به همراه نقشه‌های شهری دانست.

وضعیت کاری ماسک در آن زمان خالی از حاشیه نبود. کیمبال ماسک در رویدادی در سال ۲۰۱۳ اشاره کرده است که او و برادرش در آن مقطع «مهاجران غیرقانونی» محسوب می‌شدند.